حال اینکه دولت بارها از لزوم حل مشکلات اقتصادی جامعه صحبت کرده، اما هیچگاه پلن و راهکاری روشن برای اینکه چگونه از وضع موجود خارج خواهیم شد و به شرایط مطلوب خواهیم رسید ارائه نشده است. در چنین شرایطی، اما خواست جامعه از مسئولان این است که اگر نمیتوانند تغییراتی در جهت بهبود رقم بزنند حداقل با اظهارنظرهای مختلف در خصوص مسائل تنشزا جامعه را ملتهب نکنند. مثلا یکی از مسائلی که همواره در هر مقطعی در جامعه محل تنش و التهاب بوده بحث قیمت بنزین یا خبرهایی پیرامون آن است. اما با این وجود شاهد بودهایم که در دورههای مختلف همواره مساله بنزین چالش مضاعفی برای جامعه ایجاد کرده و تاثیرات روانی بسیاری بر مردم گذاشته است. اما باز هم میبینیم برخی مسئولان بدون در نظر گرفتن تبعات و پیمادهای اظهارات خود در مورد بنزین یا سایر مسائل تنشزا در جامعه صحبت میکنند. اما صحبت مشفقانه و دلسوزانه با مسئولان این است که در شرایط کنونی که وضع نابسمانی را به لحاظ اقتصادی پشت سر میگذاریم با برخی اظهارات نسنجیده جامعه ناراضی را عصبانی نکنید که باز هم این نارضایتی سرریز شود و خدای ناکرده دی ماه دیگری رخ دهد. مردم منتظر حل مشکلات خود از جانب دولت و حاکمیت هستند نه اظهارنظرهایی که بیشتر آنها را نگران و آشفته حال میکند؛ لذا بهتر است برخی مسئولان مقداری هم در فضیلت سکوت مطالعه کنند و همواره در اظهارنظرها و البته اتخاذ تصمیمات شرایط جامعه و مردم را در نظر گیرند و بدانند که هر صحبت آنها چه تاثیرات و پیامدهایی بر جامعه دارد؟ اگر مسئولان فقط این موضوع را در دستور کار قرار دهند جلوی بسیاری از اتفاقات گرفته خواهد شد.
*التهاب در جامعه
اظهارات اخیر رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت انرژی سر و صدای زیادی در جامعه و فضای رسانهای ایجاد کرده و هر کسی از ظن خود به اظهارات وی واکنش نشان داده است. اسماعیل سقاب اصفهانی در اظهاراتی با اشاره به موضوع جمعآوری کارتهای سوخت جایگاههای توزیع بنزین گفته است: «کارت جایگاه فعلا در بعضی استانها جمع شده و در بعضی استانهای مرزی نیز جمعآوری آن شروع شده است. دولت سالها علاقهمند بود هر میزانی را که مردم نیاز دارند در اختیارشان بگذارد، اما الان شرایط تامین طوری نیست که بشود با همان مدل جلو رفت». اما آنچه باعث نارضایتیها شده این صحبت سقاب اصفهانی است که گفته «مردم میتوانند به هر جایی از کشور که میخواهند سفر کنند و از همین میزان سوختی که در کارتشان است استفاده کنند. سهمیه اول تا سه ماه قابل ذخیره است و اگر کسی برنامه سفر دارد، باید از قبل آن را پیشبینی و سوخت را ذخیره کند». اظهاراتی که در نگاه اول یکسری گزارههای خبری در خصوص مصرف سوخت در جامعه است. اما اگر از نگاه جامعه به آن نگاه کنیم این سخنان بیش از یک گزاره خبری صرف موجبات نگرانی و التهاب در جامعه را فراهم میآورد. پرسش از معاون رئیسجمهور اینجا است که اساسا صحبت در باب مسائلی که در حیطه اختیار شما نیست. جزء وظایف شما تعریف نشده جز ایجاد نگرانی در جامعه و ایجاد صفهای پمپهای بنزین طولانیتر از قبل فایده دیگری هم دارد؟ هر چند که شیوه جدید سوختگیری هم به خودی خود باعث نارضایتی افکار عمومی شده است. البته این اولین بار نیست که جناب سقاب اصفهانی با اظهارات خود باعث ایجاد التهاب در جامعه میشود و به نگرانیها دامن میزند. او مرداد ماه نیز درباره نحوه مصرف سوخت اظهارات عجیبی داشت. طرح ماهانه ۳۰ لیتر بنزین برای هر ایرانی و حواشی آن در کرمان که با واکنشهای منفی در جامعه به اجرا نرسیده متوقف شد. اکنون نیز حالا در شرایطی که به واسطه محاصره دریایی مسیر واردات بنزین به کشور مسدود شده و تولید داخل نیز کفاف نمیدهد همین موضوع برای نگرانی جامعه کافی است. حال اینکه یک مسئول رده بالای دولتی هم بخواهد در چنین شرایطی از محدود شدن دسترسی مردم به بنزین صحبت کند فقط پریشانی افکار عمومی و ایجاد نارضایتی در جامعه را سبب ساز میشود. آنچه مسلم است اگر هر کسی در هر مجموعهای اطلاع رسانی در حوزههای مختلف را به سخنگوی آن مجموعه واگذار کرده و از اظهارنظرهای شخصی امتناع کند کمتر موجب ایجاد التهاب و فشار به جامعه خواهد شد.
*تذکر قاطع عارف
روز گذشته بود که در پی اظهارات اخیر اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت انرژی در خصوص محدود شدن دسترسی به بنزین معاون اول رئیسجمهور با اشاره به ضرورت وحدت رویه در اطلاعرسانی دولت درباره مسائل مهم و حساس جامعه، تأکید کرد: «دولت سخنگوی مشخصی دارد و مواضع و تصمیمات رسمی آن از طریق خانم مهاجرانی، سخنگوی دولت، در نشستهای رسانهای اعلام میشود». محمدرضا عارف با اشاره به حساسیت موضوع بنزین و فرآوردههای نفتی و انتظار مردم برای اطلاعرسانی دقیق درباره تصمیمات این حوزه، اظهار کرد: تصمیمات دولت درباره بنزین و فرآوردههای نفتی از طریق سخنگوی دولت یا مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی اعلام میشود». وی با تأکید بر ضرورت خودداری مسئولان از اظهارنظر درباره موضوعاتی که هنوز مراحل تصمیمگیری نهایی را طی نکردهاند، گفت: «گاهی در حاشیه برخی جلسات، مسائلی مطرح میشود که الزاماً راهبرد و تصمیم دولت نیست». عارف خطاب به همکاران خود در دولت تأکید کرد: «تقاضای من از همکاران در دولت این است که حتی وقتی دولت در آستانه اتخاذ تصمیمی قرار دارد، اما هنوز آن تصمیم نهایی نشده است، درباره آن صحبت نکنند». معاون اول رئیسجمهوری با اشاره به فرآیند بررسی پیشنهادها در کارگروهها و کمیتههای تخصصی افزود: تا پیش از تصمیمگیری نهایی، ممکن است تصمیمات کارگروهها یا کمیتهها اصلاح شوند یا تغییر کنند؛ بنابراین نباید موضوعاتی را که هنوز قطعی نشدهاند، بهعنوان تصمیم رسمی دولت مطرح کرد». عارف با تأکید بر لزوم اطلاعرسانی دقیق و هماهنگ درباره موضوعات حساس اقتصادی، تصریح کرد: «پس از نهایی شدن تصمیمات دولت درباره مسائلی مانند بنزین و فرآوردههای نفتی، اطلاعرسانی از طریق سخنگوی دولت یا مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی انجام میشود. اعلام مواضع رسمی دولت سازوکار مشخصی دارد و اظهاراتی که خارج از این چارچوب یا پیش از قطعی شدن تصمیمات مطرح میشوند، نباید بهعنوان تصمیم نهایی دولت تلقی شوند». وی بر ضرورت رعایت این سازوکار از سوی مسئولان تأکید کرد تا مردم اطلاعات مربوط به تصمیمات حساس دولت، بهویژه در حوزه بنزین و فرآوردههای نفتی، را از مراجع رسمی و پس از نهایی شدن دریافت کنند.