شیوع کرونا در گیرودار چالش آمار
نکته قابل توجه ديگر آن است که معيار وزارت بهداشت، چه درباره تعداد مبتلايان و چه درباره درگذشتگان، براساس مراجعه افراد و انجام تست است و طبيعي است افرادي که وارد اين چرخه تشخيصي نشدهاند، در آمار هم نيايند. روشن است که بخشي از جهش آمار اعلامي وزارت بهداشت بعد از روزهاي ابتدايي، بيش از آن که ناشي از بالا رفتن ابتلا باشد، ناشي از افزايش کيتهاي تشخيص و تسريع کار و افزايش آزمايشگاههاي تشخيص اين بيماري بوده است. اين در حالي است که تا مدتي فقط آزمايشگاه انستيتو پاستور و دو آزمايشگاه ديگر در تهران فقط کيت تشخيصي داشتند، در حالي که شيوع بيماري و فوت در استانهاي قم، مرکزي و گيلان شروع شده بود، اما امکان تست و آمارگيري نداشت. در اين بين ستاد ملي مديريت و مقابله با کرونا در اطلاعيهاي اعلام کرد که تنها مرجع رسمي انتشار و اعلام اطلاعات و آمار در موضوع مذکور، وزارت بهداشت است و انتشار برخي اظهار نظرات و گمانهزنيها از سوي افراد غيرمرتبط و غيرمسئول و غيرمتخصص، هيچگونه مبناي مستند و علمي ندارد. کيانوش جهانپور، رئيس مرکز اطلاعرساني وزارت بهداشت که مسئول ارائه آمار روزانه و رسمي اين وزارتخانه است، اظهار نظري جالبي دارد، او درخصوص انتشار آمار ضد و نقيض در مورد مبتلايان و قربانيان کروناويروس (کوويد-19) گفته است: «اصرار نداريم افراد آمارهاي روزانهاي که ارايه ميدهيم را باور کنند. آمار ما قطعي و رسمي است و مورد قبول مجامع رسمي و بينالمللي و دليلي براي کتمان آمار نداريم.» اما غلامعلي جعفرزاده ايمنآبادي، نماينده رشت معتقد است که آمار ابتلا به کرونا هنوز بالاست و عدم مراجعه مردم به بيمارستانها بهدنبال خودقرنطينگي باعث نبود اطلاعات آماري دقيق در اين زمينه شده است.
دولتها و آمار واقعي
از سوي ديگر ايرج خسرونيا، رئيس جامعه پزشکان متخصص داخلي در رابطه با آمارهاي وزارت بهداشت و تعداد مبتلايان به «آرمان ملي» ميگويد: امروزه اکثر کشورهاي دنيا که با شيوع کروناويروس روبهرو هستند، به دلايل سياسي، اقتصادي و عدم جلوگيري از اضطراب اجتماعي، آمار صددرصد واقعي تعداد مبتلايان را به مردم و رسانهها ارائه نميدهند و اين رويکرد در ايران نيز وجود دارد. در کشور ما بسياري از افرادي که در بيمارستانها بستري يا سرپايي درمان ميشوند، چون آزمايش کرونا بر روي آنها صورت نميگيرد، اگر به اين ويروس نيز مبتلا باشند، جز آمار محسوب نميشوند. بسياري از کشورهاي بزرگ دنيا همچون آمريکا، ايتاليا، آلمان و انگليس و... با شيوع اين بيماري روبهرو هستند و با وجود پنهانکاري آنها در ارائه آمار واقعي، زمانيکه دولت از مردم ميخواهد که براي حفظ سلامتيشان و مقابله با شيوع کرونا خود را قرنطينه خانگي کنند، هيچفردي (به غيراز موارد ضروري) از منزل خارج نميشود و در اين بين کشوري مانند ايتاليا توانسته تا حدي کرونا را کنترل کند، ولي مردم کشور ما مخصوصا در شهرستانها به اين هشدارها کاملا بيتوجه هستند. اما دليل کاهش اعتماد عمومي و بدبيني به آمار وزارت بهداشت در رابطه با ابتلاي شهروندان به کرونا چيست؟ به اعتقاد بسياري از جامعه شناسان بدبيني مردم و کاهش اعتماد عمومي در اين رابطه ريشه در گذشته و اتفاقاتي همچون ماجراي هواپيماي اوکرايني و اعلام نشدن قربانيان اعتراضات آبانماه، باعث جديبودن نگاه شک و ترديد در اين موضوع هم شده است.
کاهش سطح اعتماد عمومي
در اين رابطه به سراغ سعيد معيدفر، جامعه شناس رفتيم، او با اشاره به علتهاي کاهش اعتماد عمومي مردم نسبت به مسئولان به «آرمان ملي» ميگويد: وقتي سطح اعتماد عمومي پايين باشد، مردم خودشان دست بهکار ميشوند و بهدنبال آمار و ارقام ميروند. متاسفانه در ماههاي اخير شاهد اتفاقاتي بوديم که دولت و مسئولان آن را از مردم پنهان کردند و همين امر موجب شد که سطح اعتماد عمومي در اين شرايط بحراني، به پايينترين سطح خود برسد. دولت و وزارت بهداشت آمار واقعي را بيان ميکنند اما بازهم کساني هستند که اين آمار را به حساب اتفاقات چند ماه اخير ميگذارند و آن را باور ندارند. وي در ادامه خاطرنشان ميکند: از سوي ديگر يکي از متهمان اصلي عدم باور مردم در رابطه با آمار کرونا، به دفاع تمام قد و گزارشهاي صداوسيما از سطح شهر باز ميگردد که باعث شده باور اين موضوع کمي دشوار شود. وقتي در اين شرايط رئيس جمهور و وزير بهداشت بابت اقدامهاي اين رسانه در رابطه با پوشش و اطلاع رساني تشکر ميکنند، مردم اعتمادشان به آمارها جلب نميشود.
