يک روانشناس ضمن تشريح نحوه پرورش مهارتهاي فرزندپروري در والدين گفت: سبک فرزندپروري، روابط و ميزان رضايت زوجين و آرزوهاي والدين چهار اصل مهم و اثرگذار در پرورش فرزندان است. گوهريسنا انزاني با بيان اينکه روابط والدين و فرزندان نظامي در هم پيچيده است، گفت: در حال حاضر به نظر ميرسد دغدغه تمامي والدين اين است که چهطور زندگي سالم، شاداب، موفق، قاعدهمند و هنجار را براي فرزندانشان فراهم کنند؛ طي سالهاي اخير وجود مشکلات هيجاني و رفتاري کودکان بيشترين دليل مراجعه والدين به کلينيکها و کمکخواهي از مشاوران بوده است که در اين ميان روابط ميان والدين و فرزندان در بروز اين نوع از مشکلات بسيار مهم است. وي معتقد است براي حل مشکل روابط ميان والدين و فرزندان، مهارت فرزندپروري يکي از مهمترين راههاست؛ مهارت فرزندپروري به معناي يادگيري مطالب در مورد مراحل رشدي فرزند و درک اينکه در هر سني فرزندان چه رفتاري از خود بروز ميدهند و والدين بايد چگونه عمل کنند، است. به گفته وي، مهارت فرزندپروري به والدين کمک ميکند تا فرزند خود را به شکل سازندهاي پرورش و تواناييهاي آن را ارتقا دهند و به او بيازموزند که چگونه فکر، احساس و رفتار خود را مديريت کنند.
نحوه پرورش مهارت
اين روانشناس درباره نحوه پرورش مهارت فرزندپروري در والدين توضيح داد: در قدم اول والدين بايد بتوانند واقعيت فرزندشان را بشناسند و آنها را به طور کامل بپذيرند، خودشان مهارتهاي اجتماعي مثل کنترل خشم، برنامهريزي، هدفمندي و ارتباط موثر، همدلي، مقابله با خلق منفي و... را ياد بگيرند. همچنين والدين بايد باثبات باشند، يکنواخت رفتار و يکسان صحبت کنند تا فرزند دچار چالش ذهني نشود و به فرزند خود اطمينان خاطر دهند که او را دوست دارند، اما در عين حال صريح و قاطع هستند. انزاني با تاکيد بر اينکه سبک فرزندپروري، روابط و ميزان رضايت زوجين و آرزوهاي والدين چهار اصل مهمي است که بر پرورش فرزندان اثرگذار است، گفت: پژوهشهاي انجام شده نشان ميدهد عدمرضايت زناشويي زوجين اثر زيادي در به خطر انداختن سلامت روان کودکان دارد. اين روانشناس اظهار کرد: همچنين ابراز محبت زوجين به هم، عامل اساسي پيشبيني سلامت روان فرزندان است؛ يعني عشق والدين به هم و عشق والدين به فرزند از مهمترين موضوعات ذهني فرزندان است و زماني که فرزندان نتوانند اين عشق و علاقه را دريافت کنند، به بيمار معلوم خانواده تبديل ميشود که در اين حالت امکان دارد مشکلات هيجاني و رفتاري زيادي را از خود بروز دهند.
2 گروه مشکلات رفتاري
وي با بيان اينکه مشکلات رفتاري به دو گروه برونيسازي شده و درونيسازي شده تقسيم ميشود، تصريح کرد: در مشکلات رفتاري برونيسازي شده فرزند رفتارهاي پرخاشگرانه از خود بروز ميدهد، قوانين را نقض ميکند، همچنين در مشکلات رفتاري دروني سازي شده فرزند در صورت مشاهده مسالهاي دچار اضطراب، افسردگي، انزواگزيني و گوشهگيري ميشود. وي تاکيد کرد: در اين شرايط سبکهاي فرزندپروري و روش برخورد والدين با يکديگر و با فرزندان در شکلگيري رشد شخصيتي و رفتاري و فکري و آنها اثر دارد. همچنين براساس پژوهشها، نوع تعامل والدين با هم و با فرزند در شکلگيري شخصيت فرزندان و نوع ناسازگاري رفتاري آنها بسيار موثر است. اين روانشناس در ادامه اين گفتوگو درباره رفتار والدين و تاثير آن بر فرزندان نيز يادآور شد: براساس نظريه بامريند سه سبک فرزندپروري وجود دارد. در سبک اول (مستبدانه)، والدين ثبات روحي و فکريشان پايين است، در عين اينکه تقاضاي زيادي از فرزندشان دارند، اما پاسخ زيادي به نيازهاي فرزندشان نميدهند در اين سبک تحليل قوانين زياد است و باعث بروز مشکلات زياد رفتاري خواهد شد. در سبک دوم (سهلگيرانه) تقاضاي والدين کم و پاسخ آنها به فرزندشان بالا است، نظم و قانون بر خانواده و فضاي زندگي افراد کم است و چندان کاري به کار فرزند خود ندارند و اين موضوع باعث پرخاشگري رفتار، رفتار ضداجتماعي و مشکلات رفتاري و هيجاني بيشتري ميشود. انزاني درباره سبک سوم فرزندپروري براساس نظريه بامريند توضيح داد: در سبک فرزندپروري مقتدرانه که بهترين سبک فرزندپروري است، نقش پدر و مادر معين است و پدر و مادر مهارت اجتماعي را به خوبي کسب کردهاند و استقلال و ارتباط دوسويه بين والدين و فرزند حاکم است، پيشرفت تحصيلي و اعتماد به نفس در اين فرآيند افزايش پيدا ميکند، مشکلات رفتاري و هيجاني به شدت کاهش مييابد و جو گرم رواني و تعامل والدين با هم و فرزند را افزايش ميدهند.