آمریکا با مردم ایران مشکل دارد
آرمان ملي - عليرضا پورحسين: جان بولتون در سخناني اظهار کرد که دولت دونالد ترامپ قصد دارد با استناد به پاراگراف 11 قطعنامه 2231 شوراي امنيت، تحريمها را عليه ايران بازگرداند. حاميان اين توافق استدلال ميکنند از آنجايي که واشنگتن از توافق خارج شده، نميتواند مفاد آن را فعال کند که آنها حق دارند. وزير امور خارجه کشورمان در اظهاراتي بيان داشت که امروز جان بولتون نکتهاي را تکرار کرد که دو سال قبل نيز، وقتي که مشاور امنيت ملي در دولت ترامپ بود، بيان کرده بود. حداقل بولتون ثبات راي داشته، خصيصهاي که بهويژه در دولت آمريکا وجود ندارد. توسل ايالاتمتحده به مکانيسم حل اختلاف مندرج در قطعنامه 2231 از اساس بدون مبنا است. به موجب قطعنامه 2231 که متعاقب برجام به تصويب شوراي امنيت رسيد، ممنوعيت تسليحاتي ايران پس از 13 سال در 27 مهرماه امسال به پايان ميرسد. از اين رو، آمريکاييها ابتدا قطعنامه بسيار سختگيرانهاي متشکل از 15 بند مقدماتي و 35 بند عملياتي ارائه دادند تا اين تحريمها را تمديد کنند. با مشخص شدن مخالفت جدي کشورها با اين قطعنامه آمريکاييها روز سهشنبه قطعنامه خود را اصلاح کردند و به 2 بند مقدماتي و 2 بند عملياتي محدود ساختند، با اين حال اکثريت قريببهاتفاق اعضاي شوراي امنيت با اين قطعنامه مخالفت کردند. به دنبال اين شکست، آمريکا مدعي است که ميتواند از مکانيسم حل اختلاف استفاده کند تا تحريمها را عليه ايران بازگرداند. در راستاي بررسي اين مسائل «آرمان ملي» گفتوگويي با احمد دستمالچيان، کارشناس مسائل بينالملل و سفير سابق ايران در اردن داشته است که در ادامه ميخوانيد.
آيا ايالاتمتحده ميتواند مکانيزم ماشه را فعال کند و در صورت عدم موفقيت چه راه ديگري را در پيش خواهد گرفت؟
پر واضح است که ايالاتمتحده به علت پايبند نبودن به هيچ اصلي و خروج بيضابطه از برجام نميتواند مکانيزم ماشه را عليه ايران فعال کند. مکانيزم ماشه بايد با موافقت ساير کشورها در کميته حل اختلاف به مرحله اجرا درآيد و اين اقدام ايالاتمتحده برخلاف قوانين بينالملل است. ايالاتمتحده هيچ راهي جز زور و قلدري براي فعال کردن مکانيزم ماشه ندارد. آمريکا بارها ثابت کرده است که با مردم ايران مشکل دارد. هر عملي که ايالاتمتحده تا به امروز انجام داده عليه منافع مردم ايران بوده است. برخلاف ادعاي دروغين ترامپ فشار تحريمها صرفا بر مردم وارد شده است. ايالاتمتحده اگر نتواند مکانيزم ماشه را عملياتي کند باز هم در عرصه اقتصادي وارد عمل ميشود و حلقه تحريمها را فشردهتر ميکند. شعارهاي ايالاتمتحده نيز در اين راستا کاملا دروغين است.
ترس برخي کشورهاي عربي و ايالاتمتحده از لغو تحريمهاي تسليحاتي ايران به چه علت است؟
آنها مدعي هستند ايران موشکهاي خود را به گروههاي نيابتي خود نيز منتقل ميکند و گروهها و بازيگران غيردولتي متعددي را سازماندهي و تجهيز کرده و اين باعث بروز بيثباتي گسترده در خاورميانه شده و آمريکا خواستار پايان بخشيدن به جنگ يمن است اما ايران چنين چيزي را نميخواهد و چنين اقدامي را انجام نميدهد. تحريمهاي تسليحاتي شوراي امنيت عليه ايران 27 مهر منقضي خواهد شد اما او ادعا کرد که پايان يافتن تحريمهاي تسليحاتي عليه ايران به معناي تشديد درگيريها در سوريه و يمن خواهد بود. مجموعه تلاشهايي که مقامات ايالاتمتحده در اين روزها با تکيه بر آنها تلاش ميکنند تا عليه ايران اقدامي انجام دهند اما دو سد محکم در مقابل آنها قرار دارد که روسيه و چين هستند و بسيار بعيد به نظر ميرسد که در اين عرصه اين کشورها با آمريکا همراه شوند. در گذشته شوراي امنيت به برجام راي داده و در قالب همين برجام مصوب شده است که تحريمهاي تسليحاتي ايران لغو شود و اين مسير کاملا قانوني و موردتاييد جهانيان قرار گرفته است و ايالاتمتحده نميتواند در مدت کوتاهي که از آن ميگذرد بار ديگر در اجراي آن مانع ايجاد کند و بار ديگر آن را به راي بگذارد. آنها نيز بهخوبي به اين مساله واقف هستند و اين تلاشهاي حقوقي را بيشتر با اهداف تبليغاتي انجام ميدهند تا يک جنگ رواني عليه ايران در جهان ايجاد کنند اما دست آنها براي جهانيان رو شده است و فريب بازيهاي آنها را با هر ترفندي نخواهند خورد.
واکنش ايران در قبال اين سياستهاي ايالاتمتحده چه بايد باشد و بايد چه واکنشي نشان دهد؟
اگر هر اتفاقي عليه ايران رقم بخورد ايران قطعا واکنش آرامي نشان نخواهد داد و تمامي طرفين بايد منتظر پاسخ جدي ايران باشند زيرا تنها اصل باقيمانده از برجام مورد هدف آنها است و نقض آن ميتواند تبعات سنگيني براي تمامي کشورها داشته باشد. بنابراين طرفين براي دوري از تنش بايد به اين اصل پايبند بمانند. به نظر ميرسد ايالاتمتحده بيش از گذشته منزوي شده و آن هم به علت سياستهاي حکيمانه دستگاه ديپلماسي ايران در فضاي سياست خارجي است. در حقيقت منافع همه کشورهاي دخيل در بحران امروز اين است که برجام حفظ شود و ماجراجوييهاي آمريکا ناکام ماند. اروپا نيز گرچه نتوانسته به تعهدات خود عمل کند اما با آمريکا نيز همراه نبوده و آن هم به علت منافع ضمني است که از چارچوب باقيمانده برجام نصيب آنها ميشود. برجام قراردادي است که صلح جهاني را محقق ميکند و يک الگو براي جهانيان است. آمريکا و ترامپ و برخي کشورهاي عربي اين امر را برنميتابند. توسل ايالاتمتحده به مکانيسم حل اختلاف مندرج در قطعنامه 2231 از اساس بدون مبنا است و ايران بايد زيرکانه در قبال اين قبيل رفتارهاي بيپايه ايالاتمتحده موضعگيري کند و از هرگونه اقدام غيراصولي خودداري کند.
