دانـسـتـنـی ها
اضافه وزن و آثار منفي آن بر سلامت
وزن اضافه با مشکلات سلامت جدي که ميتوانند قسمتهاي مختلف بدن را تحتتاثير قرار دهند، مرتبط است که از آن جمله ميتوان به بيماري قلبي، سرطانهاي کبد، کليه و معده و مشکلات مفصلي اشاره کرد. همچنين، اضافه وزن ميتواند سطح شادي و طول عمر فرد را کاهش دهد. در ادامه با برخي مشکلات سلامت مرتبط با چاقي بيشتر آشنا ميشويم.
بيماري قلبي
وزن اضافه بدن با سطوح بالاتر کلسترول و قند خون مرتبط است که دو عامل خطر براي حمله قلبي و سکتهمغزي محسوب ميشوند. حتي کاهش 5 تا 10 درصد از وزن اضافه بدن ميتواند احتمال ابتلا به بيماري قلبي را کاهش دهد.
فشارخون بالا
وزن اضافه بدن قلب را مجبور ميکند تا براي پمپاژ خون به سراسر بدن سختتر کار کند. اين شرايط ميتواند به پرفشاري خون يا فشارخون بالا منجر شود که يک عامل خطر براي بيماري قلبيوعروقي است. فشارخون خود را بهطور منظم کنترل کنيد. خوانش عادي فشار خون 120 روي 80 است. اگر فشارخون شما افزايش يافته است، توصيههاي ارائه شده توسط پزشک درباره تغييرات رژيم غذايي و سبک زندگي و همچنين داروهاي تجويزي را براي بازگشت خوانش فشار خون به محدوده عادي رعايت کنيد.
سرطان
وزن اضافه بدن ميتواند خطر انواع مختلف سرطان از جمله پستان، کولورکتال، رحم، کيسه صفرا و کليه را افزايش دهد. هر ساله موارد بسياري از سرطان مرتبط با چاقي تشخيص داده ميشوند. پژوهشگران از دليل قطعي اين ارتباط آگاه نيستند، اما التهاب، تغيير متابوليسم سلول، عادات غذايي ناسالم و سبک زندگي کم تحرک ميتوانند به تنهايي يا همراه يکديگر در اين زمينه نقش داشته باشند.حفظ وزن سالم و پرهيز از افزايش وزن بهترين گزينه براي پرهيز از ابتلا به سرطانهاي مرتبط با اضافه وزن است.
سکته مغزي
اضافه وزن يا چاقي از دلايل اصلي سکتههاي مغزي است. بيماري قلبي، قندخون و کلسترول بالا که با وزن اضافه بدن مرتبط هستند نيز احتمال تجربه يک سکته مغزي را افزايش ميدهند.کاهش وزن از طريق يک رژيم غذايي سالم و ورزش منظم ميتواند خطر سکتهمغزي را کاهش دهد.
اختلال در خواب
اضافه وزن يکي از عوامل خطر اصلي براي آپنه خواب است. وزن اضافه اغلب با چربي بيشتر و التهاب اطراف گردن همراه است که ميتواند مسير هوايي را محدود کرده و به آپنه خواب انسدادي منجر شود. در اين شرايط فرد با خروپف هنگام خواب مواجه است و ممکن است حتي وقفههاي کوتاه در تنفس خود را تجربه کند. اين شرايط خطر برخي مشکلات سلامت جدي از جمله بيماري قلبي را افزايش ميدهد. حفظ وزن سالم و کاهش وزن اضافه بدن ميتواند به تنفس راحتتر کمک کند. بدون در نظرگرفتن وزن، اگر بهصورت مزمن خروپف ميکنيد با پزشک خود درباره بررسي احتمال ابتلا به آپنه خواب صحبت کنيد.
ديابت
بيشتر افراد مبتلا به ديابت داراي اضافه وزن يا چاق هستند. چربي ميتواند مقاومت بدن در برابر انسولين که وظيفه حمل قند از خون به سلولها را بر عهده دارد، افزايش دهد. زماني که بدن در برابر انسولين مقاومت ميکند، قند در جريان خون باقي مانده و اين شرايط ميتواند به ديابت نوع2 منجر شود. قندخون بالا به ديواره سرخرگها آسيب ميزند و ميتواند خطر حمله قلبي، سکتهمغزي، مشکلات بينايي و عوارض ديگر را افزايش دهد.اگر اضافه وزن داريد احتمال ابتلا به ديابت را ميتوانيد از طريق انجام آزمايش بررسي کنيد. اگر به ديابت مبتلا هستيد، توصيههاي پزشک خود درباره تغييرات رژيم غذايي و سبک زندگي را جدي گرفته و همچنين داروهاي تجويز شده را بر اساس دستورالعملهاي ارائه شده توسط وي مصرف کنيد.
فشار بر مفاصل
وزن اضافه ميتواند اثر منفي بر استخوانها و مفاصل انسان داشته باشد و بهطور بالقوه به بيماريهايي مانند استئوآرتريت يا آرتروز منجر شود. استخوانهاي بدن انسان براي پشتيباني از وزن سالم و ايدهآل بدن طراحي شدهاند و هر کيلو وزن اضافه ميتواند فشار بيشتري را بر مفاصل وارد ميکند. اين بار اضافه در نهايت به فرسايش مفاصل و نارسايي آنها منجر خواهد شد.وزن بدن خود را براي کاهش درد و فشار روي مفاصل و همچنين خطر ابتلا به آرتروز کاهش دهيد.
اثر منفي بر کبد
زمانيکه اضافه وزن داريد، چربي ميتواند در کبد انباشته شود و به بيماري کبد چرب که به نام استئاتوهپاتيت غيرالکلي نيز شناخته ميشود، منجر شود. بيماري کبد چرب ميتواند موجب آسيب کبدي شديد از جمله سيروز يا حتي نارسايي کبد شود. به گفته محققان چربي شکم موجب ترشح موادي آسيبزا در کبد ميشود که ميتواند سطح چربيها در خون را افزايش دهد. کاهش چربي بدن به معناي آن است که ميزان چربي در کبد شما نيز کاهش خواهد يافت. معاينات منظم را نيز فراموش نکنيد. پزشک شما ميتواند آزمايشهايي را براي بررسي احتمال ابتلا به بيماري کبد چرب انجام دهد که اغلب علائم اندکي ايجاد ميکند يا با هيچ نشانهاي همراه نيست. يک آزمايش خون ساده نيز ميتواند به تشخيص بيماري کبد چرب کمک کند.
آسيبديدن کليهها
اضافه وزن استرس بيشتري بر کليهها وارد ميکند و وظيفه سمزدايي بدن توسط اين اندامها را دشوارتر ميسازد. همچنين، وزن اضافه بدن خطر ابتلا به ديابت و فشارخون بالا را افزايش ميدهد که دو دليل شايع بيماري مزمن کليوي هستند. زماني که کليهها نميتوانند خون را بهدرستي پالايش کنند، مواد زايد در بدن انباشته ميشوند. اين شرايط ميتواند موجب نارسايي کليوي و نياز به انجام دياليز شود. بيماري مزمن کليوي شرايطي پيشرونده است و در شرايطي که ميتوان سرعت آن را کند کرد اما بهطور کلي برگشتناپذير است. پس براي حفظ سلامت کليهها، وزن خود را در محدوده سالم حفظ کنيد.
کندي سوختوساز بدن
چربي شکم که بهنام چربي احشايي نيز شناخته ميشود اطراف اندامهاي داخلي بدن را فرا ميگيرد. اين نوع چربي موادي را ترشح ميکند که سوختوساز بدن را کند ميکنند. از اينرو، وزن شما هرچه بيشتر افزايش يابد، کاهش آن دشوارتر ميشود.وزن خود را با دنبال کردن يک رژيم غذايي سالم و ورزش منظم در محدوده سالم نگه داريد. حداقل 30 دقيقه و در حالت ايدهآل 60 دقيقه ورزش باشدت متوسط در روز را براي کاهش وزن توصيه کرده است.
