اعلام آمادگی اکثر گروههای نمایشی برای اجرا
تماشاخانه سنگلج از قديميترين تماشاخانههاي تهران است که اين روزها و در ايام کرونايي نيز البته با سختگيري خاص و بيشتري موردتوجه و رعايت پروتکلهاي بهداشتي قرار گرفته است. پريسا مقتدي، مدير فعلي تماشاخانه سنگل از همان ابتداي شيوع کرونا به اهميت توجه به سلامت مردم و اولويت حفظ جان آنها تاکيدداشت. تا ابتداي تيرماه اين سالن نيز چون سالنهاي ديگر تئاتر از سوي ستاد مقابله با کرونا تعطيل بود، بگذريم از همه روند پاکسازي و ضدعفوني در دوران تعطيلي اما با بازگشايي سالن نيز شاهد کنترل مراجعهکنندگان با دستگاه تبسنج در بدو ورود، ضدعفوني بخشهاي مختلف سالن قبل و بعد از نمايش، الزام استفاده از ماسک، حفظ ظرفيت 50درصدي سالن ، روکش يکبار مصرف براي صندليها، رعايت بهداشت اتاقهاي گريم، ميزانسن، رعايت فاصلهگذاري اجتماعي و... بوديم. از همان ابتدا نيز ابتکار جالب قرارگرفتن اسامي بازيگران و هنرمندان پيشکسوت تئاتر يک در ميان را شاهد بوديم تا مخاطبان با ورود به سالن روي آن صندليها ننشينند و فاصله اجتماعي را رعايت کنند. مقتدي در همان دوران کرونا مطرح کرد که نيمه خرداد طي جلساتي که با مديرکل هنرهاي نمايشي درباره بازگشايي سالنها داشته با دو گروه اجرايي قبل از تعطيلات کرونايي صحبت کردند و هر دو گروه نيز اعلام آمادگي خود را براي اجرا مطرح کرده بودند که الان هم اجرا ميروند. وي با تاکيد بر رعايت پروتکلهاي بهداشتي و تجربيات اين چند ماهه ميگويد که کنترل مراجعهکنندگان به تماشاخانه اعم از کادر اداري، هنرمندان و تماشاگران با دستگاه تبسنج در بدو ورود، تعبيه مکاني براي موادضدعفوني کننده در بدو ورود به تماشاخانه، اجباري نمودن همگاني ماسک، کاهش 50درصدي ظرفيت تماشاخانه و ضدعفوني نمودن کليه قسمتهاي تماشاخانه از پشت صحنه تا واحد اداري و انتظار علاوه بر نظافت عمومي و ضدعفوني مجدد سالن انتظار و سالن اجرا بين دو سانس اجرا اشاره کرد. مقتدي با اشاره به برنامههاي سنگلج براي حفظ سلامتي گروههاي تئاتري گفت: يکي از موضوعات مدنظر ما نحوه حضور بازيگران روي صحنه بود. طي تمرينات قبل از اجرا، به کارگردان نمايشها مکررا و موکدا اعلام کرديم براي حفظ فاصله اجتماعي، تغييراتي در نوع ميزانسن دهند حتي اگر در زيباشناختي اثر روي صحنه تاثير بگذارد و اگر امکانپذير نبود بازيگران ماسک بزنند. خوشبختانه با همکاري کارگردانان اين امکان براي هر دو نمايش ايجاد شد. ماسک در اين سالن از آغاز اجراها، در بدو ورود به تماشاخانه اجباري بود، مراجعان با دستگاه تبسنج بدو ورود کنترل ميشوند و با کاهش ظرفيت سالن و قراردادن تصاوير بزرگان تئاتر بر روي برخي صندليها، تلاش شده فاصله اجتماعي موردنظر بين تماشاگران لحاظ شود. با توجه به تعويض صندليهاي سالن در تعطيلات، تمهيداتي مدنظر قرار گرفت تا در حين ضدعفوني، به صندليها صدمه وارد نشود. براي اين منظور براساس پنل فروش بليت، روي صندليها روکش يکبار مصرف قرار ميگيرد و پس از پايان اجرا، روکش صندليهايي که تماشاگران روي آنها نشستهاند تعويض ميشود تا ضمن مراقبت از صندليها در برابر صدمه موادضدعفوني کننده، اقدامات پيشگيرانه نيز صورت گيرد. بنابراين بدون ماسک تردد در اين تماشاخانه ممنوع است و همه کادر اداري وسايل ضدعفونيکننده جداگانه و شخصي دارند. «فارس» درباره برنامهها و فعاليتهاي تماشاخانه سنگلج در وضعيت کرونايي فعلي با «پريسا مقتدي»، بازيگر و کارگردان تئاتر، سينما و تلويزيون و مدير اين تماشاخانه گفتوگويي انجام داده که در ادامه ميخوانيد:
خانم مقتدي بعداز چهارماه تعطيلي و بازگشايي نزديک به يکماهه اجراهاي نمايشي در تماشاخانههاي تهران، از تجربه خودتان در تماشاخانه سنگلج بگوييد که چطور اين مدت پيشرفت و شما چطور خود را با شرايط جديد وفق داديد؟ آيا سنگلج مخاطب خود را بعداز چند ماه تعطيلي پيدا کرد؟
ببينيد از ليست اجراهاي سنگلج براي اسفندماه سال 98 هر دو کار اعلام آمادگي کردند که اجراهايشان را ادامه بدهند، البته تغييري که ما براساس شرايط داديم اين بود که هيچ 2 کاري در يک تاريخ اجرا نروند، چرا که اين اتفاق قبلا ميافتاد مثلا در يک روز دو نمايش در دو سانس مختلف اجرا ميشدند منتها الان به جهت کمکردن ارتباطات انساني در فضاهاي پشت صحنه دورههاي اجراي نمايشها را متفاوت کرديم. يکي از نمايشها که از سال قبل مانده بود و امسال با بازگشايي سالن به آنها اجرا داديم، «کابوسهاي مرد مشکوک» به کارگرداني محمدحسين ناصربخت و بازي بازيگراني چون امين اکبرينسب، خدايار کاشانه، پيمان ياقوتي، فاطمه نصرتي، اميررضا جلالي، کوروش رخشندهپي و اميرحسين حجتي بود که در دور جديد اجرا به مدت سه هفته از سوم تيرماه اجرايش را انجام و در حال حاضر هم به اتمام رسيده است. نمايش ديگر هم که از اسفندماه سال گذشته باقي مانده بود، «عجيبالسلطنه» به کارگرداني بهنود محمديپور است که اين نمايش هم چند روزي است اجرايش را در سنگلج آغاز کرده است. در مورد مخاطب و رضايتبخش بودن ميزان آن بايد بگويم که اين يک پرسش کلي است که نميتوان کلي بدان پاسخ داد، اگر منظور شما اين است که ما چه نوع استقبالي از تماشاچي را شاهد هستيم بايد بگويم هنوز به مرحله استقبال نرسيديم کمااينکه 50درصد سالن هم قرار است براساس پروتکلها پر شود. ولي اگر زاويه ديدهمان را در اين شرايط تغيير دهيم، نمايشهاي ما تماشاچي خود را دارد و نسبت به شرايط فعلي وضعيت رضايتبخش است، اميدواريم به آن وضعيت موردنظرمان هم دست پيدا کنيم. با اين حال خدا را شاکريم که هنوز هستند کسانيکه در همين شرايط هم با همه سختي رعايت موازين بهداشتي تصميم ميگيرند تئاتر ببينند، در تئاتر هزينه کنند و وقت او انرژي بگذارند و اين رضايتبخش است اما درباره تعداد مخاطب هنوز وضعيت نرمال نشده است.
بهلحاظ رعايت موازين بهداشتي شرايط سنگلج به چه صورت است؟
همانطور که از سال قبل در جريان هستيد و چند مرتبه ضدعفوني کلي سالن صورتگرفته و الان هم براي اجراها اين اتفاق ميافتد، مطمئنا همه سالنهاي فعلا هم حتما همين کارها را انجام ميدهند، يعني تمام پروتکلهايي که به جد و به شکل اساسي ميبايست رعايت شود تا جايي که ممکن است آرامش خاطر به مخاطب، هنرمندان و عوامل همکار منتقل کند. طبيعتا همه ما به مرور مجربتر هم ميشويم و به راهکارهاي بهتري دست پيدا ميکنيم، اما واقعيت اين است که بههرحال شرايط تازه و نو است هرچند که چهارماه از آن گذشته باشد بازهم ما همه کمتجربه هستيم، نه فقط ما حتي جامعه علمي هم در حال کشف چيزهاي تازه از اين ويروس است و اين شرايط براي کل دنيا کمتجربه است و هر روز با اشکال و مسائل جديد آشنا ميشويم و اطلاعاتمان را در عرصههاي بهداشتي هم خود ما و هم خود سازمان بهداشت جهاني و ستاد ملي مبارزه با کرونا بهروز ميکنيم. واقعيتش اين است که بهرغم همه اينها بايد قبول کنيم زندگيمان قدري در شرايط فعلي با گذشته تغيير کرده است و ميبايست با آن منطبق شويم و بهنظر نميرسد که بهزودي هم بتوانيم از اين وضعيت عبور کنيم و بر اين مشکل فائق شويم، پس همه موارد را ميبايست در کنار اين امر در نظر بگيريم که ما در همين شرايط ميبايست فعلا زندگي عاديمان را ادامه دهيم.
هر ساله شرايط اينگونه بوده که جدول اجراها از سال قبل براي نيم تا يکسال بعد مشخص ميشد بههرحال الان همه ميدانيم که همه چيز بههمريخته و چنين چيزي امکانپذير نيست، اما بههرحال با بازگشايي سالنها حتما قدري برنامههاي را درنظر داريد الان وضعيت سنگلج بهلحاظ برنامهريزي اجرايي به چه صورت است و آيا گروهها استقبالي از اجرا در سالن داشتهاند يا خير؟
همانطور که گفتيد ما هميشه برنامهريزيمان طوري بوده که از فصل زمستان برنامههاي سال بعد را ميچينيم و به شکل جدول مشخص ميکنيم، يعني بهگونهاي که صحبتهاي اوليه را انجام ميدهيم؛ اما الان شرايط بهدلايلي که ميدانيم مبهم است دليل اين ابهام هم اين است که بههرحال ما چهارماه از برنامه عقب هستيم از سوم اسفند تا يکم تيرماه چهارماه از جدولي که برنامهريزي کرديم، دور افتاديم اين يعني هفت اجرا، در هر ماه، دو اجرا و يک اجرا در ماه ارديبهشت که مقارن با ماه مبارک رمضان است، همه اينها خود شکل جدول را تغيير ميدهد. از سو ي ديگر بخشي از دوستاني که با آنها صحبت کرديم هم از همان ابتدا اعلام کردند که ترجيح ميدهند در اين شرايط کرونايي اجرا نروند و فعلا کنسل کنند که البته اينها تعدادشان زياد نيست و بقيه تمايل به اجرا دارند. اما تعداد بيشتري که تمايل به اجرا دارند هم تصميم دارند براساس شرايط و وضعيت روز تصميمگيري کنند چرا که از الان نميتوان به شکل قطع و يقين نظر داد که در آينده با چه شرايطي روبهرو هستيم کما اينکه خودمان هم اين را درک ميکنيم و تماشاخانهها هم درگير اين وضعيت است. همه اينها بههرحال روي تصميمات کارگردانها هم براي اجرا رفتن يا نرفتن تاثير ميگذارد و شرايط پيشرو را نامطمئن و غيرقابل پيشبيني ميکند. بنابراين ما امسال نميتوانيم بگوييم که با برنامهريزي پيش ميرويم هر چند که يک افقي در ذهنمان هست؛ اما نه ما و نه کارگردانهاي تئاتر و نه مخاطبان نميتوانند اين شرايط را بهطورکامل برنامهريزي کنند پس تصميم داريم همزمان با موقعيتهاي پيشرو قدم برداريم. درحال حاضر که تعدادي اجراهايي را که قبلا برنامهريزي کرده بودند، لغو کردند اما همانطور که گفتم اکثريت براي اجرا با توجه به شرايط اعلام آمادگي کردند.
بهلحاظ حمايتي مسائلي مطرح شد که از سوي مرکز هنرهاي نمايشي بيش از هر سال و هر زماني بهدليل وضعيت کرونا و 50درصد سالن قرار است حمايت صورت بگيرد، در اين زمينه آيا چنين چيزي شامل اجراهاي سنگلج هم شده يا خير و اينکه اگر شده به چه صورت قرار است باشد؟
ببينيد در هر صورت هر ابلاغ و تصميمگيري که از سوي مرکز هنرهاي نمايشي و براي سالنهاي دولتي صورت بگيرد شامل حال سنگلج هم ميشود. درباره گروههايي هم که امسال اينجا اجرا دارند بايد بگويم از همان ابتدا برنامهريزيهايي صورت گرفته تغييرات رو به رشدي بهلحاظ حمايتي و هزينهکرد انجام شده اما نميتوانم بگويم که اين رضايتبخش و براساس وضعيت روز است که ميتواند همه هزينه گروهها را تامين کند، اما بههرحال خيلي بهتر از قبل و حالت عادي شده است. من خودم بازيگر و کارگردان هستم و ميدانم که وضعيت به چه صورتي است بنابراين نميتوانم بگويم که افزايش کمکهزينهها کاملا جبرانکننده است و اساسا اين امر در وضعيت اقتصادي و تورمي فعلي امکانپذير هم نيست، نه فقط در عرصه تئاتر بلکه در تمام شئون زندگي و مشاغل ديگر هم وجود دارد اما بههرحال من بهشخصه در حد توانم بالاترين ميزان ممکن را براي گروههاي سنگلج درنظرميگيريم.
لطفا درباره ساير برنامههايتان در تماشاخانه سنگلج هم توضيح دهيد به استثناي اجراي گروههاي نمايشي امسال تصميم داشتيد کارهاي ديگري نيز در حاشيه صورت دهيد که به کيفيسازي تماشاخانه کمک کند. با اين شرايط فکر ميکنيد چقدر اين امر محقق شود؟
ببينيد همه اين برنامهها که سال گذشته هم خدمتتان گفتم باز به شرايط پيشرو باز ميگردد خوشبختانه با تغييراتي که در مديريت کلان مرکز هنرهاي نمايشي هم صورت گرفته و آمدن آقاي آشنا ما به آينده اميدوار هستيم. البته ضمن خسته نباشيد به شهرام کرمي مديريت قبلي هنرهاي نمايشي کشور با اين حال بايد بگويم که خوشبختانه آقاي آشنا هم با توجه به مديريتي که قبلا هم در اين عرصه داشتند، آگاه به حوزه نمايش هستند و من هم در دوره گذشته تجربه همکاري با ايشان را داشتم. خوشبختانه اين را ميدانم که آقاي آشنا خيلي نسبت به کارهاي تئاتر و فعاليتهايش و هنرمندان دغدغهمند هستند و اين نويد خوبي براي خانواده تئاتر است براي اينکه ميتوانيم اميدوار باشيم برخي از طراحيها و برنامهريزيهايمان ميتواند به مرحله عمل برسد با اين حال بازهم شرايط نامطمئن فعلي خيلي تکليف ما را مشخص نميکند تا ببينيم چطور بايد جلو برويم. بنابراين همه برنامهريزي گروههاي اجراي و دورههاي ورکشاپهايمان در گرو شرايط است که چطور رقم ميخورد، فقط اين خوشحالي را دارم که دغدغههاي حمايتي در مديريت مرکز هنرهاي نمايشي کشور موجود است. اميدوارم که شرايط ما در وضعيت فعلي به حالت ثبات برسد تا بتوانيم از آن نگاه حمايتگر مدير کل استفاده بيشتري کنيم و برنامههايمان را عملي کنيم.
