اجماعسازی در حاشیه
در این راستا، شورای امنیت سازمان ملل متحد به ریاست فرانسه و با وجود مخالفت روسیه و چین، بار دیگر با برگزاری نشستی درباره ایران و کمیته ۱۷۳۷ موافقت کرد که با استفاده از یک رایگیری رویهای تشکیل شد و در نهایت جز تکرار ادعاها و مواضع آمریکا و کشورهای غربی درباره برنامه هستهای ایران، دستاورد یا تصمیم عملی جدیدی به همراه نداشت.
*مخالفت پکن و مسکو
در این میان نمایندگان روسیه و چین با برگزاری این نشست مخالفت کردند؛ چراکه معتقدند قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت بهطور قطعی در تاریخ ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ خاتمه یافته و از آن تاریخ به بعد، این قطعنامه فاقد هرگونه اثر حقوقی یا ماموریت اجرایی محسوب میشود. تا جایی که آناام. اوستیگنیوا، سفیر و معاون نمایندگی روسیه در سازمان ملل پیش از رایگیری رویهای برای برگزاری این نشست درباره ایران گفت: «هیچ مبنایی برای ازسرگیری فعالیتهای این کمیته وجود ندارد» و استدلال کرد که قطعنامه ۲۲۳۱ در ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ منقضی شده است. وی افزود که در همان روز، مطابق با مفاد خود قطعنامه، موضوع «عدم اشاعه» از دستورکار شورای امنیت خارج شده و برخی اعضای شورای امنیت درصدد سوءاستفاده از مکانیسم اسنپبک هستند. وی استدلال کرد که طرح ادعاهای خلاف این موضوع، از جمله ادعاهایی که «در پوشش نتیجهگیریهای جانبدارانه» دبیرخانه مطرح میشوند، نامناسب است و فدراسیون روسیه با برگزاری این نشست مخالف است و خواستار برگزاری رایگیری رویهای درباره تصویب دستورکار شد. از سوی دیگر واسیلی نبنزیا، سفیر و نماینده دائم روسیه در شورای امنیت سازمان ملل در این نشست تاکید کرد که روسیه به هیچوجه اجازه نخواهد داد تحریمها علیه جمهوری اسلامی ایران مجدداً اعمال شوند. او تصریح کرد که واقعیتها درباره برنامه صلحآمیز هستهای ایران از سوی برخی طرفها کاملا تحریف شده و وارونه جلوه داده میشود. سفیر روسیه تاکید کرد که با سوء استفاده از اختیارات شورای امنیت به منظور تسویه حسابهای سیاسی، مخالف هستیم و هرگونه سوءاستفاده از شورای امنیت را رد میکنیم. به موازات این روند سان لی، سفیر و معاون نمایندگی چین در سازمان ملل نیز از موضع روسیه حمایت و تاکید کرد که موضوع هستهای ایران پیشتر از دستورکار شورای امنیت خارج شده است. نماینده چین گفت که «شورا بررسی موضوع هستهای ایران را به پایان رسانده» و تاکید کرد که رئیس (دورهای) شورای امنیت، هیچ ماموریتی برای تهیه «گزارش موسوم به ۹۰ روزه» و ارائه گزارش درباره آن به شورا ندارد. وی از کشورهایی که بر بازگرداندن اجباری تحریمها علیه ایران و برگزاری نشستهای شورای امنیت ذیل یک دستورکار حذفشده اصرار دارند، انتقاد کرد و گفت که «چنین اقداماتی نهتنها شکافها و اختلافات در داخل شورا را تشدید خواهد کرد، بلکه روند حلوفصل سیاسی موضوع هستهای ایران را نیز بهشدت مختل خواهد کرد».
صفبندی غرب علیه تهران
در مقابل نمایندگان انگلیس و آمریکا در این نشست شورای امنیت با مواضع روسیه و چین مخالفت کردند. سفیر انگلیس در شورای امنیت، موضع روسیه و چین را «رد» کرد و بر «عدم اجرای تعهدات» ایران ذیل برجام تاکید کرده و ادعا کرد که نباید از بررسی این مسائل در شورای امنیت جلوگیری شود و مواضع خصمانه تروئیکای اروپایی را با فرافکنی و ادعاهای بیاساس و نیز برگزاری جلسه ضدایرانی و تلاش غیرقانونی برای اعمال تحریمها را توجیه کرد. او با تکرار مواضع خود علیه ایران ادعا کرد، روند اسنپبک نهایی شده و ۶ قطعنامه تحریمی سازمان ملل از جمله قطعنامه ۱۷۳۷ علیه تهران نزدیک به یک سال است که مجددا لازمالاجرا شدهاند! نماینده آمریکا نیز در نشست شورای امنیت سازمان ملل مدعی شد که آمریکا قویا اظهارات چین و روسیه را رد میکند و از مواضع انگلیس حمایت میکند.
*ایران و شورای همکاری خلیج فارس
در این راستا باید توجه داشت که انگلیس و آمریکا به دنبال برجستهسازی پرونده هستهای ایران در نشست شورای امنیت سازمان ملل بودند و در این مسیر همانند گذشته آنچه را که میتوان در لایههای مختلف اظهارات و مواضع آنها مشاهده کرد، مساله تهدیدسازی و اجماع علیه ایران در موضوع هستهای است. اینکه این روند مجدداً از شورای حکام شروع شده و حالا وارد شورای امنیت شده، موضوعی است که عملاً حضور اسرائیل در پشتپرده این سناریو را آشکار میکند. این در حالی است که برخی رسانهها مدعی شدند که سیدعباس عراقچی هفته آتی در عمان در نشستی با همتایان خود در شورای همکاری خلیج فارس شرکت خواهد کرد که بر توافقی برای تردد از تنگه هرمز و لغو محاصره غیرقانونی آمریکا بر بنادر ایران متمرکز است. فایننشال تایمز اعلام کرده که با وجود اینکه تهران به طور رسمی برگزاری چنین نشستی را رد یا تایید نکرده است، دو منبع آگاه مدعی شدند که این نشست قرار است دوشنبه هفته جاری در شهر ساحلی صلاله عمان برگزار شود و یکی از این منابع گفت که جزئیات نهایی نشده، اما شماری از کشورها حضور خود را تایید کردهاند و انتظار میرود جلسه مذکور برگزار شود. بر این اساس باید دید که آیا این نشست میتواند خروجی قابل قبولی در وضعیت فعلی تنگه هرمز به دنبال داشته باشد یا خیر؟
