آرمان ملی: تشدید تحریمهای ظالمانه آمریکا علیه ایران و عمقگرفتن رکود طی دو سال گذشته بسیاری از کسبوکارها را با مشکلات عدیدهای مواجه ساخت. در این بین عدهای برای سرپاماندن شغل خود را تغییر دادند و برخی بنگاههای اقتصادی هم به مرز ورشکستگی کشانده شدند. اما تعدادی از فعالان اقتصادی هم از تهدید تحریم برای خود فرصتی ساختند تا حداقل کمکی به رشد اقتصادی و خروج کشور از رکود کرده باشند. در روزهای تحریم و رکود این کسبوکارهای نوپا بودند که توانستند به اقتصاد ایران جانی تازه تزریق کنند و امید به بهبود رشد اقتصادی را افزایش دهند، اما شیوع یکباره کروناویروس در ایران تمام معادلات را بر هم ریخت و این مشاغل را هم از پای درآورد. آنطور که آمار نشان میدهد پس از انتشار این ویروس کشنده در ایران، 72 درصد مشاغل نوپا از پای درآمدهاند. با این حال وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات با تخصیص 124 میلیارد تومان به این کسبوکارها مانع تعطیلی آنها شده است.
کرونا همچنان هم جان انسانها را میگیرد و هم جان مشاغل را. پس از ورود کووید-19 به ایران، بسیاری از کسبوکارها شرایطی را تجربه کردند که حتی در روزهای سخت تحریم و جنگ تحمیلی هم به آن دچار نشده بودند. این بیماری علاوه بر جان انسانها، اموال آنها را هم نشانه گرفته و فعلا خیال کوتاهآمدن ندارد. پس از آنکه صاحبان مشاغل بازار شب عید و بازار رمضان را از دست دادند، در تابستان هم حرفی برای گفتن نداشتند. پیش از این صندوق بینالمللی پول رشد اقتصادی ایران در سال 2020 را مثبت ارزیابی کرده بود، اما پیرو تحت تاثیر شیوع کرونا در این گزارش بازنگری انجام داده و نرخ رشد اقتصادی کشور ما را منفی شش درصد پیشبینی کرده است، البته این صندوق ابراز امیدواری کرده که این شاخص در سال آینده روند مثبت به خود بگیرد و به بیش از سه درصد برسد.
کاهش مشتریان مهمترین مساله کسبوکارهای نوپا
با اینکه انتظار میرفت پس از پاندمی کرونا و از پا درآمدن مشاغل سنتی، کسبوکارهای آنلاین و نوپا بتوانند جای آنها را پر کنند، اما گزارشها نشان میدهد این مشاغل هم اوضاع چندان مساعدی در این مدت نداشتهاند. گزارشی که اخیرا وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات منتشر کرده، نشان میدهد ویروس کرونا ۷۲ درصد از کسبوکارهای نوپا را دچار مشکل کرده است. کاهش مشتریان، مهمترین مسالهای بود که صاحبان کسبوکارهای نوپا با آن دست و پنجه نرم میکردند. این کسبوکارها بیش از نیمی از مشتریان خود را از دست دادند. روزهای سختی بر آنها گذشت و برای تامین حقوق و دستمزد کارکنان، پرداخت حق بیمه، اجارهبها، مالیات و بازپرداخت وامها بار مالی بزرگی بر آنها تحمیل شد.
مسیر تحقق ایران هوشمند
در تازهترین گزارشی که از سوی وزارت ارتباطات منتشر شده است، در پی شیوع ویروس کرونا و در مسیر تحقق «ایران هوشمند» تاکنون حدود ۱۲۴ میلیارد تومان برای حمایت از کسبوکارهای نوپا هزینه شده است. در چنین شرایطی برای ۶۲ درصد از شرکتها، تابآوری کمتر از سه ماه پیشبینی شد و این اتفاق اخراج و ورشکستی برخی را رقم زد. در این بین سازمان فناوری اطلاعات ایران برای حمایت از کسبوکارها، پرداخت وام با بهره ۹ درصد را در دو فاز برنامهریزی کرد. در فاز اول که اسفند ۹۸ آغاز شد و تا پایان اردیبهشت ادامه داشت، ۵۴ میلیارد و ۲۳۰ میلیون تومان در قالب وام به شرکتهایی که استحقاق داشتند و درخواست دادند پرداخت شد. فاز دوم توزیع وام از خرداد و با پرداخت ۷۰ میلیارد تومان وام به شرکتهای فعال IT در حوزههای گردشگری، برگزاری رویدادها، فروش بلیت و تخفیف، مشاغل خانگی و حمل و نقل و شبکه توزیع آغاز شد که همچنان ادامه دارد.