راه مردمی‌شدن اقتصاد از بازار سرمایه می‌گذرد

مهم‌ترين اتفاقي که در حال حاضر در بازار ما رخ داده، هدايت نقدينگي به سمت بازار سرمايه است. اين امر در نتيجه مجموعه‌ سياست‌هايي که توسط دولت اتخاذ شد، صورت گرفت. از آن جمله نيز، تصميم بسيار درستي بود که در سال گذشته در مورد مهار سود بانکي گرفته شد و به رقابت بانک‌ها براي پرداخت سودهاي بالا پايان داده شد. در همين راستا، عمليات بازار باز بانک مرکزي هم سود اوراق را تحت کنترل قرار داده و در بازارهاي سکه و ارز هم آرامش برقرار است. به همين خاطر، نقدينگي انتخاب‌هايي را در مقابل خود مي‌بيند که يکي از آنها بورس و فعاليت‌هاي توليدي است. ما رفته‌رفته در کنار تجربه رشد بورس، شاهد هستيم که آمار و اطلاعات واحدهاي صنعتي نيز نشان‌دهنده رونق هستند. همچنين پيش‌بيني‌‌هايي از رشد اقتصادي صورت مي‌گيرد که البته طبيعي ا‌ست. يعني در مجموع، سياست‌هاي پولي موجب هدايت منابع به سمت زمينه‌هاي توليدي و صنعتي و فعاليت‌هاي اقصادي مثبت شده است. در اين ميان در نتيجه انتشار ويروس کرونا برخي تحولات‌ در بازارهاي سرمايه جهاني رخ داده است که در ارتباط با بازار سرمايه ايران نيز قابل تحليل خواهد بود؛ بازار سرمايه ايران در روزهاي گذشته با رشد چشمگيري مواجه بوده است. در اين ميان، سهامي که وابسته به بازار جهاني هستند، مقداري از کاهش قيمت نفت و کاهش قيمت فلزات تاثير گرفته‌اند. به هر حال ما به بازار جهاني متصل نيستيم و از همين رو، اين تحولات به لحاظ سرمايه جهاني روي ما تاثير نمي‌گذارد. اما آن دسته از شرکت‌هاي صادراتي ما که مقصد کالاي آنها چين است يا قيمت محصولات آنها در بازار جهاني تحت‌تاثير کاهش قيمت مواد خام قرار گرفته، مقداري از اين مساله متاثر خواهند شد که طبيعي است. به هر صورت مساله‌اي که تمام دنيا را درگير کرده، اينجا هم تاثيرات خود را مي‌گذارد. اما به هر روي، شرکت‌هايي که براي فروش کالاهايشان وابسته به بازار جهاني هستند تا حدودي تحت‌تاثير قرار مي‌گيرند. هر چند به باور من، به هر حال اين بحران چون مقطعي‌ است و بر اثر يک عامل مقطعي و حادث رخ داده‌، بعد از مدتي جبران مي‌شود. از اين رو بايد گفت پيش‌بيني شرايط بازار سرمايه براي سال آينده بيشتر به سياست‌هاي دولت بازمي‌گردد و اينکه دولت از اين فرصت تاريخي و مشارکت گسترده مردمي در بازار سرمايه، چه استفاده‌اي کند. ما تا‌‌کنون خيلي کم شاهد چنين استقبال گسترده‌اي در بازار سرمايه بوده‌ايم. افراد زيادي در حال ورود به بازار سرمايه هستند و نقدينگي خود را به اين سو هدايت کرده‌اند. اين يک مسئوليت بزرگ را براي دولت به وجود مي‌آورد که از اين موقعيت کمال استفاده را ببرد. الان توپ در زمين دولت است. هر چند اقتصاد ما به لحاظ تحريم و فشارهاي خارجي با کمبود درآمدهاي نفتي مواجه است اما دنيا به آخر نرسيده و فرصت‌هايي که الان در بازار سرمايه رخ داده بهترين فرصت براي دولت است که از اين مشارکت‌ها استفاده کند. بايد ببينيم دولت چه خواهد کرد. اگر دولت شرکت‌هاي خوب خود را عرضه کند، پروژه‌هاي سودآور خود را در بخش‌هايي مثل نفت و گاز و پتروشيمي، معدن، حمل و نقل و بخشي از شرکت‌هايي که حاکميتي هستند به بازار سرمايه بياورد و پيش‌روي مردم بگذارد و از اين بازار محافظت کند، قطعا آنچه تا‌کنون اتفاق افتاده سال آينده هم ادامه پيدا مي‌کند. اما اگر از اين فرصت استفاده نشود و فرصت از دست برود، بازارها در درازمدت به جريان ميانگين بازدهي بازمي‌گردند؛ يعني در بلندمدت بازارها اکثرا ميانگين‌هاي مشترکي پيدا مي‌کنند و تا حدودي بازدهي‌هاي مشابهي را ثبت مي‌کنند. ممکن است سال آينده بازار شاهد حرکت نقدينگي به سمت بازارهاي موازي باشد که امسال کمتر رشد کرده‌اند. پس اين دست ياري از طرف مردم به سمت دولت است؛ حالا که مجموعه سياست‌هاي پولي دولت مثبت بوده، عملکرد بانک مرکزي فوق‌العاده خوب بوده و در نتيجه، اين فضا فراهم آمده است، دولت هم از اين شرايط استفاده کند و اجازه دهد اقتصاد ايران به يک اقتصاد فعال با مشارکت گسترده عمومي در راستاي ابلاغيه مقام معظم رهبري درباره اقتصاد مقاومتي تبديل شود که همان اصل مردمي‌شدن اقتصاد است و راه مردمي‌شدن اقتصاد نيز، عملا از بازار سرمايه مي‌گذرد!