آرمان ملي- رها معيري: روز گذشته رئيس سازمان محيط زيست از آمار نگران کنندهاي پرده برداشت و طبق گفتههاي عيسي کلانتري «87درصد مينيبوسها، 81درصد موتورسيکلتها، 73درصد اتوبوسها و 61درصد کاميونها در کشور اسقاطي هستند و با اين ناوگان و مصرف روزانه 140ميليون ليتر سوخت فسيلي نميتوان انتظار هواي پاک را داشت.» خودروهاي اسقاطي به غير از افزايش مصرف سوخت سهم عمدهاي در آلودگي هواي کلانشهرها دارند، اين در حالي است که سه محور بنزين بيکيفيت، صنعت خودروسازي و تحريمها در افزايش آلودگي هوا موثر است و هر يک از متوليان، ديگري را مقصر ميداند، بهعنوان مثال شرکت ملي پالايش و پخش فرآوردههاي نفتي يادآوري ميکند که کاميونها، اتوبوسها و مينيبوسهاي دودزا، گازوئيل مصرف ميکنند و بنزين خودروها استاندارد است، رئيس سازمان محيط زيست خودروسازيها را متهم ميکند و دبير انجمن خودروسازان، مشکلات تحريم و عدم ارتباط با قطعهسازان خارج از کشور براي استانداردسازي سنسورها را دليل اين امر ميداند. اين در حالي است که بانک جهاني در سال 2016 اعلام کرده بود که سالانه 21هزار نفر از عوارض ناشي از آلودگي در ايران ميميرند. به گزارش همين بانک، هزينه آلودگي هوا براي خاورميانه و شمال آفريقا 9ميليارد دلار است که بيش از همه متوجه ايران و مصر ميشود. در جديدترين گزارش مرکز پژوهشهاي مجلس نيز، به آمار وزارت بهداشت ايران استناد شده که سالانه چهار تا پنجهزار شهروند تهراني جان خود را به خاطر استنشاق ذرات معلق از دست ميدهند.
هواي پاک آرزو شده است
عيسي کلانتري در بخش ديگري از صحبتهايش به جولان خودروهاي اسقاطي در خيابانها بدون محدوديت قانوني اشاره ميکند و مي گويد: با افزايش جمعيت و مصرف سوخت فسيلي و با اسراف در مصرف انرژي کار به جايي رسيده که هواي پاک نيز به يک آرزو تبديل شده است. وي همچنين با اشاره به ميزان خودروهاي فرسوده و افزوده شدن بيش از5.1ميليون خودرو به سيستمهاي شهري، گفته است: اگر تلاشهاي وزارت نفت در سالهاي اخير نبود و کيفيت سوختهاي ما مثل پنج سال پيش بود امروز کشور غيرقابل اسکان ميشد. از سوي ديگر کلانتري يک ماه قبل نيز با نام بردن از مافياي خودروسازي گفته بود اين مافيا از نظر مالي چنان تواني دارد که ميتواند تصميمگيران را خريداري کند. او در آذرماه در همايش مديران استانهاي تالابي کشور در اهواز گفت: زماني که از ايران خودرو چهار خودرو به سازمان حفاظت محيط زيست هديه ميکنند به معني اين است که هواي آلوده داشته باشيم و ميليونها نفر آن را استشمام کنند.
2.6ميليارد خسارت در 10 ماه
اين در حالي است که در اوايل مهرماه امسال رئيس سازمان برنامه و بودجه در مکاتبهاي با وزارت نفت، از رد طرح جايگزيني 100هزار خودروي فرسوده با ديزلي در شوراي اقتصاد خبر داده بود. با اين حال داوود کريمي، عضو هيات مديره انجمن صنفي مراکز اسقاط خودرو از آمار سازمان محيطزيست مبني بر خسارت 2.6ميليارد دلاري آلودگي هواي تهران در 10ماهه 98 خبر داده و گفته است: با دستور وزير سابق صنعت، خودروسازان مکلف به از رده خارج کردن خودروهاي اسقاطي نيستند. وي همچنين اظهار کرده است: چهار عامل اساسي شامل خودروهاي سنگين با سهم 20 درصدي، موتورسيکلتها، خودروهاي سبک و وانتبارها با سهم 35درصدي و عوامل آلاينده ثابت همچون کارخانهها و موتورخانهها در شکلگيري آلودگي هوا نقش دارند که پيشنهاد ما اين است که يکبار براي هميشه پرونده از رده خارج کردن خودروهاي فرسوده بسته شود و چيزي به اسم «گواهي اسقاط خودرو» نداشته باشيم؛ بهنحوي که با مجموعه عواملي بتوان جلوي از رده خارج کردن خودروهاي فرسوده را گرفت که اتفاقاً بار مالي براي دولت ندارد. کريمي با اعلام اينکه از يکميليون خودرويي که توليد ميشود، 250هزار دستگاه خودرو بايد از رده خارج شود، گفت: درحال حاضر حتي 0.01 اين مصوبه نيز اجرايي نميشود لذا درخواست ما آن است که ستاد مديريت حملونقل سوخت بهعنوان متولي امر اين موضوع را پيگيري نموده و عملياتي سازد.با توجه به اين گفتهها بايد به اين نکته نيز توجه کرد که بر اساس گفتههاي مسئولان تا سال 1404، هشتميليون خودروي فرسوده خواهد شد و ادامه اين روند و فقدان تصميم جدي در رابطه با نوسازي خودروها و طرح تحويل خودروهاي اسقاطي ميتواند شرايط آلودگي هوا را در کشور نگران کنندهتر از هميشه کند.