با نزديکشدن به سررسيد تحويل نفت در ماه ژوئن بار ديگر برخي از تحليلگران هشدارهايي را نسبت به منفيشدن قيمت طلاي سياه مطرح ميکنند. اين گروه از کارشناسان اعتقاد دارند سرمايهگذاراني که در ماه آوريل هر بشکه نفت را با قيمت منفي 40 دلار خريداري کردند، مجبور ميشوند در پايان ماه مه براي فروش محمولههاي خود به خريداران پول بپردازند. با اين حال بررسي شرايط کنوني بازار با روزهاي پرالتهاب نفت نشان از دو وضعيت کاملا متفاوت در مدت دارد. در آن زمان بنا به جنگ نفتي که شکل گرفته بود، روسيه، عربستان و آمريکا تا سر حد توان خود نفت به بازار تزريق ميکردند و علاوه بر پالايشگاهها و مخازن نفتي، نفتکشها هم ديگر جايي براي انبارکردن طلاي سياه نداشتند. اما پس از توافق جهاني که بر سر کاهش توليد نفت صورت گرفت، حالا توليدکنندگان نفت در مسير کمترکردن عرضه از يکديگر سبقت ميگيرند و پرشتابتر از آن چيزي که پيشبيني ميشد حجم توليد خود را کاهش دادهاند. آنطور که اداره اطلاعات انرژي آمريکا پيشبيني کرده، توليد نفت خام ايالات متحده از رکورد 2/12 ميليون بشکه در روز در سال 2019 به روزانه 7/11 ميليون بشکه در سال 2020 کاهش پيدا ميکند. همچنين شرکت خدمات انرژي بيکرهيوز گزارش داده است که شمار دکلهاي حفاري نفت آمريکا که معياري براي ارزيابي توليد آتي است، براي نهمين هفته متوالي کاهش پيدا کرده و در هفته منتهي به 15 مه، با 34 حلقه کاهش، به 258حلقه رسيده است. علاوه بر اين پيشبينيها و گزارشها، بورس شيکاگو هم که ميزباني معاملات وستتگزاس اينترمديت را برعهده دارد، کارگزارها و صندوق نفت آمريکا که بزرگترين صندوق سرمايهگذاري قابل معامله در بورس متمرکز به نفت در آمريکاست، در آستانه انقضاي قراردادهاي ژوئن، اقداماتي انجام دادهاند که شمار معاملات باز را کاهش ميدهد. همچنين اين روزها شاهد بازگشت تدريجي تقاضاي نفت از سوي چين هستيم، عاملي که بخشي از عرضه را پوشش ميدهد و ميتواند شتابدهندهاي براي قيمتها باشد. کشورها عضو اوپک نيز خود را پايبند فريز نفتي نشان دادهاند و حتي احتمال ميرود بيش از توافق صورتگرفته از حجم توليد خود بکاهند. وساطت آمريکا بين روسيه و عربستان نيز بر جنگ نفتي شکلگرفته پايان دارد تا روسها و سعوديها هم پا به پاي ديگر کشورهاي توليدکننده نفت بر تعديل قيمتها بکوشند. همه اين عوامل دست به دست هم دادهاند تا منفيشدن دوباره قيمت طلاي سياه از حالا منتفي شود. حتي بر اساس خوشبينيهايي که بر بازار نفت حاکم است، گروهي از تحليلگران و فعالان بازار عبور از مرز 40 دلار را دور از ذهن نميدانند و اعتقاد دارند که احتمالا تا يک ماه آينده قيمت هر بشکه نفت به بيش از 40 دلار برسد.
بازگشت اژدهاي زرد به بازار
با اينکه تب جهاني کرونا هنوز فروکش نکرده و هر روز بر آمار مبتلايان و فوتيهاي اين بيماري افزوده ميشود، اما به نظر ميرسد بازارهاي مختلف در حال عبور از بحران کرونا هستند و سعي دارند حداقل فشارهاي اين بيماري را خنثي سازند. بازار نفت که تحت فشار کوويد-19 به بحرانيترين روزهاي تاريخ خود رسيده بود، رفتهرفته به روزهاي تعادل نزديک ميشود. نفت وستتگزاس آمريکا که تا نرخ منفي 40 دلار پس رفته بود، روز گذشته تا 32 دلار و 22 سنت هم بالا رفت. نفت برنت نيز با عبور از مرز 5/34 دلار حرکت خود براي رسيدن به 40 دلار را ادامه داد. نفت اوپک هم که در روزهاي اخير مرز رواني 20 دلار را پشتسر گذاشته بود، فعلا حدود 25 دلار معامله ميشود. علاوه بر نکاتي که از آن ياد شد، توليدکنندگان اوپک نيز تلاش خود را براي بالابردن قيمتها آغاز کردهاند. عربستان سعودي هفته گذشته اعلام کرد که در ژوئن يک ميليون بشکه ديگر از توليد روزانه خود کاهش ميدهد. بعضي از منابع نيز اطلاع دادهاند که اوپکپلاس تمايل دارد محدوديت عرضه را به ميزان فعلي 7/9 ميليون بشکه در روز پس از ژوئن ادامه دهد. روزنامه کويتي الراي نيز گزارش داده است که کويت و عربستان سعودي توافق کردهاند توليد ميدان نفتي مشترک الخفيج را به مدت يک ماه از اول ژوئن متوقف کنند. بيژن نامدارزنگنه، وزير نفت ايران، نيز بارهاي اعلام کرده که کشور ما از هر گونه اقدامي که منجر به بالارفتن قيمتها شود حمايت ميکند. البته تحريمها باعث شده تا بهخودي خود توليد و صادرات نفت ايران به حداقل خود طي دهههاي گذشته برسد. حمايت از طرحهاي فريز نفتي و کاهش توليد و صادرات طلاي سياه مشروط بر آن است که ايران از اين تعهدات معاف باشد. چنانکه در جلسات اخير اوپک يا اوپکپلاس هم کشورمان مشمول طرح کاهش توليد نشد. با اين حال در هفتههاي اخير اخبار خوبي از چين به گوش ميرسد. با سردشدن تب کرونا در اين کشور، دولت چين در نظر دارد اقتصاد خود را به روزهاي عادي بازگرداند و حتي عقبماندگي خود را جبران کند. با ورود چين به بازار نفت بار ديگر تقاضا افزايش مييابد و با فزوني تقاضا بر عرضه قيمت نفت هم روند رو به صعودي را در پيش ميگيرد، البته بعيد به نظر ميرسد که در سال 2020 نرخ طلاي سياه حداکثر از 50 دلار فراتر رود، اما همين روند را هم ميتوان نسبت به روزهايي که قيمت نفت منفي شده بود مثبت تلقي کرد و آن را به فال نيک گرفت. چنانکه بيشتر کارشناسان پيش از اين دورنماي بلندمدتتري را براي جهش نرخ نفت به بالاي 40 دلار در نظر ميگرفتند، اما با شتابگرفتن کاهش توليد بين کشورهاي دارنده نفت، حالا خوشبينيها هم افزايش يافته و به نظر ميرسد که نرخ طلاي سياه در آيندهاي نهچندان دور به نرخهاي بالاي 40 دلار دستدرازي کند.