گردشگران خارجي به ايران بازميگردند
هرچند برخي کشورها در حال بازگشايي مرزهايشان به روي گردشگران خارجياند، پيشبيني ميشود تعداد گردشگران در سال 2020 تا 80 درصد کاهش يابد. در ايران تلاشها براي حمايت از کسبوکارهاي حوزه گردشگري آغاز شده و پروازهاي ورودي به کشور پس از امضاي پروتکلهاي بهداشتي از سر گرفته خواهد شد. برخي از کشورها در حال کاهش محدوديتهاي بهوجودآمده بر اثر ويروس کرونا براي بازگشايي مرزهاي خود هستند. با اين حال، بر اساس پيشبيني سازمان جهاني گردشگري، تعداد گردشگران در سال جاري ميلادي تا حدود 80 درصد کاهش خواهد يافت. اين تغييرات وابسته به زمان رفع محدوديتهاي سفر هستند. سازمان جهاني گردشگري برنامههاي تغييرات ماهانه تعداد گردشگر ورودي در ادامه سال جاري ميلادي را مورد بررسي قرار داده است. به نوشته ايرنا: تعداد گردشگران ورودي که در ابتداي سال 2020 رشد ماهانه 2 درصدي را تجربه کرد در ماه فوريه (بهمن-اسفند98) 9 و در ماه مارس (اسفند-فروردين) 57 درصد کاهش يافت.
سه سناريو براي آينده گردشگري
بر اساس برنامه نخست، باز شدن تدريجي مرزها و کاهش محدوديت سفر در اوايل ماه جولاي (تيرماه)، موجب کاهش 58درصدي گردشگران ميشود. اگر رفع محدوديتها تا ماه سپتامبر (شهريور-مهر) طول بکشد، شاهد افت 70 درصدي گردشگران ورودي خواهيم بود و براساس سناريوي سوم، اگر اين محدوديتها در ماه پاياني سال ميلادي يعني دسامبر (آذر-دي) رفع شوند، تعداد گردشگران ورودي تا 78 درصد کاهش مييابد. محدوديتهاي ورود گردشگران خارجي بهتدريج و با توجه به دستورالعملهاي بهداشتي در حال کاهش است و بهزودي شاهد بازگشت گردشگران خارجي به کشورمان خواهيم بود. علي عابدزاده، رئيس سازمان هواپيمايي کشور از امضاي موافقتنامههاي بهداشتي بين کشورها در زمينه جلوگيري از شيوع کرونا و رفع محدوديت پروازهاي خارجي خبر داده و گفته است محدوديتهاي پروازي در حال کاهش هستند. به گفته او، شرکتهاي خارجي اکنون منتظرند تا پروتکلهاي بهداشتي ميان کشورها امضا و توافقها انجام شود تا بتوانند مسافران را طبق پروتکلهاي خاص بهداشتي و پزشکي جابهجا کنند. رئيسجمهوري نيز هفته گذشته با يادآوري اهميت صنعت گردشگري در اقتصاد کشور و سهم قابلتوجه آن در چرخه زندگي اقوام و از جمله مناطق روستايي، به وزير ميراث فرهنگي و گردشگري دستور داد با همکاري مسئولان کميته بهداشتي ستاد ملي مقابله با کرونا، پروتکلهاي بهداشتي لازم براي بازگشت فعالان اين صنعت به عرصه فعاليت و نقشآفريني موثر آنها در تحقق شعار جهش توليد را تهيه و به شکل دقيق اجرا کنند.
کدام محدوديتها برداشته ميشود؟
در شرايطي که محدوديتها بهتدريج برطرف ميشود، بسياري از کشورها فکر کردن درباره موتور حياتي اقتصاد خود يعني گردشگري را آغاز کردهاند. اتحاديه اروپا در جستوجوي راهحلي براي اين است که چگونه مرزهاي داخلي خود را به روي گردشگران تابستاني باز کند. استرالياييها به احتمال زياد اجازه خواهند داشت از ماه جولاي (تير) به نيوزيلند سفر کنند و برخي از جزاير درياي کارائيب مانند سنت لوسيا، ابتداي ماه ژوئن (خرداد) ميزبان گردشگران بودند. با همه اين تلاشها، تعداد گردشگران بينالمللي براساس برآورد سازمان جهاني گردشگري در سال ميلادي جاري کاهش خواهد يافت.
ضربه اقتصادي کرونا به گردشگري
براساس آخرين آمار سازمان جهاني گردشگري، مقصد شماره يک گردشگران در سال 2018 فرانسه بوده که نزديک به 90ميليون گردشگر در اين سال، وارد فرانسه شدند. اسپانيا نيز با آمار بيش از 82ميليون بازديدکننده بعد از فرانسه قرار داد. در کنار اين دو، آمريکا، چين و ايتاليا پنج کشور اول داراي بيشترين تعداد گردشگر خارجي را تشکيل ميدهند. کشورهايي که روزي ميزبان مسافران خارجي بودند، اين روزها بهشدت از شيوع ويروس کوويد19 ضربه ديدهاند؛ بهگونهاي که بهجز چين بهعنوان مبدأ انتشار ويروس، آمريکا، ايتاليا، فرانسه و اسپانيا يعني پنج کشوري که بهعنوان مقاصد پرطرفدار گردشگري مطرح بودند، آمارهاي بالايي را در تعداد مرگومير ناشي از ابتلا به ويروس کرونا گزارش دادهاند. محدوديتهاي ناشي از کرونا باعث ايجاد مشکلات زيادي در اقتصاد اين کشورها و البته ديگر کشورها بهويژه آنهايي شده که بر سفر و گردشگري تکيه دارند. در بين پنج کشور نخست فهرست مقاصد گردشگري، اسپانيا آسيب بيشتري از کرونا ديده است. گردشگران بينالمللي در اسپانيا سالانه حدود 81ميليارد دلار پول خرج ميکنند. اين رقم حدود 16 درصد از کل صادرات اسپانياست. مخارج گردشگران در ايتاليا حدود 10 درصد صادرات اين کشور است. البته اين اعداد و ارقام در مقايسه با تاثيري که کرونا بر گردشگري جزيره سنت لوسيا داشته کاملا رنگ ميبازند. پرداختهاي گردشگران خارجي در اين جزيره بيش از 81 درصد صادرات آن است.
هفت اولويت سازمان جهاني گردشگري
بهطور کلي، صنعت گردشگري حدود 10 درصد از توليد ناخالص دخلي و مشاغل را در سطح جهان به خود اختصاص داده است. کاهش 60 تا 80 درصدي گردشگران بينالمللي، موجب تهديد 100 تا 120ميليون شغل در جهان ميشود. با توجه به اهميت بخش گردشگري براي اقتصاد بسياري از کشورها، سازمان جهاني گردشگري مجموعهاي از دستورالعملها و توصيهها را براي کمک به بخش گردشگري و در جهت تقويت و پايداري آن در برابر کوويد19 منتشر کرده است. اين دستورالعملها با مشورت کميته جهاني بحران جهانگردي تهيه شده است. تامين نقدينگي و حمايت از مشاغل، بهبود و اطمينانبخشي از طريق ارتقاي ايمني و امنيت، همکاري بخش دولتي و خصوصي براي يک بازگشايي کارا و موثر، بازگشايي مسئولانه مرزها، هماهنگي و متناسبسازي پروتکلها و رويهها، توجه به مشاغل با ارزش افزوده از طريق فناوري، پذيرش نوآوري و پايداري بهعنوان وضعيت نرمال جديد از جمله اولويتهاي مورد توجه اين سازمان براي بازگشايي فعاليتهاي صنعت سفر و گردشگري هستند.
