وسواسی نشویم
کرونا که آمد هيچوقت فکر نميکرديم بعد از خريد هر کالا ساعتها بايد اين مواد را شستوشو داده يا ضدعفوني کنيم، به قول بعضي فقط نان را نميتوانيم بشوييم. به هر حال بايد مراقب باشيم که ترس از کرونا ما را وسواسي نکند. با شروع اسفند ماه صداي پاي کرونا به گوش رسيد. هيچکس نميدانست که اين ويروس به حدي جدي ميشود که حتي براي يک خريد هم بايد همه نکات را رعايت کنيم. البته روزهاي اول کسي اين موضوع را خيلي جدي نميگرفت اما اين روزها همه مساله را جدي ميگيرند و بايد آن را مهم بدانيم تا خداي نکرده به اين ويروس گرفتار نشويم.
اين روزها به فروشگاه موادغذايي، مواد پروتئيني يا لبني که ميرويم با اکراه به همه کالاها دست ميزنيم. ميترسيم که نکند فرد قبلي که در فروشگاه بوده و به اين اقلام دست زده باشد، کرونا داشته و ما هم با لمس اين موادغذايي و سپس دست زدن به صورتمان ناخواسته کرونا بگيريم. اين دغدغه همه در اين روزهاي کرونايي است. وسواس همه وجودمان را گرفته است؛ به هر چيزي که دست ميزنيم شک داريم که دستمان را شستهايم يا نه؟ نميدانيم که لمس مواد غذايي در فروشگاه ممکن است ما را با کرونا آشتي دهد يا اينکه با شستوشوي دقيق دستها هميشه کرونا را از خانهمان بيرون مياندازيم. اما همه خوب ميدانيم که اين روزها کرونا ميهمانناخوانده بسياري از مردم شده است؛ اگرچه ايرانيان به ميهماننوازي معروف هستند اما اين ميهمان را نميخواهيم بپذيريم، چون هزاران مشکل با خودش به همراه دارد. به هر حال اين ميهمانناخوانده همه ما را به نوعي درگير کرده است. براي هر کاري که از منزل خارج ميشويم پس از بازگشت به خانه، بايد ساعتها همه وسايل را شست، دستها را ضدعفوني کرد و هزاران کار ديگر که پس از ورود به خانه بايد انجام دهيم، اما پس از همه اين کارها و شستوشوي چندين باره دستها بازهم شک داريم که خوب ضدعفوني کردهايم يا نه؛ درواقع وسواس بهسراغمان آمده است و شايد اين موضوع تاثير منفي روي زندگي همه ما گذاشته باشد.
اما آيا وسواس به سراغ شما هم آمده است؟ به اين شيوه که پس از ورود به خانه چندين بار دستها را ميشوييم اما دوباره به سراغ شستوشوي دستها ميرويم و ماده ضدعفونيکننده ميزنيم و شايد در طول همان روز هزاران بار اين کار را تکرار ميکنيم. اين موضوع باعث شده که افراد بسياري تمايلي به خروج از منزل نداشته باشند؛ چراکه اقدامات بعد از آن بسيار آزاردهنده است. قبل از شيوع ويروس کرونا هر چيزي را که خريداري ميکرديم بدون وسواس و شستوشو در جاي هميشگي قرار ميداديم و قبل از مصرف شستوشوي آن را انجام ميداديم، اما اين روزها بيرون رفتن از منزل براي همه عذابآور شده است و مردم ترجيح ميدهند براي جلوگيري از خروج روزانه از خانه، هفتگي يا هر دو هفته يک بار همه اقلام مورد نياز خودشان را خريد کنند تا اين دردسرها را نداشته باشند. اينکه هر بار از خانه خارج شويم و مجبور باشيم بهخاطر وسواسي که گريبان همه ما را گرفته است همه لباسها و اقلام خريداري شده را بشوييم، همه را عذاب ميدهد و در واقع طاقتفرسا شده است. شايد يکي از آرزوهاي همه مردم جهان به ويژه ما ايرانيان بازگشت به زندگي عادي گذشته است که البته اين موضوع به رعايت اصول بهداشتي همه مردم برميگردد. البته اغلب کارشناسان داشتن وسواس در هر شرايطي حتي در موقعيت کنوني را که ما درگير آن هستيم، به هيچعنوان نميپذيرند؛ بلکه همه معتقدند مردم بايد رعايت اصول بهداشتي را جدي بگيرند و نگذارند اين ويروس وارد زندگيشان شود تا علاوهبر اين موقعيت حساس، گرفتار بيماري و بستري شدن در بيمارستانها هم نشويم. پس رعايت نکات بهداشتي مهمترين اصل در اين زمينه است. داشتن زندگي عادي و جلوگيري از چنين مشکلاتي بستگي به همه ما دارد. فقط نگذاريم وسواس هم مانند اين ويروس ميهمان هميشگي خانههايمان شود؛ چرا که ممکن است ويروس کرونا پس از مدتها با کشف دارو يا واکسن از زندگي ما خارج شود، اما وسواس مانند يک عادت غلط هميشه به يادگار باقي ميماند. انسانهايي که وسواسي ميشوند هميشه احساس ميکنند که هيچ چيز زندگيشان تميز نيست و دوست دارند هر چيزي را چند بار شستوشو کنند و اين عادت نادرست مسير زندگي آنها را تغيير ميدهد و هميشه در بدترين شرايط به همه چيز شک دارند که اين موضوع ميتواند هزاران بار تاثير منفي در زندگي اين افراد داشته باشد. اين روزها نيز ورود ويروس کرونا به ايران مردم را با چالش اينچنيني مواجه کرده است و مردم هر بار خروج از خانه را به عنوان عذابي براي روح خودشان ميدانند؛ چراکه مجبورند هر بار چندين ساعت مواد غذايي و ديگر اقلام را بشويند. به اميد روزهايي که وسواس به زندگي ما وارد نشود و کرونا هم از خانه هاي ما اخراج شود.
اختلال وسواس اجباري
فربد فدايي متخصص اعصاب و روان گفت: افرادي که دچار اختلال وسواس اجباري هستند در شرايط کنوني و به خاطر شيوع ويروس کرونا، وسواس آنها شدت مييابد. به عنوان مثال به جاي اينکه 20 ثانيه دستهاي خود را با آب صابون بشويند 20 دقيقه اين کار را انجام ميدهند. فدايي افزود: به طور طبيعي حدود چهار درصد جامعه دچار وضعيتي به نام اختلال وسواسي اجباري هستند که عمدهترين آن وسواس به شستوشو است و اين افراد فکر ميکنند به هر چيزي که دست ميزنند، بايد خوب آن را بشويند يا اينکه آن شيء به اندازه کافي تميز نيست و شايد هم حمام رفتنشان ساعت ها طول بکشد. وي ادامه داد: اين افراد در شرايط عادي مشغول شستوشو و تميز کردن هستند، اما در شرايط خاص مانند شرايط کنوني که کرونا شايع شده، اضطراب، ميزان شست وشو و همچنين استفاده از مواد ضدعفونيکنندهها توسط آنها خيلي بيشتر مي شود.عضو هيات علمي دانشگاه علوم بهزيستي و توانبخشي گفت: اما دستهاي ديگر هم داريم که داراي شخصيت وسواسي هستند و يک درصد جمعيت بزرگسال جامعه را تشکيل ميدهند، اين افراد کارها را خيلي دقيق انجام ميدهند و توصيههاي بهداشتي را افراطي رعايت ميکنند. به عنوان نمونه در شرايط کنوني بر اساس توصيههاي پزشکي اگر قرار است، دستهاي خود را با آب و صابون 20 ثانيه بشويند آنها اين کار را 20 دقيقه انجام ميدهند، اما باز هم احساس ميکنند که درست و دقيق اين کار را انجام ندادهاند.
خود بيمارانگاري
وي خاطرنشان کرد: اما گروه سومي هم هست که شامل افراد خود بيمارانگاري است که پنج دهم درصد جامعه را تشکيل ميدهند و کوچکترين مشکل جسمي و تغييري که در خود احساس ميکنند آن را ناشي از يک بيماري جدي و مهلک ميدانند و با کوچکترين مشکل به پزشک و آزمايشگاه مراجعه ميکنند و بخش عمدهاي از مراجعهکنندگان به پزشکان را اين افراد تشکيل ميدهند. فدايي افزود: اينگونه افراد توصيههاي مراجع بهداشتي را مورد توجه قرار دهند، اما نگران نباشند، به توصيههاي پزشکي اعتماد داشته باشند و بدانند که بيمار نيستند. وي اعلام کرد: در شرايط کنوني وجود استرس تعداد افرادي که خود را بيمار تلقي ميکنند بيشتر ميشود و بايد توجه داشت که استرس و فشار رواني در موارد بيماريهاي همهگير موجب ميشود سطح ايمني بدن کاهش يابد و افراد بيشتري احساس بيماري ميکنند. اين ويروس که حدود دو ماه است ميهمان ماست نشان داد کرونا فقط با در خانه ماندن، شستو شوي دستها به مدت 20 ثانيه، ضدعفوني کردن وسايل و چندين نکته بهداشتي شکست ميخورد. پس همه با هم اين ويروس را شکست ميدهيم تا دوباره به زندگي عادي برگرديم و شرايط کشور نيز به حالت گذشته برگردد.شايد اگر حدود 66 هزار نفري که به اين ويروس مبتلا شدهاند مانند ديگر مردم رعايت ميکردند، امروز همه مردم گرفتار اين غول دنيا نميشدند و کادر درماني مجبور نبودند اين همه سختي را تحمل کنند و روزها و ماهها دور از خانوادههايشان در بيمارستانها و مراکز درماني به بيماران مبتلا به کرونا خدمات بدهند و حتي جان خود را به خطر بيندازند. پس لطفاً همچنان در خانه ماندن شعار همه ما باشد تا به ياري خداوند کرونا را همه با هم شکست دهيم.
