از زمان همهگير شدن بيماري کوويد 19 که تاکنون به مرگ بيش از 210 هزار نفر در سراسر جهان منجر شده است، گروهي از انديشکدههاي راستگراي آمريکايي تلاش دارند دولت ايالات متحده را وادار به اقدام نظامي يا تشديد تحريمهاي اقتصادي عليه ايران کنند. اين اتفاق در حالي ميافتد که به گفته دبيرکل سازمان ملل متحد، تحريمها تأثير مخربي بر مبارزه ايران با ويروس کرونا ميگذارد و باعث افزايش تلفات ناشي از اين بيماري مرگبار ميشود. دو انديشکده بنياد دفاع از دموکراسيها FDD æ ÇäÓÊíÊæ ÂãÑí˜ä ÇíäÊÑÑÇíÒ AEI، که اين فعاليتها را هدايت ميکنند، از زمان آغاز شيوع بيماري کوويد 19 در ايران بهطور بيوقفه به انتشار بيانيهها، مقالات تحقيقاتي و ويدئوهايي ميپردازند که ايران را به عنوان «تهديدي براي امنيت ملي جهان» معرفي ميکند و از دولت آمريکا ميخواهد با افزايش فشار اقتصادي از طريق اعمال تحريمها يا حتي برخورد نظامي مستقيم، با اين «تهديد» مقابله کند. اين اقدام انديشکدههاي مذکور نه دميدن بر آتش اختلافات ميان دو کشور، که درخواست مستقيم از دولتي است که در ساليان اخير نشان داده، حاضر است سياستهاي کلان خود را بر اساس خواست اين انديشکدهها تنظيم کند. به نوشته نشريه آمريکايي In This Times¡ ÊäåÇ 49 ÑæÒ ÇÒ ÒãÇäí ˜å ÓÇÒãÇä ÈåÏÇÔÊ ÌåÇäí ÈíãÇÑí ˜ææíÏ 19 ÑÇ «ÇäÏãí» äÇãíÏå¡ ãíÐÑÏ æ Øí Çíä ãÏÊ ÈäíÇÏ ÏÝÇÚ ÇÒ Ïãæ˜ÑÇÓíåÇ ÊÚÏÇÏ 56 ãÞÇáå¡ ÇϘÓÊ æ ãÕÇÍÈå æíÏÆæíí ÈÇ ãæÖæÚ ÇíÑÇä ÏÑ æÈÓÇíÊ ÎæÏ ãäÊÔÑ ˜ÑÏå ÇÓÊ. ÏÑ Çíä ãÞÇáÇÊ Öãä ÇÔÇÑå Èå ÇíÑÇä Èå ÚäæÇä «ÚÇãá ÇÕáí äÇÇãäí ÏÑ ãäØÞå ÎÇæÑãíÇäå» ÇÒ ÈÍÑÇä ˜ÑæäÇ æ ÊÈÚÇÊ ÇÌÊãÇÚí¡ ÇÞÊÕÇÏí æ ÓíÇÓí äÇÔí ÇÒ Âä Èå ÚäæÇä «ÝÑÕÊí ÈÑÇí ÊÛííÑ ÑŽíã» äÇã ÈÑÏå ÔÏå æ ÈÇ ÊØíÏ ÈÑ Çíä ÇÏÚÇ ˜å «ÍǘãíÊ ÇíÑÇä Ó ÇÒ ÇÊÝÇÞÇÊí äÙíÑ ÇÝÒÇíÔ ÞíãÊ ÈäÒíä¡ ÓÞæØ åæÇíãÇí ãÓÇÝÑÈÑí Çæ˜ÑÇíäí æ ÔíæÚ ˜ÑæäÇ ÇÚÊÈÇÑ ÎæÏ ÑÇ ÇÒ ÏÓÊ ÏÇÏå» ÇÒ ÏæáÊ ÂãÑí˜Ç ÎæÇÓÊå ÇÓÊ ÈÇ ÇÝÒÇíÔ ÝÔÇÑåÇ ÈÑ ÇíÑÇä ÖÑÈå äåÇíí ÑÇ æÇÑÏ ˜äÏ. ÓíÇÓÊÐÇÑí ÏæáÊ ÂãÑí˜Ç ÈÑ ÇÓÇÓ Çíä ÇÏÚÇí ÇËÈÇÊ äÔÏå Êǘäæä ÓÈÈ ÔÏå ÇÓÊ ˜å ÝÔÇÑåÇí ÈÓíÇÑí ãÓÊÞíãÇð ÈÑ ÔåÑæäÏÇä ÇíÑÇäí æÇÑÏ ÔæÏ æ ÊÍÑíãåÇí ÇÞÊÕÇÏí¡ ÒäÏí ÑÇ ÈÑÇí ÇÞÔÇÑ ÖÚíÝ æ ãÊæÓØ ÏÑ ÇíÑÇä ÈíÔ ÇÒ íÔ ÓÎÊ ˜äÏ. åãÒãÇä ÈÇ FDD¡ í˜í ÏíÑ ÇÒ ÇäÏíÔ˜ÏååÇíí ˜å ÊÃãíä ãÇáí Âä ÇÒ Óæí ÊÚÏÇÏí ÇÒ ãíáíÇÑÏÑåÇí ÍÇãí ÇÓÑÇÆíá ÕæÑÊ ãííÑÏ¡ Øí Çíä ãÏÊ ãÞÇáÇÊ ÈÓíÇÑí ÏÑ Çíä ÈÇÑå Èå Ç ÑÓÇäÏåÇäÏ. «ÇíÑÇä ÈÏæä ÊÚáíÞ ÊÍÑíãåÇ åã ãíÊæÇäÏ ÈÇ ˜ÑæäÇ ãÈÇÑÒå ˜äÏ»¡ «˜ÑæäÇ Ïáíá ãäÇÓÈí ÈÑÇí ÊÚáíÞ ÊÍÑíãåÇ äíÓÊ» æ «˜ÇäÇá ÈÔÑÏæÓÊÇäå ÈÑÇí ÇíÑÇä ÝÚÇáÊÑ ÎæÇåÏ ÔÏ» ÇÒ Ìãáå ÚäÇæíäí åÓÊäÏ ˜å ÏÑ ãÞÇáÇÊ ÇäÏíÔ˜ÏåEMET ãíÊæÇä ãÔÇåÏå ˜ÑÏ. Èå ÝÊå ˜ÇÑÔäÇÓÇä¡ ÏÑ ÍÇá ÍÇÖÑFDD åãÇä äÞÔí ÑÇ Úáíå ÇíÑÇä ÇíÝÇ ãí˜äÏ ˜å íÔÊÑ AEI ÏÑ ÏæÑÇä ÑíÇÓÊÌãåæÑí ÈæÔ ÈÑÇí ÂÛÇÒ Ìä Úáíå ÚÑÇÞ ÇíÝÇ ˜ÑÏ. åãå Çíä ÇäÏíÔ˜ÏååÇ åãÕÏÇ ãí˜æÔäÏ ÑæÒäåÇí ÈÑÇí ˜ã˜ Èå ÇíÑÇä ÏÑ ÔÑÇíØ ˜äæäí ÈÇÒ äÔæÏ æ ÝÔÇÑ ÈíäÇáãááí ÈÑ ÏæáÊ ÂãÑí˜Ç ÈÑÇí ÊÚáíÞ ÊÍÑíãåÇ ˜ÇÑÑ äíÝÊÏ. ÇÏÇãå Çíä ÔÑÇíØ ÈÇ ÊæÌå Èå ÊäÔåÇí íÔÑæí ÊåÑÇä æ æÇÔäÊä ÈÑ ÓÑ ÊæÇÝÞ åÓÊåÇí¡ ãã˜ä ÇÓÊ ÌÑÞå ÂÛÇÒ Ìäí ÑÇ ÈÒäÏ ˜å ãíÊæÇäÏ ÎÓÇÑÇÊ ÌÇäí æ ãÇáí ÝÑÇæÇäí ÈÑ ÌÇí ÈÐÇÑÏ. ÏÑ Çíä ÔÑÇíØ ÇÒ í˜ Óæ ÇíÑÇä ÈÇíÏ í˜í ÇÒ ÇåÏÇÝ ÓíÇÓí ÎæÏ ÑÇ ÈÑ «ÎäËí ˜ÑÏä» áÇÈíåÇí ãИæÑ ãÚØæÝ ˜äÏ æ ÇÒ ÏíÑ Óæ Çíä æÙíÝå ÈÑ ÏæÔ ÌÇãÚå ÈíäÇáãááí ÇÓÊ ˜å ÏÑ ãÞÇÈá ÓíÇÓÊåÇí ÌäØáÈÇäå Çíä ÇäÏíÔ˜ÏååÇ ˜å ãæ Èå ãæ ÇÒ Óæí ÏæáÊ ÊÑÇã ÇÌÑÇíí ãíÔæÏ¡ ÈÇíÓÊÏ.
تلاش براي بقاي توافق
در روزهاي گذشته، جوزپ بورل مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا اعلام کرد که درخواست اين اتحاديه از آمريکا مبني بر «تعليق تحريمها و موافقت با درخواست وام ايران از صندوق بينالمللي پول» با مخالفت دولت ايالات متحده روبهرو شده است. با اين وجود چنين چيزي رافع مسئوليت اروپا و جامعه جهاني نيست و کشورهاي ديگر وظيفه دارند بر اساس اصول حقوق بشري از موضع ايران حمايت کنند. اصليترين مسأله در روزهاي آينده، تلاش آمريکا براي نابودي کامل برجام است که اگر ديگر کشورها نتوانند يا نخواهند در مقابل اين خواسته بايستند، شرايطي بغرنج براي ايران و منطقه خاورميانه رقم خواهد خورد. از اين رو ضروري است که اين بار برخلاف هميشه، گامي جدي و عملي براي ايستادگي در برابر خواست غيرقانوني دولت آمريکا برداشته شود تا اين بار اين کشور نتواند با استفاده ابزاري از شوراي امنيت سازمان ملل متحد، درد و رنجي جديد را بر 80 ميليون شهروند عادي در ايران تحميل کند. روزنامه نيويورکتايمز به تازگي در گزارشي مطرح کرده که مايک پمپئو وزير امور خارجه آمريکا در حال آمادهسازي يک طرح حقوقي است که نشان دهد آمريکا هنوز عضوي از توافق هستهاي با ايران است که دونالد ترامپ، رئيسجمهور آمريکا از آن خارج شد. اين بخشي از يک راهبرد پيچيده براي تحتفشار قرار دادن شوراي امنيت سازمان ملل است که تحريم تسليحاتي عليه تهران را تمديد کرده و اطمينان حاصل کند که تحريمهاي سختگيرانهتري عليه ايراني اعمال شود.