سالها است که معضل زبالهگردي در سطح شهر تهران پديد آمده است، اما با شيوع ويروس کرونا و افزايش احتمال ابتلاي زبالهگردان به بيماري کوويد 19 مقابله با اين معضل بيش از پيش اهميت پيدا کرده است. رئيس اداره محيطزيست انساني استان تهران ميگويد: مقابله با زبالهگردي نيازمند تغيير در شيوه جمعآوري پسماند شهري و تدوين طرحهاي جامع مديريت پسماند است اما مردم نيز ميتوانند نقش مهمي در اين زمينه ايفا کنند. فاطمه اکبرپور اظهار کرد: تا زمانيکه زبالهها در تمام ساعات شبانهروز در مخازن بزرگ سطح شهر در دسترس همگان قرار دارند، پديده زبالهگردي نيز وجود خواهد داشت بنابراين براي مديريت زبالهگردي بايد شيوه جمعآوري پسماند از طريق اين مخازن تغيير کند؛ اما اين اقدام زمانبر است و بايد تا آن زمان برنامههاي کوتاهمدت و ميانمدتي پيشبيني شود که تا حد امکان زبالهگردان نيز ساماندهي شوند. وي با اشاره به آغاز اجراي طرح تغيير نحوه جمعآوري پسماند در چهار مناطق شهر تهران گفت: اين طرح بهمنظور کاهش دسترسي افراد به مخازن زباله در سطح شهر و کاهش زبالهگردي بهصورت پايلوت در برخي ادارات و مجتمعهاي مسکوني بزرگ در حال اجراست بهصورتي که مخازن زباله در اختيار اين ادارات و مجتمعها قرار ميگيرد سپس از آنها تحويل گرفته ميشود تا از دسترس همگان خارج شود.رييس اداره محيط زيست انساني استان تهران ادامه داد: هنوز زمان زيادي از اجراي اين طرح نگذشته و لازم است اين طرح مدتي اجرا شود تا بتوانيم نتيجه آن را ارزيابي کنيم. اکبرپور ضمن بيان اينکه نميتوان براي مقابله با زبالهگردي به تعداد تمام مخازن جمعآوري زباله در سطح شهر نيروهاي شهرداري، محيطزيست و ساير دستگاهها را در آن محلها مستقر کرد، خاطرنشان کرد: مردم ميتوانند در اين زمينه کمک کنند و در صورت مشاهده موارد زبالهگردي آن را به سامانه 137 اطلاع دهند تا اين موضوع در کوتاه مدت ساماندهي و طرحهاي اصلي و اساسي مديريت پسماند اجرايي شود. وي با اشاره به اينکه با شيوع ويروس کرونا و اعمال مقررات و محدوديتها شاهد کاهش زبالهگردي در سطح شهر بوديم، اظهار کرد: متاسفانه پديده زبالهگردي همچنان ادامه دارد و اکنون با افزايش سادهانگاري نسبت به اين بيماري در برخي افراد جامعه با افزايش مجدد زبالهگردي مواجه شدهايم. اميدواريم طرحهاي مديريت پسماند در حد شعار و تنها روي کاغذ باقي نماند چون مادامي که اين طرحها اجرا نشوند هيچ مشکلي را از جامعه ما درمان نخواهد کرد.
تکميل طرح جامع مديريت پسماند
رئيس اداره محيطزيست انساني استان تهران در پاسخ به اين پرسش که آيا طرح جامع مديريت پسماند تدوين شده است؟ گفت: بالغ بر 70 تا 80 درصد طرح جامع مديريت پسماند شهر تهران تاکنون تدوين شده است و طبق آخرين گزارشي که مشاور اين طرح در کارگروه مديريت پسماند ارائه کرد، يکي از موارد لحاظ شده در اين طرح ساماندهي عوامل رسمي و غيررسمي فعال در حوزه پسماند (زبالهگردان)، هوشمندسازي جمعآوري پسماند با استفاده از استارتآپها و اپليکيشنهاي مختلف جمعآوري زباله است. اين طرح هنوز نهايي و تکميل نشده است اما طبق قرارداد شهرداري تهران با مشاور اين طرح قرار بر اين است که اين طرح تا پايان شهريور ماه سال جاري نهايي شود. وي با اشاره به اينکه طرح جامع مديريت پسماند بايد بلافاصبه پس از نهايي و تصويب شدن وارد فرآيند اجرا شود، تصريح کرد: طرح جامع مديريت پسماند يک نقشه راه کلي است بنابراين بايد يک طرح تفصيلي متناسب با آن نيز تهيه شود که بتواند اجراي اين طرح را وارد فاز عملياتي کند و اميدواريم هر چه زودتر اين طرح تدوين شود تا گوشهاي از مشکلات مديريت پسماند شهر تهران حل شود چون تا مادامي که نقشه راه وجود ندارد، جزيرهاي عمل کردن کار به جايي نميبرد همانطور که تاکنون نتوانستهايم در زمينه مديريت پسماند به نتيجه مطلوبي دست پيدا کنيم. اکبرپور در پاسخ به اين پرسش که ميزان توليد پسماند در شهر تهران نسبت به يک ماه گذشته چه تغييري کرده است؟ گفت: ميزان توليد پسماندهاي عادي تغيير زيادي نکرده است و همچنان بين 7000 تا 7500 تن در روز متغير است اما متاسفانه به دليل افزايش تعداد مبتلايان به بيماري کوويد 19، مراجعان و افراد بستري شده در مراکز درماني ميزان توليد پسماندهاي پزشکي که تا ماه گذشته به 80 تن در روز کاهش پيدا کرد بود، سير صعودي داشته و به 90 تن در روز افزايش پيدا کرده است و ميزان توليد پسماندهاي پزشکي کل استان تهران نيز به 100 تن در روز رسيده که نشاندهنده همبستگي ميان تعداد بيماران و مراجعان کرونايي و ميزان توليد پسماندهاي پزشکي است.
عمليات تفکيک پسماند ادامه دارد
رئيس اداره محيطزيست انساني استان تهران در پاسخ به اين پرسش ايسنا که آيا تفکيک پسماندهاي عادي شهر تهران بهرغم گسترش شيوع ويروس کرونا هنوز ادامه دارد؟ خاطرنشان کرد: عمليات تفکيک پسماندهاي عادي پس از شيوع کرونا در اوايل اسفند ماه سال گذشته بهعلت در دسترس نبودن پروتکلهاي بهداشتي متوقف و مجدد در خرداد ماه سال جاري با احتساب پروتکلهاي بهداشتي از سر گرفته شد. عمليات تفکيک پسماند همچنان ادامه دارد و مادامي که ستاد ملي مقابله با کرونا تصميم بر تعطيلي اصناف نگيرد، صنف تفکيککنندگان و بازيافتکنندگان پسماندها نيز مانند ساير اصناف با رعايت پروتکلها ميتوانند به فعاليت خود ادامه دهند يعني توقف عمليات تفکيک پسماند در گروي تصميمگيري ستاد مقابله با کرونا خواهد بود.وي در ادامه ضمن بيان اينکه با شيوع کرونا و توقف عمليات تفکيک پسماند تمام 7500 تن پسماند توليدي در روز بهطور مستقيم دفن ميشدند، اظهار کرد: اکنون با آغاز عمليات تفکيک پسماند، تمام پسماندهايي که به مجتمع دفع و پردازش آرادکوه منتقل ميشوند وارد خطوط پردازش ميشوند و در آنجا نيمي از زبالهها وارد فرآيند کمپوست و نيمي ديگر دفن ميشود يعني حدود 3000 تا 3500 تن از پسماندهاي وارد شده به آراد کوه دفن ميشود.رييس اداره محيط زيست انساني استان تهران با اشاره به اينکه شيوع ويروس کرونا در تغيير وزن و ترکيب پسماندهاي عادي و پزشکي موثر بوده است، تصريح کرد: شيوع ويروس کرونا و لزوم رعايت مسائل بهداشتي باعث افزايش مصرف پلاستيک شد و با وجود اينکه هنوز آناليز دقيقي از ميزان افزايش زبالههاي پلاستيکي در دوران کرونا در دست نداريم اما آناليزي که در مهر ماه سال گذشته صورت گرفت نشان ميدهد که متاسفانه 10 درصد از زبالههاي شهر تهران را پلاستيک تشکيل ميدهد يعني از روزانه 7500 تن زبالهاي که در شهر تهران توليد ميشود 750 تن آن پلاستيک است.