حرکت گازانبري دستگاه ديپلماسي کشور عليه آمريکا
رافائل گروسي، مديرکل آژانس بينالمللي انرژي اتمي روز جمعه، 14 شهريور تازهترين گزارش خود را منتشر کرد و در اختيار 35 عضو شوراي حکام قرار داد. گروسي در اين گزارش اذعان کرد بازرسان اين آژانس از يک مکان هستهاي مورد مناقشه بازرسي کردهاند. در اين گزارش، ذخاير اورانيوم غنيشده ايران 10 برابر بيشتر از سقف توافق شده در برجام اعلام شده است. مقامات کشورمان پيشتر اعلام کرده بودند افزايش ذخاير اورانيوم غنيشده و توليد اورانيوم در چارچوب توافق هستهاي و در واکنش به عمل نکردن کشورهاي اروپايي به تعهدات آنان صورت گرفته است. در واقع ايران بعد از مشاهده بدعهديهاي مکرر و ناتواني کشورهاي باقي مانده در برجام براي عمل به تعهداتشان، در چند مرحله و در قالب «اقدام متقابل» برخي تعهدهاي برجامي خود را کنار گذاشته است؛ از جمله اينکه غنيسازي در تاسيسات اتمي فردو را مجددا آغاز کرده و البته با استفاده از سانتريفيوژهاي پيشرفته که برجام ممنوع کرده بود، سرعت غنيسازي را افزايش داده است. گزارش جديد آژانس در حالي منتشر ميشود که ايران و آژانس در دو هفته اخير توانستهاند براي حلوفصل برخي اختلافنظرهاي پادماني به توافق برسند. براساس اين توافق، ايران اجازه دسترسي به دو مکان موردنظر آژانس را صادر و آژانس هم تاييد کرده است. دستگاه ديپلماسي ايران در اقدامي هوشمندانه تلاش کرده سياست فشار حداکثري ايالات متحده آمريکا را پاسخ داده و در حرکتي گازانبري اين کشور را از دو سو تحت فشار قرار دهد. از يکسو ايران با کاهش تعهدات برجامي خود به عنوان يک حربه بازدارنده براي جلوگيري از نقض عهدهاي بيشتر و رايزني با کشورهاي طرف برجام و ساير کشورهاي عضو شوراي امنيت آنها را به سمت عدم همسويي با آمريکا در اين نهاد اثرگذار سوق داده است. از سوي ديگر، با دعوت از رئيس آژانس بين المللي انرژي اتمي به ايران و تأمين نظر اين آژانس، مانع صدور قطعنامه احتمالي در اين نهاد عليه ايران و قرار گرفتن آن در جبهه آمريکا شده است. دستگاه ديپلماسي کشور در قضيه برجام و برنامه هستهاي تاکنون بازي هوشمندانهاي تدارک ديده و مانع تحقق تلاشهاي دولت آمريکا و شکلگيري اجماع جهاني عليه کشورمان شده است؛ سياست موفقي که تداوم آن ميتواند اعتبار دونالد ترامپ، را بيش از پيش خدشهدار کرده و به يکي از عوامل مهم شکست وي در انتخابات آبان ماه تبديل شود. درست است که پيوند دادن همه مسائل سياست خارجي کشور به انتخابات آمريکا کار عاقلانه و صحيحي نيست و رويکرد احزاب و جناحهاي مختلف سياسي اين کشور نسبت به ايران تفاوت چنداني ندارد و تابع اصول ثابتي است، با اين وجود بايد گفت وعده جو بايدن، نامزد دموکرات انتخابات آمريکا براي بازگشت به برجام در صورت پيروزي ميتواند تا حدودي نويدبخش باشد. بنابراين به همان اندازه که دست روي دست گذاشتن و واگذار کردن همه مسائل به نتايج انتخابات آمريکا رويکردي منفعل است، بياهميت جلوه دادن اين انتخابات براي تأثير گذاشتن بر آن نيز به نوعي سادهانديشي و ناديده گرفتن واقعيتهاي موجود در جهان سياست است. بنابراين انتظار ميرود جناحها و گروههاي سياسي در اين ماههاي حساس از اقدامات تشنجزا پرهيز کرده و براي دستيابي به منافع ملي فضاي سياسي داخلي و خارجي را آرام نگاه دارند.
