آرمان ملي- رها معيري: ماجراي شيرهاي آلوده به «آفلاتوکسين» بر روي صنعت لبنيات کشور تاثير گذاشته و از شواهد پيداست که مردم صحبتهاي يک کارشناس که در تلويزيون و برنامه سلام صبح بخير به ورود شيرهاي آلوده به آفلاتوکسين به بازار اشاره کرده، را جدي گرفتهاند و دائم در شبکههاي اجتماعي بر سر اين موضوع صحبت و اظهار نظر وجود دارد. آفلاتوکسين نوعي سم قارچي طبيعي است که از گونههاي خاصي از قارچ منشأ ميگيرند، با مصرف گوشت قرمز يا محصولات لبني حاصل از حيواناتي که به اين طريق غذاي آلوده مصرف کردهاند، افراد ممکن است در معرض آفلاتوکسين قرار بگيرند و ميتواند ابتلا به سرطان کبد را افزايش دهد. با اين حال مسئولان وزارت بهداشت بر اين باورند ميزان آفلاتوکسين در محصولات لبني و شير کمتر از استانداردهاي جهاني است و هر گونه سرطانزابودن شيرهاي توليد داخل را رد ميکنند. سازمان دامپزشکي نيز رسما در اطلاعيهاي آلودگي شير به سم آفلاتوکسين را رد کرد و در اطلاعيهاي اعلام نمود: اظهارات شخصي بهعنوان کارشناس در برنامه شبکه سه سيما کذب محض، غيرعلمي، غيرمستند و مصداق واقعي تشويش اذهان عمومى است. سازمان ملي استاندارد ايران هم در اطلاعيهاي اظهارات ميهمان برنامه صدا و سيما درباره آلودگي شير پاستوريزه به سم آفلاتوکسين را تکذيب کرد.
ذرتهاي آلوده، متهم اصلي
بر اساس آمارها حدود هشتميليون رأس دام سنگين در کشور وجود دارد که حدود 10ميليون ليتر شير خام توليد ميکنند. منشأ و ريشه اين اخبار و نگراني مردم به ماجراي ورود ذرتهاي آلوده در سال 95 باز ميگردد که در آن سال حدود 120هزار تن ذرت وارد ايران شد که با انجام آزمايشهاي متعدد از سوي سازمان ملي استاندارد، وجود سم آفلاتوکسين بالا در اين محموله اثبات شد و اين محموله ترخيص نشد. حدود يک ماه پيش سازمان اموال تمليکي گفته بود ذرتهاي وارداتي آلوده به سم آفلاتوکسين تحت شرايطي به کشورهاي غيرهمسايه ايران فروخته ميشود. عمده ذرتهاي آلوده از کشور برزيل (تا بازه زماني انتهاي تابستان 1396) وارد شد و بعد از تاييد و احراز آلودهبودن ذرتهاي مورد اشاره به قارچ آفلاتوکسين، انبارهاي نگهداري اين ذرتها پلمب شد و گفته شد از ترخيص محمولهها جلوگيري شده است. با اين حال اين ذرتها ممکن است که غذاي دامهاي داخلي شده باشد و اين ادعا ميتواند افزايش آفلاتوکسين را در محصولات لبني افزايش دهد.
مواد لبني بيخطر است
اما عليرضا رفيعيپور، رئيس سازمان دامپزشکي اين ادعا و فرضيه را قويا رد ميکند. او با اشاره به آزمايش هر خوراک دامي وارد شده به کشور توسط سازمان دامپزشکي بهعنوان مرجع ذيصلاح، آزمايشهاي سازمان ملي استاندارد، قوانين و مقررات اين دو سازمان را در مورد ميزان مجاز آفلاتوکسين در خوراک دام و شير، بسيار سختگيرانهتر از اتحاديه اروپا و آمريکا ميداند.وي همچنين گفته است: تضمين ميدهيم که همه شيرهاي توليدي در کشور از کيفيت، سلامت و بهداشت کامل برخوردارند و مردم ميتوانند با ضمانت اين سازمان، از اين محصول با خيال راحت استفاده کنند. همه آزمايشهاي انجام شده بر روي شير خام و همچنين محصول نهايي، نشان ميدهد ميزان آفلاتوکسين موجود در شير بيشتر از حد مجاز نيست و هيچ نگراني براي مصرفکنندگان وجود ندارد. دکتر زهرا عبداللهي، مديرکل دفتر بهبود تغذيه جامعه وزارت بهداشت ايران در گفتوگو با ايسنا، ضمن اشاره به اين موضوع که آفلاتوکسين در هر ماده غذايي ميتواند وجود داشته باشد، ميگويد: اين موضوع تنها شامل حال شير و لبنيات نيست، البته ميزان مجاز براي وجود اين سم در مواد غذايي کاملا مشخص است و در صورتي که بيش از استاندارد موجود در مواد غذايي گزارش نشود، نميتواند ضرري به انسان برساند. دکتر محمدرضا شانه ساز، رئيس سازمان غذا و دارو هم از مردم خواسته است، به اين تبليغات توجه نکنند و شير مصرف کنند. به اعتقاد رئيس سازمان غذا و دارو، ميزان آفلاتوکسين در شير و لبنيات بسيار ناچيز است. شانهساز با اشاره به اطلاعات منتشرشده در مورد آفلاتوکسين موجود در شير ميگويد: مراکز معتبر و رسمي که کار آزمايشگاهي را انجام ميدهند به هيچعنوان اين اطلاعات را تاييد نميکنند.به گفته معاون وزير بهداشت ايران هم در حالي که سالانه هر اروپايي 300 کيلو شير مصرف ميکند، مصرف سالانه هر ايراني تنها 70 کيلوگرم است. توصيه سازمان بهداشت جهاني 165 کيلو به ازاي هر فرد در سال است. ايرج حريرچي نسبت به تبعات کاهش مصرف شير و لبنيات براي سلامتي شهروندان، در اثر انتشار چنين ادعاهايي هشدار ميدهد.