ترامپ با تلقين ترس از عربستان باجگيري ميکند
امير موسوي در گفتوگو با «آرمان ملي»:
ترامپ با تلقين ترس از عربستان باجگيري ميکند
اسرائيل مخالف روابط ايران و عربستان است
نخستوزير عراق ميتواند ميان ايران و عربستان ميانجيگري کند
آرمان ملي - عليرضا پورحسين: بسياري از رسانههاي خبري مدعي هستند که وليعهد سعودي از نخستوزير عراق خواسته است تا ميان رياض و ايران ميانجيگري را آغاز کند. بر همين اساس اولين تماس تلفني که نخستوزير جديد عراق پس از انتخاب شدن دريافت کرد از محمد بن سلمان وليعهد عربستان سعودي بوده است و بنسلمان از الکاظمي خواسته است ميانجيگري ميان ايران و عربستان سعودي را آغاز کند. از سوي ديگر از سرگيري مذاکرات ميان واشنگتن و تهران نيز از نظر راهبردي خبر خوبي براي عربستان سعودي نيست. عربستان سعودي بهخاطر خروج سامانههاي دفاع موشکي آمريکا از عربستان تحت فشار جديدي قرار گرفته تا محاصره اقتصادي سهساله قطر را به پايان برساند. تا آنجا که امير کويت هياتي را براي آغاز دوباره ميانجيگري به قطر فرستاده است. تمامي اين تحولات به انضمام تحولات يمن که در برهه زماني جديد به محلي براي جدال عربستان و امارات تبديل شده است به نظر ميرسد فضا را به سمتي سوق ميدهد که عربستان بخواهد به نحوي يکي از بارهاي سنگين بر دوش خود را که جنگ يمن باشد با دريافت امتيازاتي از روي دوش خود بردارد. اتفاقي که به نظر ميرسد با سفرهاي پيدرپي مقامات عراقي به کشورهاي درگيري در خاورميانه بالاخره محقق شود. «آرمان ملي» در راستاي بررسي اين مسائل گفتوگويي با امير موسوي، کارشناس مسائل خاورميانه داشته است که در ادامه ميخوانيد.
آيا اقدام نخستوزير عراق براي ميانجيگري ميان ايران و عربستان به نتيجه خواهد رسيد؟
نخستوزير عراق ميتواند ميان ايران و عربستان ميانجيگري کند زيرا مورد حمايت سه رکن اساسي منطقه است. ايران، عربستان و ايالاتمتحده از نخستوزيري الکاظمي حمايت کردهاند و با توجه به اينکه پايگاه داخلي مستحکمي نيز دارد و با توافق همه گروههاي سياسي نخستوزير شده است؛ بنابراين مشکل نخستوزيرهاي گذشته عراق را ندارد و از پشتوانه خوبي برخوردار است. در اين ميان بايد منتظر ماند و مشاهده کرد که عربستان چه واکنشي نشان ميدهد. تلاشهاي گذشته براي ميانجيگري ميان ايران و عربستان نشان ميدهد که عربستان هنوز به رژيمصهيونيستي و ايالاتمتحده اميد دارد و عدم محقق شدن آن ميانجيگريها نيز دقيقا همين مسائل بود. سعوديها در بسياري از بحرانهاي منطقه شکست خوردهاند که مهمترين آنها يمن، سوريه و لبنان است و اين احساس را دارد که با توجه به شکست در اين جبهه اگر وارد مذاکره با ايران شود در جايگاه پايينتري قرار دارد. از سوي ديگر ارادهاي که الکاظمي در اين راستا دارد و ضرورتهايي که در منطقه وجود دارد سبب ميشود تا عربستان به سمت مذاکره با ايران کشيده شود اما تا زماني که در مواضع خود تغييراتي ايجاد نکند اين امر محقق نميشود.
ايران تا چه ميزان از حل مشکلات خاورميانه در داخل خود منطقه استقبال ميکند؟
ايران براي تفاهم بهشدت جدي است. اگر اين تفاهم رقم بخورد بسياري از بحرانها و جنگهاي خاورميانه حل و فصل خواهد شد. عربستان عصباني است و ميخواهد به هر نحوي که شده است از ايران انتقام بگيرد و در بحرين و يمن و لبنان با عصبانيت عمل ميکند و با کشتار به دنبال انتقام گرفتن است. در اين ميان ايران به قدري از عقلانيت بهره ميبرد که در برههاي از زمان که عربستان احساس نياز به مذاکره کرده است ميتواند مشکلات خود را با عربستان حل کند. ايدههايي که ظريف امروز به الکاظمي ميدهد ميتواند در اين عرصه راهگشا باشد. الکاظمي اين ايدهها و ديدگاهها را قطعا منتقل ميکند. الکاظمي با توجه به اينکه در دستگاه امنيتي عراق حضور داشته است و نگاهي استراتژيک دارد و با توجه به اطلاعات خود ميتواند اين عرصه را به خوبي مديريت کند. هر پيام مثبتي که روز سهشنبه به ايران برسد ميتواند مسير را براي مذاکرات ايران و عربستان و پايان دادن به جنگ يمن هموار کند.
آيا در اين ميان ساير کشورها براي عدم تحقق روابط حسنه ميان ايران و عربستان کارشکني خواهند کرد؟
در داخل کشور عربستان گروهي هستند که از اين تفاهم ميان ايران و عربستان استقبال نميکنند و برخي از اين افراد در تيم بنسلمان هستند و به همين علت با نگاهي کينهتوزانه به دامان رژيمصهيونيستي پناه بردهاند. به علت اينکه مشکلات زيادي امروزه در عرصه سياست پيشروي عربستان است و ايالاتمتحده همچون گذشته آنها را حمايت نميکند، آنها به نحوي به دنبال عاديسازي روابط خود با برخي کشورها هستند. رژيمصهيونيستي بزرگترين مخالف عاديسازي روابط ايران و عربستان است. ايالاتمتحده نيز تمايلي به اين توافق ندارد زيرا به خوبي نميتواند همچون گذشته از عربستان باجگيري کند. در اين ميان ترکيه و روسيه قطعا کارشکني نخواهند کرد زيرا حداقل روابطي با عربستان وجود دارد که مانع از اختلافافکني ميشود. ترکيه با همه تناقضاتي که با بسياري از کشورها دارد اما با همه آنها نيز ارتباط خود را حفظ کرده است. اگر بنسلمان به اين نتيجه برسد که آشتي و گفتوگو با ايران راهحل مشکلات منطقه است قطعا ميتواند امتيازات خوبي براي خود بهدست آورد زيرا تنش روزافزون بههيچوجه به نفع آنها نبوده است. ترامپ با تلقين ترس به عربستان از آنها باجگيري ميکند. از سوي ديگر امير کويت نيز يکي از افرادي بود که همواره مانع تنش در منطقه ميشد و او نيز وضعيت خوبي ندارد و اين نيز يکي ديگر از علتهايي است که عربستان را نگران کرده است؛ مقولهاي که همواره تنش ميان قطر و عربستان را در منطقه و تنش ميان امارات و عربستان را در يمن کنترل ميکرد. مصر نيز بهتازگي از عربستان فاصله گرفته است. لذا شرايط به نحوي است که همه چيز را براي سوق پيدا کردن عربستان به سمت ايران را فراهم کرده است. پس از به وجود آمدن تمامي اين بسترها، نقش الکاظمي نيز مهم ميشود که شخصا توانايي انجام چنين کاري دارد اما از مشاوران خوبي بهره نميگيرد و اين يک چالشي است که در مقابل او قرار دارد. الکاظمي با تقويت تيم خود قطعا ميتواند يک تعادلي ميان ايران عربستان ايجاد کند تا خودش نيز به منافعي دست يابد.
