فرش قرمز براي محمد جواد ظريف

آيا او دعوت اصلاح‌طلبان را مي‌پذيرد؟

فرش قرمز

براي محمد جواد ظريف

صحبت از کانديداتوري محمدجواد ظريف در انتخابات 1400 تازگي ندارد و بار‌ها مورد توجه قرار گرفته است. از همان وقتي که موفقيت‌هاي برجامي رقم مي‌خورد و در استقبال از وي شعار مي‌دادند «وزير اهل منطق يادآور مصدق» گرفته تا هم‌اکنون که برخي آقايان در مجلس به وي اهانت مي‌کنند. وزيرخارجه روحاني به‌عنوان يکي از محبوب‌ترين چهره‌هاي اين دولت هميشه يک کانديداي بالقوه براي انتخابات 1400 به حساب آمده و اگرچه خودش بار‌ها و بار‌ها تاکيد کرده که اراده‌اي براي ورود به اين عرصه ندارد؛ اسمش از فهرست گمانه‌زني‌ها حذف نمي‌شود. طي روز‌هاي اخير شاهد بوديم که اهالي سياست و رسانه بيش از گذشته حضور وي در انتخابات آتي را جدي گرفته و از آن استقبال کردند. ماجرا شايد از آنجايي جدي‌تر شد که حسام‌الدين آشنا مشاور رئيس جمهور در گفت‌وگو اخير خود از برخي سياسيون به‌عنوان گزينه‌هاي مناسب و بالقوه رياست جمهوري نام برد و ظريف را نيز در ليست خود قرار داد. به گفته او دکتر ظريف هم داراي اقبال عمومي است و هم زبان عام و خاص را مي‌داند و اگر بتواند با خود کنار بيايد مي‌تواند وارد عرصه انتخابات شود. اين سخن آشنا همزمان شد با زمزمه‌هايي مبني بر برگزاري جلسات اصلاح‌طلبان و ظريف. گفته مي‌شود که بزرگان اصلاح‌طلب در سطحي عالي‌تر از شوراي عالي به کانديداتوري ظريف به‌صورت جدي فکر مي‌کنند و اين موضوع را نيز با وي در ميان گذاشته‌اند. آقاي وزير هنوز جواب قطعي نداده و در مرحله فکر و بررسي است، اما واکنش‌ها به کانديداتوري وي بسيار قابل تامل است مثلا حسين انصاري راد، فعال سياسي اصلاح طلب گفته بود: «وجود آقاي ظريف در انتخابات رياست‌جمهوري مغتنم است و حداقل مي‌تواند نه لنگر بزرگ بلکه لنگر کوچکي براي کشتي طوفان‌زده ايران باشد تا قدري از بحران‌هاي موجود در حوزه داخلي و البته در حوزه خارجي بيرون بياييم.» علي صوفي نيز چندي قبل درباره احتمال حضور ظريف در عرصه رياست‌جمهوري گفته بود: «هرچند ديپلمات‌ها از ورود به جناح‌بندي‌هاي سياسي منع هستند، ولي گرايش‌هاي سياسي آقاي ظريف اصلاح‌طلبانه محسوب مي‌شود. آقاي ظريف با آقاي روحاني کاملا فرق دارد؛ چون آقاي روحاني پيشينه اصولگرايي دارد؛ اما اين ويژگي در کارنامه آقاي ظريف ديده نمي‌شود». اين نکته را شهربانو اماني، عضو شوراي مرکزي حزب کارگزاران نيز مورد اشاره قرار داده بود. او ظريف را سياستمداري دانست که اگرچه از طيف اعتدالي برآمده، اما کارنامه اصلاح‌طلبانه دارد. اماني حتي نگراني‌هاي موجود درباره اجماع اصلاح‌طلبان روي يک گزينه را نيز رفع کرد و در پاسخ به پرسشي مبني بر اينکه آيا کارگزاراني‌ها که از کانديداتوري امثال علي لاريجاني استقبال مي‌کنند، پشت ظريف مي‌ايستند؟ گفت: «ظريف از لاريجاني مقبول‌تر و راي‌آورتر است». استقبال از کانديداتوري ظريف، اما به جناح اصلاح طلب محدود نيست. شاهد آنکه عباس سليمي نمين، فعال سياسي اصولگرا اخيرا گفته بود: «در بين آقايان محسن هاشمي، اسحاق جهانگيري، علي لاريجاني و محمدجواد ظريف، به‌نظرم آقاي ظريف بيشترين شانس را دارد که از طرف اصلاح‌طلبان در انتخابات 1400 حمايت شود؛ چون حوزه کاري‌اش سياست خارجي بوده و عملکرد دولت در حوزه داخلي، تاثير منفي زيادي بر ديدگاه عمومي از او بر جاي نگذاشت». ناگفته نماند که برخي اصولگرايان و حتي اصلاح طلبان نيز به دلايل متعدد از جمله اينکه سياست خارجي ديگر مثل سال 92 در اولويت کشور و مردم نيست يا بايد به اقتصاد و معيشت مردم توجه ويژه داشت و ... با حضور ظريف در انتخابات آتي مخالف هستند. رويکرد اين گروه نيز در هفته گذشته بدون واکنش نمانده است. به‌عنوان مثال فريد مدرسي فعال رسانه‌اي اصلاح‌طلب در واکنش به شکست قطعنامه آمريکا در شوراي امنيت و ديپلماسي فعال جواد ظريف در صفحه توئيتر خود نوشت: «‏تا ‎پيروزي ديپلماتيک ايران به ثمر مي‌نشيند، محافلي آتش مي‌گيرند که نکند 1400 او بيايد. مطاع 1400 آنچنان براي‌شان ارزشمند است که ايران را فراموش مي‌کنند و به پاس درايت‌هاي ترامپ، غزل مي‌خوانند. اين کوته‌انديشي، عمرِ سياسي را مي‌کاهد و بر دوره ناگفته نماند که ظريف آخرين بار در گفت‌وگو اينستاگرامي خود با فريد مدرسي تاکيد کرده بود که مايل است در همان حوزه تخصصي خود يعني سياست خارجي فعاليت کرده و وارد عرصه رياست جمهوي نشود.

جبهه پايداري مخالف کانديداتوري ظريف

صادق زيباکلام فعال سياسي اصلاح‌طلب نيز در توضيح دليل نگراني تندرو‌ها از کانديداتوري ظريف گفته بود: محمدجواد ظريف مسلط به زبان انگليسي است، وجه تحصيلکرده و حالت روشنفکري بارزي دارد و پيشينه اجتماعي او با خيلي از اصلاح طلبان فرق مي‌کند. تحصيلکرده آمريکاست و سال‌ها در آنجا زندگي کرد بنابراين تندرو‌هايي مثل جبهه پايداري نگران اين هستند که اگر روزي ظريف نامزد انتخابات رياست جمهوري شود براساس اين نقاط قوت، اقشار تحصيلکرده جامعه فارغ از ديدگاه‌هاي سياسي به ظريف رأي دهند. ضمن آنکه ارتباط خوب ظريف با شهيد حاج قاسم سليماني نيز شايد مزيد برعلت شود تا بخشي از بدنه اصولگرايي زمان انتخابات به سوي او متمايل شوند. وي با اشاره به کاريزما و فن بيان ظريف هنگام چالش‌هاي کلامي بيان کرد: اين‌ها همه برآمده از وجوه تحصيلکردگي، روشنفکري و تکنوکراسي آقاي ظريف است. قدرت فن بيان ظريف هنگام مناظرات انتخاباتي مي‌تواند براي رقيب چالش ايجاد کند.محمدجواد ظريف هنوز سرگرم انجام وظيفه در جبهه ديپلماسي است و به دعوت‌ها براي حضور در کارزار انتخاباتي آتي لبيک نگفته است. اين همه استقبال از کانديداتوري وي، اما اين گمانه را جدي مي‌کند که او هم مثل اغلب کانديدا‌ها در روز‌ها و حتي لحظات آخر احساس تکليف کرده و متقاعد شود که حضورش در قامت رئيس جمهور به نفع کشور است.