گزارش

سرطان پايان زندگي نيست

هر اندازه که موضوعي نزد مردم ناشناخته باشد، تلقي جادويي و رمزآلود بودن آن بيشتر خواهد شد. سرطان يکي از اين موضوعات است. باورهاي نادرست تنها يک تلقي نادرست نيستند که در ذهن انسان‌ها باقي بمانند؛ بلکه در جهت‌گيري آنها در زندگي اثر مي‌گذارند.‌ پيش‌‌بيني‌هاي جديد سازمان جهاني بهداشت حاکي از آن است آمار ابتلا به سرطان در سال جاري در مجموع به 1/18 ميليون مورد برسد که 6/9 ميليون مورد آنها منجر به مرگ خواهد شد و اين افزايش‌ تا حدودي به دليل رشد و پير شدن جمعيت است. اين ارقام حاکي از آن است که يک‌پنجم مردان و يک‌ششم زنان در طول عمر خود به نوعي به سرطان مبتلا خواهند شد. در ايران سرطان معده با 74/17، پوست غيرملانوم با 49/17، پروستات با 93/16‌، روده بزرگ با 13/14 و مثانه با 56/12 در هر 100 هزار نفر شايع‌ترين سرطان‌ها هستند. در اين بين سرطان معده شايع‌ترين بدخيمي در مردان است به طوري که در سال 94، 6 هزار و 537 نفر مبتلا به سرطان معده شده‌اند، اين درحالي است که سازمان بهداشت جهاني، سرطان ريه را به عنوان شايع‌ترين سرطان در ميان مردان دنيا و سرطان معده را چهارمين سرطان شايع اين جمعيت معرفي کرده است. سرطان دومين علت مرگ‌و مير در جهان بعد از بيماري‌هاي قلبي- عروقي است. تخمين زده شده از هر 6 مرگ در جهان يک مرگ ناشي از سرطان است. افزايش نرخ مرگ‌و‌ميرهاي ناشي از سرطان به احتمال زياد نتيجه پيري و افزايش جمعيت است. خوشبختانه، پيشرفت در درمان سرطان‌ها نيز با سرعت زياد ادامه دارد. به همين دليل در مقايسه با گذشته، بسياري از افراد که به سرطان مبتلا‌ مي‌شوند عمر بيشتري دارند يا درمان مي‌شوند. در اين ميان لزوم تغيير باورهاي نادرست اساسي‌تر از هر باور نادرست ديگري است.

نيمي از سرطان‌ها بهبود مي‌يابند

احمدي راوندي، آنکولوژيست به ايرنا مي‌گويد: سرطان، سال‌ها به عنوان عامل اجتناب‌ناپذير مرگ تلقي شده است، بنابراين چندان عجيب نيست که باورهاي نادرست درباره آن زياد باشد. اما با پيشرفت‌هاي صورت گرفته در دانش پزشکي امروزه دست‌کم نيمي از سرطان‌‌ها بهبود مي‌يابند و بسياري ديگر از موارد باقي‌مانده نيز طول عمري طولاني خواهند داشت. همين تغيير در ديدگاه باعث مي‌شود يک بيمار مبتلا به سرطان، از پيش‌ باخته نباشد. ميزان بقاي بيماران مبتلا به سرطان بيش از هر چيز به نوع سرطان و مرحله بيماري بستگي دارد. وي با بيان اينکه‌ ‌سرطان، بيماري قابل‌انتقالي نيست، بنابراين لزومي ندارد از يک بيمار مبتلا به سرطان دوري کنيم، ادامه مي‌دهد: البته برخي از عوامل ايجادکننده سرطان، از دسته عوامل عفوني هستند، مانند نقشي که برخي عوامل عفوني در ايجاد سرطان‌هاي معده، گردن رحم و کبد دارند و به شيوه‌هايي مي‌توانند انتقال يابند. ولي خود بيماري سرطان انتقال نمي‌يابد. راوندي مي‌افزايد: تنها تعداد اندکي از انواع سرطان مي‌تواند ارثي باشد، شايد در برخي خانواده‌ ها امکان بروز يک نوع سرطان بيش از معمول باشد اما چيزي که بيش از عوامل ارثي مهم بوده، «شيوه زندگي نامناسب» مانند مصرف سيگار، عوامل تغذيه‌‌اي و محيطي است. وي اضافه مي‌کند: نمونه‌برداري اساسي‌‌ترين راه تشخيص بيماري بوده و جراحي، يکي از مهم‌ترين روش‌هاي درمان بيماري سرطان است ولي سبب انتشار بيماري نمي‌شود. گاهي که نمونه‌برداري، احتمال آلوده شدن نواحي نزديک تومور را زياد مي‌کند و پزشکان تمهيداتي را به خرج مي‌دهند که از پخش شدن بيماري جلوگيري کنند.

آگاهي از سرطان مهم است

اين سرطان‌شناس گفت: اصل مهمي که درباره اطلاع داشتن از بيماري اهميت دارد آن است که ميزان نياز بيماران به دانستن متفاوت بوده، بنابراين بايد با هر بيمار بر اساس نيازها و خواسته‌هايش برخورد کرد. بايد دانسته‌هاي قبلي بيمار را سنجيد و هر اندازه که علاقه‌مند بود به او اطلاعات را منتقل کرد. در ايران نيز مانند ديگر نقاط جهان، بيش از دو سوم بيماران مبتلا به سرطان دوست دارند تشخيص خود را بدانند و درباره شيوه‌هاي درماني خود مطلع شوند. بيماراني که از سرطان خود آگاهند، با بيماري خود بهتر کنار مي‌آيند، درمان‌ها را بهتر پيگيري مي‌کنند و جز در دوره کوتاهي پس از تشخيص بيماري، وضعيت رواني بهتري دارند. راوندي مي‌گويد: شيمي درماني و راديوتراپي يکي از شيوه‌هاي درمان بيماري است و در دوره‌اي که بيمار مبتلا به سرطان در حال شيمي‌درماني است، بايد از او دوري کرد. وي اظهار مي‌دارد: سلول‌هاي سرطاني مانند ساير سلول‌هاي بدن انرژي موردنياز خود را از قند داخل خون تامين مي‌کنند، لذا برخي تصور مي‌کنند مصرف شکر ممکن است سبب رشد سريع‌تر سرطان شود، درحالي‌که اين موضوع صحيح نيست.‌ مصرف شکر سبب رشد سريع‌تر سرطان نمي‌شود، از طرف ديگر، عدم‌استفاده از شکر نيز سبب کاهش سرعت رشد سلول‌هاي سرطاني نخواهد شد. راوندي تاکيد مي‌کند: سرطان مانند تمام بيماري‌هاي مزمن فقط يک بيماري است و فرد بيمار در ابتلاي به آن تقصيري ندارد. ممکن است عادت‌ها و شيوه زندگي ما ازجمله تنش‌ها، اضطراب‌ها و رقابت‌هاي ناسالم به اين دليل که سيستم دفاعي بدن ما را ضعيف مي‌کنند، در ابتلا به سرطان نقش داشته باشد. اين آنکولوژيست اضافه کرد: درد جزئي از سرطان نيست و در بيشتر موارد مي‌توان درد سرطان را با درمان درست بهبود بخشيد، وقتي درد سرطان درمان نشود ممکن است دچار اضطراب، افسردگي و بي‌خوابي شويد، ولي با درمان درد، کيفيت زندگي بالاتري داريد، از زندگي لذت مي‌بريد و مي‌توانيد درمان‌هاي معمول را بهتر تحمل‌ کنيد. راوندي مي‌گويد: مردم بايد آگاهي خود را درباره سرطان افزايش داده و باورهاي غلط خود را تغيير دهند و در اين راه به ديگران نيز ياري رسانند تا بيشتر بدانند.