آيا کودکان چاق مستعد ابتلا به کرونا هستند؟
اضافه وزن و چاقي در کودکان به يک مشکل سلامت عمومي تبديل شده، کمتحرکي و آپارتماننشيني، زنگ خطر شيوع بيماريهاي غيرواگير در آنها را در آيندهاي نزديک به صدا درآورده و از سوي ديگر در شرايط کرونايي کودکان چاق بيشتر مستعد ابتلا به اين ويروس هستند.کارشناسان تغذيه معتقدند افراد چاق بيش از ساير افراد جامعه در معرض انواع بيماريها قرار دارند چرا که اضافه وزن و چاقي منجر به کاهش ايمني بدن ميشود و کاهش ايمني بدن نيز فرد را مستعد ابتلا به انواع بيماريهاي واگير و غيرواگير ميکند.گزارشهاي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي نشان ميدهد حدود 14 درصد کودکان 15 تا 23 ماهه در ايران اضافه وزن دارند و اين ميزان در استانهاي شمالي مانند گيلان، مازندران، اردبيل، آذربايجان شرقي و غربي به 20درصد ميرسد.20 درصد دانشآموزان 7 تا 18 ساله ايراني اضافه وزن دارند و با توجه به تغذيه نامناسب، افزايش مصرف غذاهاي آماده، چرب و شور ساير تنقلات و کمتحرکي در کشور شيوع چاقي و اضافه وزن در بين همه گروههاي سني در حال افزايش بوده و 76 درصد بار بيماريها و مرگومير در ايران ناشي از بيماريهاي غيرواگير است که علت اصلي آن تغذيه نامناسب است. به گفته برخي از کارشناسان حوزه سلامت، کودکان به دلايل مختلف دچار اضافهوزن و چاقي ميشوند که مهمترين آنها عوامل ژنتيکي، کمتحرکي و الگوهاي غذايي نامناسب يا ترکيبي از اين عوامل هستند، در مواردي اندک، اضافه وزن يا چاقي به دليل مشکلات هورموني است و معاينه فيزيکي و آزمايش خون ميتواند نقش و احتمال ابتلا به چاقي در اثر مصرف دارو را مشخص کند.آنها بر اين باورند اگر چه چاقي و اضافهوزن زمينه ارثي دارد اما همه کودکان در خانوادههايي که سابقه چاقي دارند به اضافهوزن مبتلا نخواهند شد، خطر ابتلا به چاقي در کودکاني که والدين يا خواهر و برادر چاق دارند، بيشتر است و ميتواند با رفتارهاي خانوادگي مانند عادات غذايي و فعاليت جسمي مرتبط باشد.اين کارشناسان ميگويند رژيم غذايي و ميزان فعاليت جسمي کودک نقش مهمي در وزن وي دارد. امروزه کودکان به دليل شيوع ويروس کرونا، تحرک جسمي کمي دارند براي مثال، متوسط زماني که يک کودک تلويزيون تماشا ميکند حدود چهار ساعت در روز است و بقيه ساعات را نيز به بازيهاي رايانه اي ميگذراند که ميزان ساعات کمتحرکي را افزايش ميدهد.مرجان عجمي متخصص تغذيه در اين زمينه مي گويد: احتمال ابتلا و مرگ و مير بر اثر کرونا در کودکان و نوجواناني که چاق هستند، بيشتر است. طبق مطالعات، مرگ و مير ناشي از کرونا در افراد چاق 40 درصد بيشتر از ساير افراد است و بايد به روند افزايشي و هشداردهنده چاقي در کودکان و نوجوانان توجه داشته باشيم. چاقي با تضعيف عملکرد سيستم ايمني بدن، ميتواند خطر مرگ و مير بر اثر کرونا را افزايش دهد.وي اضافه ميکند: اينکه چرا کودکان و نوجوانان چاق شدند نيز به دو علت عمده برميگردد که نياز است والدين به آن توجه داشته باشند، يکي از دلايل، الگوي غذايي و مصرف بيرويه غذاهاي آماده، مصرف نوشيدنيهاي گازدار و مواد غذايي شيرين نيز يک علت اصلي براي افزايش روز به روز چاقي و اضافه وزن است و تماشاي تلويزيون، بازي با رايانه و موبايل و فعاليتهاي نشسته و تحرک بدني کم و الگوي غذايي نامناسب، باعث شده کودکان و نوجوانان ما روز به روز چاقتر شوند.مرجان عجمي متخصص تغذيه در اين زمينه ميگويد: مواجهه زودهنگام با شيوه زندگي ناسالم همچون مصرف زياد غذاهاي پرچرب، پرنمک يا سرشار از قند و شکر مثل انواع غذاهاي آماده و شيرينيجات، آب ميوههاي صنعتي، نوشابه، آبنبات، چيپس و پفک همراه با کاهش وزن، چاقي و ابتلاء به بيماريهاي مزمن مانند ديابت مليتوس و بيماري هاي قلبي- عروقي در سال هاي بعدي زندگي مرتبط است.وي ميافزايد: پيروي از يک برنامه غذايي متنوع و متعادل از اصول مهم يک رژيم غذايي سالم است. مصرف گروههاي غذايي مختلف در روز از جمله نان و غلات، ميوه و سبزي، شير و لبنيات، حبوبات، گوشت، مغزها و دانه ها براي تامين نياز به مواد مغذي همچون کلسيم، روي، ويتامينA¡ Âåä¡ ÑíÈæ ÝáÇæíä æ ÓÇíÑ æíÊÇãíä åÇ æ ÇãáÇÍ ÖÑæÑí ÎæÇåÏ ÈæÏ.
کمبود آهن از عوامل مهم چاق شدن
عجمي اظهار ميدارد: کودکاني که در معرض خطر کمبود آهن هستند، اين کمبود آهن پيامدهاي طولاني مدت دارد و ميتواند باعث اختلال در تمرکز و توجه و عملکرد شناختي مغز شود. کمبود اين ريز مغذي در کودکان يکسالهاي که مصرف شير جاي غذاي اصلي آنها را مي گيرد، شايعتر است و همچنين کودکاني که گوشت نمي خورند و آهن موردنياز بدن را عمدتا از منابع گياهي مثل غلات غني شده، لوبيا و عدس دريافت ميکنند ممکن است در معرض کمبود آهن قرار بگيرند.وي با بيان اينکه کلسيم يکي از املاح ضروري براي رشد استخواني کودکان است، ادامه ميدهد: مصرف شير و فرآوردههاي لبني به ميزان کافي براي پيشگيري از کمبود کلسيم مهم است. عنصر روي نيز يکي از عناصر مهم در رشد و تکامل است و کمبود آن علاوه بر اختلال رشد، مي تواند باعث کاهش اشتها شود.
