ضرورت حضور در نشست سازمان ملل
صادق ملکی، تحلیلگر مسائل بینالملل نوشت: رئیسجمهور ایران آقای پزشکیان برای شرکت در هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل راهی نیویورک گردیده است. سفری متفاوت از تمامی سفرهای روسای جمهور ایران و در شرایطی که جنگ و مذاکره مهمترین دغدغه ایران و ایرانیان میباشد. در ایران برخی از جناحهای سیاسی مخالف این سفر بوده و آنرا بیفایده عنوان نمودهاند.
در روسیه ضربالمثلی وجود دارد که میگویند اگر دور یک میز حضور نداشته باشید، موضوع روی میز خواهید بود. مجمع عمومی سازمان ملل متحد، مهمترین و در عین حال بزرگترین نشست جهانی بوده و تریبونی است که ملل مختلف جهان از آن به عنوان فرصتی برای رساندن پیامها و سیاستهای خود به گوش جهانیان استفاده میکنند. مخالفان چنین حضوری باید از آرمانگرایی محض فاصله بگیرند و اقتضائات امروز جهان را ببینند تا از این شائبه فاصله بگیرند که، چون نتوانستهاند دنیای مد نظر خود را بسازند، سعی در تخریب چنین سازوکارهایی دارند.
صحنه سیاست، میدان حضور و بروز بوده و میباشد. قهر و ترک دیپلماسی خطایی است که معنای آن چیزی نیست جز واگذاری صحنه بینالمللی به دشمنان کشور. اگر ایران در میدان موفق عمل کرده و دشمن را در رسیدن به اهداف ناکام گذاشته، در همین راستا دیپلماسی مهمترین ابزاری است که میتواند دستاوردهای میدان را نقد کرده و آنرا به دستاورد سیاسی تبدیل نماید. در حالی که فشار و موج شدید سیاسی و رسانهای در جهان ایران را متهم به جنگطلبی و رفتارهای خارج از عرف مینماید حضور پزشکیان در نشست سازمان ملل متحد در واقع شکستن این نگاه و تاکید بر صلحطلبی ایران و همراهی کردن با تمامی تلاشهای منطقی است که در راستای صلح معنا میشود.
حضور، سخنرانی، ملاقاتها، مصاحبههای رئیسجمهور و وزیر خارجه ایران در نیویورک فرصت رساندن صدای مظلومیت، دادخواهی، صلحطلبی ایران را فراهم کرده و اگر اراده و عزم صلح از سوی واشنگتن واقعا وجود داشته باشد میتواند مهمترین خبر شگفتیساز هشتاد و یکمین نشست سازمان ملل گردد. در ماهها و هفتههای اخیر مقامات ایرانی و به خصوص رئیسجمهور بارها تاکید کردهاند با مبنا قرار دادن تفاهمنامه اسلامآباد، خواستار از سرگیری مذاکرات به هدف دستیابی دایمی به صلح و پایان تخاصمات میان ایران و آمریکا میباشند.
برای گام برداشتن در این مسیر اولین اقدام میتواند رفع محاصره دریایی و متعاقب آن باز شدن تنگه هرمز باشد. با مد نظر قرار دادن فضای حاکم بر ایران اگرچه دور از ذهن است، اما بهنظر میرسد با توجه به شرایط داخلی و بینالمللی و ابراز تمایل ترامپ برای ملاقات با پزشکیان، میتواند فرصت خوبی برای چنین دیداری باشد.
افزایش تنش و تعلل در رفع تخاصم میتواند صدمات جبران ناپذیری به طرفهای منازعه و کل منطقه وارد کند. شایان توجه است امروز عدم قبول درخواست ملاقات روسای جمهور آمریکا در اجلاسهای گذشته از سوی روسای جمهور ایران مورد نقد بوده و آنرا فرصت از دست رفته ارزیابی مینمایند. باوجود چنین سابقهای است که امروز برخی معتقدند که اگر رئیسجمهور آمریکا بهطور واضح و روشن و با عزم جدی درخواست ملاقات با آقای پزشکیان مطرح نماید، رئیسجمهور ایران میتواند نگاه دیگری به این مهم داشته باشد.
حتی بر فرض استقبال از پیشنهاد ترامپ، اگر نتیجه چنین دیداری مطابق پیشبینی و انتظار نباشد، مردم بیش از گذشته در کنار پزشکیانی خواهند بود که به صلح لبیک گفت ولی دشمن او را بسوی جنگ سوق داد. نکته مهم آنکه گذشته تاریخ شده است. باید راهبردها بازتعریف شده و راهی نو در دوره جدید آغاز شود. ما باید درک و فهم کرده و بدانیم که حتی مذاکره با چنین دشمنی، میتواند آزمونی برای تجلی هنر دیپلماسی ایرانی باشد که مبتکر شطرنج بوده است.
