هماهنگی متولیان خیریهها
نبیاله عشقیثانی، فعال اجتماعی نوشت: موسسههای خیریه سازمانهایی مردمنهاد هستند که اختصارا با عنوان سمن شناخته میشوند و با هدف حمایت از اقشار آسیب پذیر جامعه تشکیل میشوند و خدماتشان را به جامعه هدف تعیین شده ارائه میکنند در حال حاضر چند میلیون تشکل مردمنهاد در کشورهای جهان تشکیل شده است. موسسههای خیریه در سالهای اولیه پیدایش توسط اهل خیر و نیکوکاری و بهمنظور کمک به کودکان بیسرپرست و نیازمندان جوامع راهاندازی میشد لیکن به مرور ایام تعداد این موسسهها افزایش یافته است و جامعه هدف آنها بسیار تنوع پیدا کرده و گسترش یافته است.
از سوی دیگر شرایط و مقررات هر یک از کشورها و تولیگری و چگونگی صدور پروانه فعالیت خیریهها با کشوردیگر متفاوت است در هر حال خیریهها در همه جهان نقش بسیار مهمی در حمایت از اقشار آسیب پذیر جوامع بر عهده دارند و بخصوص هنگامی که بحرانی در یک کشور ایجاد میشود یا امور زندگی گروهایی از مردم بهدلیل جنگ، بیکاری و بروز فشارهای اقتصادی دچار بحران و ناکارآمدی میشود حضور و خدماتشان بسیار ضروریتر میشود لذا باید مورد حمایت و پشتیبانی حکومتها قرار گیرند تا بتوانند به خدمترسانی ادامه دهند.
در ایران چهار دستگاه وزارت کشور، سازمان بهزیستی، نیروی انتظامی و وزارت ورزش و جوانان هر یک بهاستناد قانون، مصوبه هیات دولت به طریقی نظارت بر تشکلهای مردمنهاد و خیریهها را عهدهدار هستند. اگر چه متاسفانه آمار دقیقی از تعداد این موسسهها وجود ندارد و لیکن بهاستناد برخی بیانات و اظهار نظرهای مقامات ذیربط هم اکنون حدود پنجاه هزار تشکل در نقاط مختلف کشور در مقیاسها و امکانات مختلف با کسب مجوز قانونی یا بدون اخذ مجوز بهصورت محدود و زمانی با تشکیلاتی بسیار مفصل و با بودجههایی زیاد در حال خدمت به مردم هستند در چند سال گذشته با تشکیل سازمان امور اجتماعی کشور انتظار میرفت نوعی هماهنگی برای خدمت رسانی مناسب به مردم و حمایت از خیریهها و همسویی و تبادل نظر لازم ایجاد شود لیکن در مجموع امور مربوطه مطابق نیازهای جامعه به جلو نرفت بهطوری که در اعلام تعداد دقیق این تشکلهای مردمنهاد و میزان و چگونگی خدمت رسانی آنان و تاثیر خدمات آنان به جامعه گزارش جامع و قابل اعتنائی و جود ندارد.
در حال حاضر برخی از خیریهها توسط یک نفر خیر یا چند نفر بازاری و امثال آن در حال خدمت رسانی هستند برخی از این تشکلها هم بلحاظ اقتصادی و ابسته به شخص یا گروه خاص نیستند و با دریافت مشارکت مردمی اهل خیر و مردم عادی منابع مالیشان تامین میشود و با کمک افراد داوطلب اداره میشوند ازسوی دیگر خیریهها هم اکنون از سوی سازمان امور مالیاتی کشور برای پرداخت مالیات تحت فشار هستند.
در حالی که خیریهها با رعایت شرایطی مثل داشتن مجوز فعالیت، ارائه گزارشات مالی فصلی و داشتن ناظر مالیاتی مشمول پرداخت مالیات نیستند یا مالیتشان باید به نرخ صفر محاسبه شود این نوع مسائل اقتضا میکند که دولت با تشکیل جلسات و انجام مشورت و تبادل نظر برای سامان دادن و حمایت از سمنها برای خدمت رسانی مناسب به مردم آن هم در شرایط جنگ، تحریمها و مشکلات اقتصادی مردم دست به اقدامی اساسی و تعیین کننده بزند.
