خطر تعطیلی جایگاههای بنزین
آرمانملي: عضو کميسيون انرژي مجلس با اشاره به ضرورت حمايت دولت از جايگاهداران سوخت گفت: با توجه به آمار، مصرف بنزين در کشور حدود 50 درصد کاهش يافته و به همين نسبت از ميزان عرضه سوخت توسط جايگاهداران نيز کاسته شده است. حسن بهرامنيا با بيان اينکه جايگاهداران هزينههاي مختلفي اعم از پرداخت حقوق کارگران و خريد تجهيزات دارند و با کاهش درآمدها با مشکل روبهرو شدهاند، اظهار کرد: دولت بايد بستههاي حمايتي براي جايگاهداران در اين ايام در نظر بگيرد؛ او افزود: اين بستههاي حمايتي نيز بايد تعريف شوند و دولت و وزارت نفت برنامهريزي دقيقي براي حمايت از جايگاهداران و جلوگيري از تعطيلي آنان انجام دهد. از سوي ديگر در حاليکه بنزين در داخل کشور با کاهش تقاضا مواجه بوده، اما توانسته به دليل اختلاف قيمت فاحش با بنزين در حال عرضه در کشورهاي همسايه، همچنان جذابيت صادراتي خود را حفظ کند. گفتنيست بنزين در ترکيه با متوسط قيمت 11 هزار و 700 تومان عرضه ميشود.
شيوع بيماري کرونا در جهان، انواع کالاها را با کاهش تقاضا مواجه کرده و آثار زيانبار اقتصادي آن به تدريج آشکار ميشود. با اين حال بنزين ايران همچنان در بازارهاي صادراتي جذابيت و سطح بالاي تقاضاي خود را حفظ کرده است. پس از افزايش فشار تحريمها، ايران که در توليد بنزين با استانداردهاي يورو به خودکفايي رسيده بود، تمرکز صادرات را بر فرآوردههاي نفتي گذاشت. در نتيجه اين تصميم کلان دولت، عرضه منظم بنزين با حجم بالا در بورس انرژي، بهعنوان يکي از پنج فرآورده اصلي که انحصار فروش آن در اختيار دولت بود شکسته شد. با توجه به قيمت پايين و کيفيت بالاي بنزين ايران در منطقه، به سرعت صف خريداران بنزين در رينگ بينالمللي بورس انرژي تشکيل شد. به گزارش مهر، در نتيجه اين اقدام اين بود که در شرايطي که فروش نفت کشور با چالشهاي مختلف دست و پنجه نرم ميکرد، عايدي قابلتوجهي از محل صادرات بنزين، نصيب کشور ميشد. البته در اين ميان توسعه ظرفيتهاي پالايشي کشور از جمله پالايشگاه ميعانات گازي ستاره خليجفارس کمک خوبي به اين رشد پايدار صادرات بنزين با کيفيت داشت. اين روند علاوه بر اينکه درآمد صادراتي و اشتغالزايي خوبي براي کشور در پي داشت، توانست بخشي از نگرانيها براي افت توليد نفت و ميعانات گازي بهعنوان خوراک پالايشگاهي را کاهش دهد. اما با شيوع ويروس کرونا ورق برگشته و ميزان تقاضاي جهاني بنزين در سراشيبي سقوط قرار گرفته است.
بازار داغ صادرات بنزين
اگر چه ايران نيز از کاهش تقاضاي بنزين چه در داخل و چه خارج از کشور مستثني نبوده است؛ اما با اين حال همچنان قيمت و کيفيت نقش مهمي در جذب خريدار ايفا ميکند. نگاهي به قيمت هر ليتر بنزين در کشورهاي همسايه ايران حاکي از آن است که قيمت اين کالا از چنان قدرت رقابتي برخوردار است که بهرغم افت شديد تقاضا همچنان بنزين ايران ميتواند براي همسايگان جذاب باشد. بر اساس بررسيهاي انجامشده تا هفتم آوريل 2020 (هشتم ارديبهشت 99) بين همسايگان خشکي ايران (حمل زميني) گرانترين قيمت هر ليتر بنزين متعلق به ترکيه با قيمت حدودي 11 هزار و 700 تومان و ارزانترين بنزين نيز براي ترکمنستان با قيمت شش هزار و 700 تومان به ازاي هر ليتر است. قيمت هر ليتر بنزين در افغانستان هفت هزار و 176 تومان، جمهوري آذربايجان هفت هزار و 300 تومان، عراق 9800 تومان و پاکستان 9300 تومان گزارش شده است. قيمت دلار محاسباتي براي اين ارقام به نرخ دلار در بازار آزاد تهران و معادل 15 هزار و 600 تومان در نظر گرفته شده است. هرچند در حال حاضر به دليل شيوع ويروس کرونا با محدوديتهايي روبهرو هستيم، اما قيمتهاي بنزين در همسايگي ايران نشان ميدهد که ايران ميتواند با برنامهريزي براي صادرات، سود چشمگيري به دست آورد. بهويژه آنکه ميزان تقاضاي داخلي نيز به دليل شيوع کرونا با افت شديدي مواجه شده و مازاد مصرف رقم چشمگيري است و صادرات آن ميتواند بخشي از کسري بودجه دولت را جبران کند.
