نکـــته
به کودکانتان باج ندهيد
دبيرکل خانه روانشناسان ايران به والدين داراي کودک زير 6 سال توصيه کرد که داشتن تعامل سازنده با فرزندشان به معني باج دادن و پذيرفتن بيچون و چراي خواستههاي کودک نيست. انيس خوشلهجه در پاسخ به اين سوال که چرا يک والد به جاي آنکه با فرزند خود دوست باشد، به يک فرد مستبد تبديل ميشود، گفت: پدر و مادر براي پذيرش نقش والدگري هيچگونه آموزشي نميبينند، آمادگي ندارند و هيچمتولي براي صدور مجوز والد شدن وجود ندارد. مادر و پدر امروزي بههمان چيزها و سبک تربيتي که از والدين خود به ارث بردهاند اکتفا ميکنند، در حالي که افراد در دنياي امروز اطلاعات بسيار زيادي از شبکههاي مختلف اجتماعي دريافت ميکنند که گاهي درست نيستند. اين استاد دانشگاه افزود: در چنين شرايطي و با اين حجم دادهها، گاهي خود والدين نيز دچار چندگانگي ميشوند و درست و نادرست را تشخيص نميدهند، به همين دليل در سبک فرزندپروري بهجاي آنکه والد مقتدري باشند و بتوانند با توجه به سطح توانايي فرزند قوانين و قواعد وضع کنند به يک والد مستبد که تنها سختگيرانه عمل ميکند يا آنقدر سهلگير است که زندگياش قاعده و قانوني ندارد، تبديل ميشوند. خوشلهجه که در يک برنامه راديويي صحبت ميکرد، در خصوص نحوه رفتار والدين براي ايجاد تعامل سازنده با کودکان زير 6 سال نيز تصريح کرد: گرچه سنگبناي دوستي والد با فرزند از کودکي گذاشته ميشود، اما اين موضوع به معناي باج دادن و پذيرفتن بيچون و چراي خواستههاي کودک نيست. اگر والدين رفتارهاي درست کودک را تقويت کنند، اين روش ميتواند مبنا و آغاز خوبي براي دوستي دو طرفه آنها باشد. البته اين تقويتکننده نبايد اغراقآميز باشد، بايد متناسب و کلامي باشد و تبديل به يک ابزار و وسيله براي شرطيسازي کودک نشود. به گفته اين روانشناس گاهي والدين خستگيها و درگيريهاي خود را به کودکان منتقل ميکنند و کلمات خود را بيمنطق و چندگانه به فرزندانشان انتقال ميدهند که به صميميت آنها ضربه ميزند و امنيت و اعتماد کودک را خدشهدار ميکند. درواقع والدين بايد يک قاعده درست داشته باشند و بر اساس آن از فرزند خود رفتار درست را مطالبه کنند تا پس از آموزش صميميت بيشتري ميان فرزند و والدين ايجاد شود. فاطمه منتظري، مشاور خانواده و پژوهشگر حوزه مطالعات زنان نيز با اشاره به چگونگي ايجاد فضاي رفاقت ميان والدين و فرزندان، گفت: والدين و بهويژه مادران بهدليل پرداختن به دغدغههاي حاشيهاي و مايحتاج مادي، پرورش روح کودکان خود در ابتداي تولد را فراموش ميکنند. درواقع به همان اندازه که ابعاد مادي زندگي فرزند براي والدين اهميت دارد، امنيت رواني کودک نيز بايد مهم باشد و زمان برابري صرف اين دو نياز فرزند شود. وي افزود: ايجاد اين شرايط همان آغاز رفاقت خواهد بود، چراکه ضمير ناخودآگاه کودکان که مانند هوشياري آنها در ظاهر فعال است، از همان زمان شروع به تاثيرپذيري ميکند و آنچه در نهاد کودکان ايجاد ميشود تا آخر عمر با آنها خواهد بود. اين روانشناس با بيان اينکه اگرچه بخش عملکردي مغز در دوران کودکي نسبت به سنين ديگر خاموشتر است، اظهار کرد: اما اين موضوع به معناي نداشتن منطق در کودکان نيست. ميتوان گفت اين سنين منطق خاص خود را دارد و ما براي شناخت چارچوب ذهني و منطق کودک تلاش نميکنيم تا خود را در آن جاي دهيم. بنابراين اگر به زندگي 6 ساله کودک آگاه باشيم و در خصوص منطق فکري آنها شناخت پيدا کنيم، ميتوانيم از نگاه آنها عادات را شکل دهيم و اين گونه به آنها نزديک خواهيم بود.
رئيس سازمان نظام روانشناسي:
پيشگيري از آسيبهاي سلامت روان در کشور متولي ندارد
رئيس سازمان نظام روانشناسي و مشاوره، بر ضرورت تعيين متولي در امر پيشگيري در کشور تاکيد کرد. محمد حاتمي، رئيس سازمان نظام روانشناسي و مشاوره در ديدار با سيد سعيدرضا عاملي، دبير شوراي عالي انقلاب فرهنگي، بر گسترش همکاريهاي دو نهاد نظارتي فرابخشي تاکيد کرد. در اين ديدار ابتدا رئيس سازمان نظام روانشناسي و مشاوره، با تبريک انتصاب دبير شوراي عالي انقلاب فرهنگي، اظهار داشت: سازمان نظام روانشناسي و مشاوره يک سازمان فرابخشي است که به عنوان سازمان معيار وظيفه صدور مجوز هر نوع فعاليت روانشناسي و مشاوره و همچنين نظارت و توانمندي سازي اعضا را بر عهده دارد. وي افزود: سازمان نظام روانشناسي و مشاوره، در 10 سال گذشته از نظر کمي پيشرفت بسيار کرده است. در اين راستا دانشگاهها بيرويه دانشجو پذيرش کردهاند که نه در پذيرش و نه در آموزش برنامهريزي جهت آموزش حرفهاي دانشجويان وجود ندارد و اين آسيب بزرگي است و شوراي عالي انقلاب فرهنگي بايد در کوتاه زمان فکري براي رشتههاي روانشناسي و مشاوره در دانشگاهها کند. حاتمي تصريح کرد: دوم، بحث نظارت است. نهادها و سازمانهاي مجري اجازه نظارت تخصصي به سازمان نظام روان شناسي و مشاوره نميدهند و به همين خاطر نرخ آسيبهاي اجتماعي-رواني افزايش يافته است. از همه مهمتر برخي نهادها مجوز فعاليت روانشناسي و مشاوره ميدهند که اين امر برخلاف قانون و استانداردهاي جهاني است. وي گفت: «پيشگيري» مهمترين مساله سلامتروان کشور است که متولي ندارد. بالاخره يک نهاد بايد متولي پيشگيري در کشور شود. بهطور مشخص از شوراي عالي انقلاب فرهنگي ميخواهيم مساله آموزش در دانشگاهها را جدي گرفته و با همکاري سازمان سند تحول روانشناسي و مشاوره در کشور را تدوين کند. در ادامه فريبرز درتاج، معاون پژوهشي سازمان نظام روانشناسي و مشاوره کشور، از شوراي عالي انقلاب فرهنگي خواست، راهبردي را اتخاذ کند تا نهادها و سازمانهاي غير مسئول به خود اجازه ندهند، تحتعنوان مجوز مرکز يا غيره، افراد فاقدصلاحيت کارهاي روانشناسي و مشاوره انجام دهند. اکنون سازمان بهزيستي، قوه قضائيه، وزارت کشور و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي در حوزه روانشناسي و مشاوره دخالت ميکنند و مشکلات جدي ايجاد کردهاند. وي با بيان اهميت آموزش پيشدبستان و دوره ابتدايي گفت: رشته و گرايش «روانشناسي مدرسه» بايد ايجاد شود. روانشناسان و مشاوران بايد در مدرسه حضور داشته باشنددبير شوراي عالي انقلاب فرهنگي اظهار داشت: خوشحالم روانشناسي و مشاوره با تدبير مجلس شوراي اسلامي نظم و قانون گرفته است. خوب است، مانند رشتههاي روانشناسي و مشاوره ساير رشتهها در حوزه علوم رفتاري و اجتماعي ساماندهي شوند. پيشرفتگرايي جزء ذات ايرانيان است. گرايش به غرب در بعضي از رشتهها به دليل کمکاريها در حوزههايي مثل روانشناسي و مشاوره است که سازمان نظام اکنون ميتواند جبران کند. عاملي گفت: شوراي عالي انقلاب فرهنگي از همکاري با سازمان نظام روانشناسي و مشاوره استقبال ميکند، خصوصا در مساله پيشگيري، شوراي تحول آموزشي کمک ميکند و در خصوص ضعف آموزشي رشتههاي روانشناسي و مشاوره در دانشگاهها خوب است، سازمان گزارشي در اين خصوص به شورا ارائه کند. قطعا سازمان نظام روان شناسي و مشاوره، بايد براي اجرايي کردن سند آموزش و پرورش همکاري بيشتري داشته باشد.
