مديريت استرس با سبک زندگي صحيح

افزايش استرس، افراد را افسرده و بي‌خواب مي‌کند و باعث بروز مشکلات گوارشي مي‌شود، اما تغذيه مناسب و مديريت اين عارضه سبک زندگي صحيحي را به‌وجود مي‌آورد. استرس فقط رويدادها و موقعيت‌هاي بد و ناگوار را شامل نمي‌شوند، بلکه بسياري از اتفاقات خوشايند مثل ازدواج، تولد يک نوزاد، خريد يک خانه و تغيير محل زندگي و... نيز چون نوعي تغيير و سازگاري با شرايط جديد را ايجاب مي‌کنند، مي‌توانند استرس‌زا باشند. اما استرس چه منفي و چه مثبت باشد در صورتي که فرد نتواند آن را به نحو موثري اداره کرده و با آن کنار بيايد، مي‌تواند اثرات آسيب‌زايي به دنبال داشته باشد. زندگي همواره توام با استرس‌هاي بي‌شماري است که ممکن است از ديد و توجه افراد خارج باشند، لحظه‌اي درباره برخي مسائل، نگراني‌ها، ترس‌ها و اميال ناکام‌کننده که روزانه براي ما پيش مي‌آيند، فکر کنيد. نگراني راجع به وزن و ظاهر، گم کردن اشيا، آلودگي هوا، ترافيک، جرائم، مشاجره به اشخاص، خرابي اتومبيل، مشکلات مالي، مورد انتقاد قرار گرفتن، شرمندگي و... همه از جمله مشکلاتي هستند که به‌طور روزانه بر سر راه اغلب افراد قرار مي‌گيرند. مشکلات روزمره، رويدادهاي ناراحت‌کننده کوچکي هستند و وقتي به تنهايي در نظر گرفته شوند، چندان به چشم نمي‌آيند. با اين حال اگر اين مشکلات با هم و در يک زمان يا وقتي تحت فشار زيادي قرار داريد براي ما رخ دهند، مي‌توانند موجب عوارض و آسيب‌ها شويم.گر چه مشکلات روزمره به اندازه بحران‌هاي عمده زندگي چشمگير نيستند، اما خود نيز نوعي استرس به حساب مي‌آيند نمي دانيم که چقدر اين مشکلات مي‌توانند ما را فرسوده کنند. صادق رضايي روانپزشک گفت: به دليل فشارهاي زندگي، امروزه اغلب افراد بدون در نظر گرفتن مسائل با استفاده از روش‌هاي مقابله‌اي ناکارآمد مي‌خواهند استرس موجود را کاهش دهند، اما تا زماني که علت زيربنايي استرس شناسايي و رفع نشود، استرس همچنان وجود دارد و اثرات خود را اعمال خواهد کرد. وي افزود: به عنوان مثال فردي را در نظر بگيريد که در اثر ازدياد فشار کاري دچار سردردهاي عود‌کننده شده وقتي وي فقط از داروهاي مسکن استفاده کند، استرس باقي مي‌ماند و سردرد او دوباره عود خواهد کرد، در حالي‌که اگر اين فرد علت استرس را تشخيص داده و کارهايش را طوري سازماندهي کند که با فشار کاري روبه‌رو نشود، مي‌تواند بدون استفاده از هيچ داروي مسکني سردردهايش را بهبود ببخشد.

روش‌هاي مديريت استرس

رضايي ادامه داد: اگر در معرض رويدادهاي تنش‌زا هستيد به خود فرصت دهيد. انتظار نداشته باشيد که هر کاري را که انجام مي‌دهيد کامل و بي‌نقص باشد. اولين مهارت مقابله‌اي در جريان رويدادهاي تنش‌زاي زندگي، مصمم، قاطع‌ و شجاع بودن در برابر آن است. بعد از اينکه فرصت يافتيد تا موقعيت را ارزيابي کنيد و مي‌توانيد مناسب‌ترين مهارت مقابله‌اي را انتخاب کنيد. وي افزود: زماني بهتر مي‌توانيد با رويدادهاي تنش‌زا در زندگي مقابله کنيد که آنها را به صورت رويدادهاي تحت‌کنترل خود ارزيابي کنيد. در ذهن خود‌باورهايي مانند مي‌توانم از عهده اين موقعيت برآيم، بر اين مشکل پيروز شوم و من مهارت‌ها و توان لازم را براي موفق شدن دارم را تکرار کنيد. اين روانپزشک تصريح کرد: ورزش و فعاليت بدني نه‌تنها سلامت کلي بدن را بهبود مي‌بخشد، بلکه کمک مي‌کند تا بهتر بتوانيد با تنش‌ها روبه‌رو شويد و در درجه اول اين امکان را به شما مي‌دهد از لحاظ هيجاني براي مدتي از فشار رواني و شرايط استرس‌زا دور شويد. از سوي ديگر برخورداري از سلامت جسماني و نشاط، توانايي شما براي مقابله با استرس به محض وقوع آن را افزايش مي‌دهد. شرکت در برنامه‌هاي ايروبيک مي‌تواند بسيار کمک‌کننده باشد چون همواره دوره‌اي از آرامش را به همراه دارد و کنترل فرد بر واکنش پذيري فيزيولوژيکي‌اش را بيشتر تقويت مي‌کند.عليرضا زارعي نسبت کارشناس دفتر بهبود تغذيه جامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي نيز درباره مهار استرس گفت: مطالعات اخير تاثير مواد مغذي مانند ويتامين‌هاي و مواد معدني بر عملکرد عادي مغز را نشان داده‌اند و براي تامين املاح و ويتامين‌هاي مورد نياز بدن نيازي نيست مکمل مصرف کنيد. وي افزود: بهترين راه براي تامين آنها از طريق غذاهايي است که مي‌خوريد، به عنوان مثال، ميوه ها و سبزيجات حاوي آنتي اکسيدان از جمه ويتامين‌هاي A،‌ C، E و سلنيوم و دريافت کافي ويتامين‌هاي گروه B شامل B1، B6، B9، B12 به همراه ساير مواد مغذي هستند که ممکن است با هم در جهت تقويت سلامت عمل کنند و بسياري از غذاها مانند غلات کامل، ميوه، سبزيجات، لبنيات، حبوبات و گوشت انواع ويتامين‌هاي گروه B را به‌طور طبيعي تامين مي‌کنند.

مبارزه با استرس

زارعي‌نسب يکي از بهترين کارهايي که مي‌تواند براي کنترل استرس مفيد باشد را پيروي از يک برنامه غذايي متعادل، متنوع و سالم عنوان کرد و ادامه داد: تنوع بدين معني است که از همه گروه‌هاي غذايي اصلي شامل گروه نان و غلات، شير و لبنيات، حبوبات و مغزدانه، گوشت و تخم مرغ، ميوه‌ها و سبزي‌ها همچنين شرکت در فعاليت بدني منظم براي مديريت استرس مفيد است.