مراقب «وبا» باشيم
اين روزها کروناويروس همه را دچار سردرگميکرده و از بيماريهاي شايع فصل گرما از جمله «وبا» غافل شدهايم، در حاليکه اين بيماري از مسريترين بيماريها در طول تاريخ بوده و بايد مراقب باشيم تا غافلگير نشويم. برخي متخصصان بيماريهاي عفوني بر اين باورند که وبا نوعي بيماري حاد اسهالي است که اين بيماري دراثر توليد و تجمع سم ميکروب «وبا» در روده باريک ايجاد ميشود و در برخي موارد باعث از دست رفتن سريع آب و الکتروليتهاي بدن از طريق روده ميشود و در صورتي که درمان نشود باعث شوک و سرانجام منجر به مرگ ميشود. به گفته آنها، «وبا» معمولا از طريق آلودگي آب و غذا به مواد مدفوعي منتقل ميشود و يک خطر هميشگي براي بسياري از کشورهاي جهان است. اماکن و جوامع پرجمعيت از جمله اردوگاهها، پادگانها و زندانها بيشتر از همه در معرض خطر قرار دارند و تعداد موارد بيماري به سرعت ميتواند افزايش يابد. بهترين راه پيشگيري از «وبا»، بهبود و تامين آب آشاميدني سالم، بهسازي محيط، سلامت غذا و آمادگي و هوشياري جامعه است. عباس مدني متخصص بيماريهاي عفوني در اين زمينه ميگويد: «وبا» ميتواند بهطور مستقيم از طريق دستهاي آلوده، تماس بامواد دفعي و استفراغ بيماران و يا وسايل و لوازم آلوده به مدفوع بيمار منتقل شود. وي ميافزايد: اين بيماري عفوني از طريق غيرمستقيم نيز با مصرف آب آلوده منابع آب حفاظت نشده مانند چاهها، درياچهها، جويها و غيره، استحمام يا شستوشوي لوازم آشپزخانه در آب آلوده، شستوشوي سبزي و ميوهها با آب آلوده، غذاهاي آلوده که در خارج از يخچال نگهداري شوند و انبارکردن غذاهايي مانند: برنج پخته، تخممرغ در خارج از يخچال، غذاهاي دريايي ناپخته و خام مثل صدف، ماهي و تغذيه کودکان و نوزادان با بطري (آلوده) بهجاي شيرمادر نيز ميتواند يک عامل انتقال باشد. اين پزشک با بيان اينکه افراد در مواقع ابتلا به اسهال حاد آبکي شديد با دفعات بسيار زياد بايد به مراکز بهداشتي درماني و يا پزشک مراجعه کنند، ميافزايد: درمان سريع کمآبي در مطب يا درمانگاه، نمونهبرداري از مدفوع براي کشف سريع بيماري «وبا» ضروري است. مدني درباره راههاي پيشگيري از بيماريهاي اسهالي از جمله «وبا» ميگويد: از آب آشاميدني سالم استفاده شود، در مناطقي که دسترسي به آب تصفيه شده و لولهکشي وجود ندارد و از آب چاه، تانکرها، آب چشمهها و غيره استفاده ميشود، حتما قبل از مصرف، آبجوشانده و يا کلرزني شود. وي توصيه ميکند: در فصل گرما از سبزيجات و ميوهجات شسته و ضدعفوني شده استفاده، قبل از تهيه غذا و توزيع غذا، قبل از خوردن غذا، قبل از دادن شير يا غذا به کودک حتما دستها با آب و صابون شسته شود. مدني تاکيد ميکند: افراد از مصرف غذاهاي آماده و غيربهداشتي مثل آبميوه، معجون، بستني، ساندويچ و شيرموز خودداري، از دستفروشها (آبزرشک فروشيها، گردوفروشيها، بلالفروشيها و غيره) خريد نکنند و موادغذايي را از دسترس مگس و آلودگيهاي ديگر دور نگه دارند.
ارتباط سوءتغذيه با ابتلا به «وبا»
فاطمه احمدي متخصص بيماريهاي عفوني نيز در اين زمينه ميگويد: افرادي که وضع تغذيه مناسبي نداشته و از سوءتغذيه رنج ميبرند، شانس بيشتري براي ابتلا به «وبا» دارند. وي با بيان اينکه دوره کمون بيماري چند ساعت تا چند روزو بهطور معمول در حدود دو تا سه روز است، ميگويد: بعد از طي دوره کمون 12ساعته تا 6 روزه، اکثر موارد «وبا» بهصورت بدون علامت يا با علائم باليني مختصري تظاهر ميکند، بهطوريکه به ازاي هر يک مورد بيمار مبتلا به «وبا» داراي علامت در حدود 20 مورد بدون علامت ايجاد ميشود. اين پزشک اضافه ميکند: عفونت ناشي از ميکروب «وبا» طولانيتر از انواع ديگر بوده و موارد خفيف و بدون علامت بيشتري ايجاد ميکند و استفراغ بدون حالت تهوع، نداشتن تب، دلدرد و دلپيچه، عطش و تشنگي شديد، افزايش ضربان قلب، کاهش فشارخون و غيرقابل لمس بودن نبض مچ دست از علائم «وبا» است. احمدي اضافه کرد: براي جلوگيري از ابتلا به «وبا» بايد ميوه و سبزيجات را بهطور کامل شستوشو داد بهطوريکه به مدت پنج دقيقه آنها را با آب تميز و سالم شستوشو داده تا تخم انگلها جدا شود.
