پازل آمریکایی
آرمان ملي: ايالات متحده چند سناريو متفاوت و موازي براي افزايش فشار بر ايران مطرح کرده بود تا در صورتي که هر کدام از اين سناريوها شکست خورد، راه ديگري براي افزايش فشار بر جمهوري اسلامي وجود داشته باشد. اين در شرايطي است که کارشناسان هشدار داده بودند فشارهاي آمريکا در تابستان به دليل نزديک شدن زمان انتخابات تشديد ميشود و اکنون به نظر ميرسد صحت اين هشدارها روشن شده است. از مدتي پيش کاخ سفيد تلاش داشت با ارائه پيشنويس طرح تمديد تحريم تسليحاتي ايران به شوراي امنيت، يکي از مهمترين مزاياي قطعنامه 2231 را ملغي کند و اعلام کرده بود اگر اين طرح به نتيجه نرسد از مکانيسم ماشه يا همان اسنپبک بهره خواهد جست. مخالفت قاطع روسيه و چين و همچنين موضعگيري صريح اتحاديه اروپا سبب شد ايالات متحده نااميد شده و به فکر راههاي ديگري براي افزايش فشار بر ايران باشد، به همين دليل کوشيد دو سناريو جديد را همزمان مطرح کند. از يک سو سازمان ملل متحد با ارائه گزارشي پيرامون حمله به آرامکو مدعي شد سلاحهايي که طي اين حمله مورد استفاده قرار گرفتند «منشأ ايراني» داشتند و اعلام کرد که اين اقدام با قطعنامه 2231 شوراي امنيت که بر اساس آن جمهوري اسلامي تا 5 سال از خريد و فروش هرگونه سلاح حتي سلاحهاي متعارف منع ميشود، در تناقض است. از ديگر سو آژانس بينالمللي انرژي اتمي نيز با دست گذاشتن بر مواردي در پرونده هستهاي ايران که به سالهاي ابتدايي دهه 2000 مربوط بودند، تلاش دارد بار ديگر پرونده PMD ÑÇ ÈÇÒÔÇíí ˜ÑÏå æ Öãä ÇÚáÇã ÚÏãåã˜ÇÑí ÇíÑÇä ÈÇ ÂŽÇäÓ ÇÒ ØÑíÞ ÔæÑÇí ͘Çã¡ ÑæäÏå ˜ÔæÑãÇä ÑÇ ÈÇÑ ÏíÑ Èå ÔæÑÇí ÇãäíÊ ÓÇÒãÇä ãáá ÇÑÌÇÚ ÏåÏ. æÞæÚ åãÒãÇä Çíä ÇÊÝÇÞÇÊ ÑÇ äå í˜ ÊÞÇÑä ÒãÇäí ÓÇÏå ˜å ãíÊæÇä ÇÞÏÇãí ÈÑäÇãåÑíÒí ÔÏå ÇÒ Óæí ÇíÇáÇÊ ãÊÍÏå ÏÇäÓÊ æ ÏÑíÇÝÊ ˜å åÑ ˜ÏÇã ÇÒ Çíä ÇÊÝÇÞÇÊ ÞÑÇÑ ÇÓÊ ÇÈÒÇÑí ÈÇÔÏ ÈÑÇí ÂãÑí˜Ç ÏÑ ÑÇÓÊÇí ÇíÌÇÏ ÇÌãÇÚ ÈíäÇáãááí Úáíå ÇíÑÇä æ ÈåÑåÈÑÏÇÑí ÇÒ Çíä ÇÌãÇÚ ÈÑÇí ÍÕæá ÊæÇÝÞí ÌÏíÏ. Ó ÇÒ ÒÇÑÔ ãÛÑÖÇäå ÂŽÇäÓ ÈíäÇáãááí ÇÊãí æ ÒÇÑÔ ÓÝÇÑÔí ÓÇÒãÇä ãáá ÏÑ ãæÖæÚ ÊÍÑíã ÊÓáíÍÇÊí¡ ÔæÑÇí ͘Çã äíÒ ÇãÑæÒ ÈÑÇí ÈÑÑÓí ÑæäÏå åÓÊåÇí ÇíÑÇä ÊÔ˜íá ÌáÓå ÎæÇåÏ ÏÇÏ æ ÇÍÊãÇá ÇÑÌÇÚ ÑæäÏå Èå ÔæÑÇí ÇãäíÊ æÌæÏ ÏÇÑÏ.
سازمان ملل و تحريم تسليحاتي
پنجشنبه هفته گذشته بود كه مايك پمپئو، وزير خارجه ايالات متحده آمريكا با آنتونيو گوترش، دبيركل سازمان ملل متحد تلفني در مورد تحريمهاي تسليحاتي عليه ايران و لزوم تصويب قطعنامه پيشنهادي آمريكا براي تمديد اين تحريمها گفتوگو كرد. آمريكا اعلام كرده كه پيشنويس قطعنامهاي براي تمديد تحريمهاي تسليحاتي عليه جمهوري اسلامي را بين تعدادي از اعضاي شوراي امنيت از جمله بريتانيا، فرانسه، آلمان و روسيه توزيع كرده است. در گزارشي منتسب به دبيركل سازمان ملل متحد كه خبرگزاري آسوشيتدپرس مدعي شده به نسخهاي از آن دست پيدا كرده و قرار است يك ماه ديگر در جلسه شوراي امنيت سازمان ملل در مورد اجراي قطعنامه 2231 توسط دبيركل، آنتونيو گوترش قرائت شود، ادعا شده است كه «كارشناسان سازمان ملل متحد» شباهتهايي ميان سلاحهاي استفاده شده در حمله پهپادي و موشكي به تاسيسات نفتي عربستان سعودي با «سلاحهاي ايراني كشف شده توسط امريكا» پيدا كردهاند. وزارت امور خارجه جمهوري اسلامي ايران در واكنش به انتشار اين گزارش، آن را «سفارشي» توصيف كرده است و تهيه چنين گزارش جهتداري را «شائبهبرانگيز» و در راستاي «بهرهبرداري» آمريكا براي تصويب قطعنامه عليه ايران معرفي ميكند. تحليلگران تلاش آمريكا براي مجبور كردن اعضاي شوراي امنيت به اقدام عليه مصوبات پيشين اين شورا را تلاشي براي نابودسازي شوراي امنيت توصيف ميكنند. كيسي داونپورت، كارشناس مسائل كنترل تسليحات معتقد است: «تلاش آمريكا اين است تا برجام را به شكلي نابود كند كه هيچ يك از دولتهاي بعدي آمريكا هم نتوانند دوباره آن را از سر بگيرند.» اين كارشناس انجمن كنترل تسليحات هشدار ميدهد كه چنين اقدامي ممكن است تمام تلاشهاي آينده براي كنترل تسليحات هستهاي را مختل كند.
آژانس و خطر بازگشايي PMD
پايان کار «يوکيا آمانو» در آژانس بينالمللي انرژي اتمي همزمان شد با آغاز دور جديد فشارهاي اين نهاد بينالمللي عليه ايران. رافائل گروسي با استناد به اطلاعات مورد ادعاي اسرائيل و آمريکا، جمهوري اسلامي را متهم به پنهانکاري در موضوع هستهاي کرد و خواستار واکنش ديگر کشورها به اين موضوع شد. به گفته نماينده روسيه نزد سازمانهاي بينالمللي در وين، بهزودي شوراي حکام براي بررسي اين موضوع تشکيل جلسه خواهد داد. ميخائيل اوليانوف نماينده روسيه در سازمانهاي بينالمللي در وين در پيامي توئيتري درباره برگزاري جلسه آتي شوراي حکام نوشت: «جلسه مجازي شوراي حکام آژانس انرژي اتمي قرار است ساعت 10 صبح (به وقت محلي) روز 15 ژوئن برگزار شود. ممکن است با وجود موارد زيادي در دستورکار، جلسهاي طولاني باشد. انتظار ميرود بيشتر توجه بر ايران معطوف باشد». تصميم شوراي حکام و بعدتر شوراي امنيت ميتواند تأثيري مستقيم بر سياستهاي ايران از جمله در موضوع هستهاي داشته باشد؛ چنانکه در نامه رئيسجمهور به سران کشورهاي 1+4 پيشتر در اين باره هشدار داده شده بود.
