راهي به سوي سبک زندگي سالم
تغيير مثبت در سلامتي با استمرار، نظم و انضباط امکانپذير است. پانزدهم فوريه به اين منظور روز آگاهي از سبک زندگي سالم نام گرفته است. براي دستيابي به شيوه زندگي سالم حتما نياز به صرف هزينههاي هنگفت مانند ثبتنام در سالنهاي ورزشي گرانقيمت نيست. در واقع سبک زندگي سالم انتخاب يک روش سالم و تداوم و استمرار در پيروي از آن است. معمولا اين سبک متشکل از تغذيه سالم، ترک عادتهاي غلط و ورزش منظم است. سالم بودن فقط در گرو مصرف ميوه و سبزي کافي نيست، بلکه شامل استراحت، شادي و روابط با کيفيت با اطرافيان ميشود. مهمترين قدم براي شروع زندگي سالم، ايجاد تغييرات کوچک و تبعيت از آنان است. در ادامه به چند تغيير کوچک براي شروع سبک سالم زندگي اشاره شده است.
کاهش مصرف شکر
وابستگي به غذاها و نوشيدنيهاي شيرين را به مرور کاهش دهيد. سعي کنيد بهجاي مصرف نوشابه همراه با غذا، آبميوه طبيعي يا دوغ بنوشيد. به غذاهايي که نياز به افزودن شيريني دارند، دارچين يا عصاره بادام اضافه کنيد. هنگام خريد مواد غذايي شيرين، ميزان قند آنها را از روي برچسب بستهبندي بررسي کنيد. بهجاي ميانوعدههايي مانند کيک و شيريني، از ميوه و آجيل استفاده کنيد. بههمراه چاي کشمش را جايگزين قند کنيد. از مصرف قندهاي مصنوعي اجتناب کنيد و تصور نکنيد نوشيدني هايي که برچسب بدون قند دارند سالم هستند.
کاهش مصرف نمک
نمک علاوه بر احتمال بروز بيماريهايي مانند سرطان معده، منجر به افزايش فشارخون ميشود. فشارخون مهمترين عامل بروز بيماريهاي قلبي و بيماريهاي قلبي مهمترين عامل مرگ و مير در سراسر جهان است. از هر سه فرد بزرگسال يک نفر به فشارخون بالا مبتلاست. سازمان جهاني بهداشت هدفي را براي کاهش مصرف نمک به ميزان 30 درصد تا سال 2025 ميلادي تعيين کرده است. بسياري از کشورها اقداماتي را در جهت افزايش آگاهي عمومي در مورد مضرات نمک آغاز کردهاند که هشدار در فهرست غذايي رستورانها از جمله اين موارد است. مصرف غذاهاي آماده، فرآوري شده، کنسروي و فست فود را کاهش دهيد و بهجاي نمک در غذا از انواع ادويه و آب ليمو استفاده کنيد.
افزايش مصرف ميوه و سبزي
بهترين رژيم غذايي، رژيم غذايي مديترانهاي است. رژيم مديترانهاي بهطور معمول شامل چربيهاي اشباع نشده مانند روغن زيتون، آجيل و آووکادو، همراه با سبزيجاتي مانند کرفس، اسفناج و هويج است. اين سبزيجات غني از نيتريت و نيترات هستند و ترکيب اين دو گروه غذايي باعث تشکيل اسيدهاي چرب نيترو ميشود. در رژيم غذايي مديترانهاي جايي براي گوشت قرمز، غذاهاي فرآوريشده و قندهاي مصنوعي وجود ندارد. استفاده از مقادير زياد ميوه، سبزيجات، روغن زيتون، لوبيا و غلات و محصولات لبني کم چرب در اين رژيم غذايي توصيه شده است.
ورزش
تاثيرات مثبت ورزش در مطالعات گوناگون بارها به اثبات رسيده است. ورزش با افزايش سوخت و ساز بدن و کاهش وزن، از ابتلا به بيماريهايي مانند ديابت و حمله قلبي جلوگيري ميکند. ورزش باعث ترشح اندروفين در بدن ميشود و سلامت عمومي و روحي را افزايش ميدهد. پيادهروي ساده روزانه نيز تاثير مهمي در سلامت کلي بدن دارد.
ترک سيگار
سيگار عامل اصلي سرطان ريه و سيستم تنفسي است و احتمال سرطانهاي کبد، روده بزرگ، لب، بيني، سينوسها، حنجره، حلق، مري، معده، پانکراس، کليه، رحم، دهانه رحم، تخمدان، روده بزرگ، کبد و لوسمي را افزايش ميدهد. براساس گزارش انجمن سرطان آمريکا، مصرف دخانيات عامل يک مرگ از هر پنج مورد است.
ويتامينها دشمن کرونا
کمبود ويتامينهايي مانند C و A و D و تضعيف سيستم ايمني بدن احتمال ابتلا به بيماريهاي تنفسي و کرونا را افزايش ميدهد. دفتر بهبود تغذيه جامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکي روز سهشنبه توصيههايي به مردم براي مقابله با ويروس کرونا داشت و تصريح کرد: عملکرد سيستم ايمني بدن نقشي مهمي در پيشگيري از بيماريهاي تنفسي از جمله بيماري ويروس کرونا دارد. عامل ابتلا به اين ويروس بيماريهاي زمينهاي مانند ديابت و بيماريهاي ريوي، قلبي، سوءتغذيه و نداشتن تغذيه صحيح است. مصرف روزانه منابع غذايي ويتامين C مثل سبزي و سالاد همراه با غذا، ميوههاي حاوي ويتامين C مثل پرتقال، نارنگي، ليموشيرين، کيوي و سبزيهاي داراي ويتامين C مثل انواع کلم، گل کلم، شلغم، فلفل سبز و فلفل دلمه و يک عدد پرتقال يا دو عدد نارنگي، هويج و کدوحلوايي و سبزيهاي سبز تيره مثل اسفناج، برگ چغندر و برگهاي تيره رنگ کاهو که از منابع خوب ويتامين A هستند براي پيشگيري از ابتلا به بيماري و تقويت سيستم ايمني بدن همچنين مصرف روزانه سه واحد از گروه سبزيها (بهجز سبزيهاي نشاستهايي) و حداقل 2 واحد ميوه توصيه ميشود. کودکان زير پنج سال، مادران باردار و سالمندان و بيماراني که داروهاي کورتني مصرف ميکنند بيشتر در معرض خطر ابتلا هستند و لازم است براي پيشگيري نکات زير را رعايت کنند. دفتر بهبود تغذيه جامعه وزارت بهداشت توصيه ميکند، افراد براي پيشگيري از کرونا، هر روز سبزي يا سالاد همراه با آب ليموترش يا آب نارنج تازه استفاده کنند، هويج و کدوحلوايي در غذاهاي روزانه مصرف و خوردن پياز خام بهدليل داشتن ويتامين C همراه با غذا مهم است. از مصرف سوسيس و کالباس و ساير فستفودها و غذاهاي چرب و سنگين پرهيز شود و استفاده از منابع پروتئين در غذاي روزانه مثل حبوبات يا تخممرغ حائز اهميت است. همچنين کمبود ريزمغذيهايي مثل آهن و روي هم سيستم ايمني بدن را تضعيف ميکند. از منابع غذايي اين دو ريزمغذي مثل حبوبات بهعنوان جايگزين مناسب گوشت، شير و لبنيات وسبزيهاي برگ سبز و انواع خشکبار بيشتر استفاده و از خوردن غذاهايي که خوب پخته نشده (مثل تخممرغ عسلي و نيمرو، کبابهايي که مغز پخت نشدهاند) خودداري شود.خوردن غذا و مايعات در مکانهايي که از نظر بهداشتي مورد اطمينان نيستند، ممنوع و در صورتي که علائم سرماخوردگي داريد، از غذاهاي آبکي مثل سوپ و آش همراه با آبليموي تازه و مايعات گرم استفاده کنيد. از جوانهها گندم، ماش و شبدر در رژيم غذايي روزانه خود و از ميوههاي حاوي آنتياکسيدان فصل مثل انار، پرتقالهاي سرخ، گريپفروت و غيره استفاده کنيد. بهخاطر داشته باشيد رعايت تعادل و تنوع در برنامه غذايي روزانه و حصول اطمينان از دريافت کافي ريزمغذيها و پروتئين از برنامه غذايي روزانه نقش مهمي در پيشگيري از ابتلا به بيماريها از جمله ويروس کرونا دارد.