پیام رزمایش مشترک برای غرب

رزمايش نظامي مشترک سه کشور ايران، روسيه و چين در منطقه شمال اقيانوس هند و همچنين درياي عمان در حال برگزاري است و اين رزمايش از منظر سياسي و استراتژيک حائز پيام‌هايي جدي براي کشورهاي غربي و همچنين کشورهاي حاشيه خليج فارس دارد. يکي از اصلي‌ترين پيام‌هاي برگزاري اين رزمايش مشترک، جدي‌تر شدن کشمکش ميان ايران و دنياي غرب است؛ چرا که از يک سو آمريکا مي‌کوشد با تشکيل ائتلافي نظامي نيروهاي خود در منطقه خليج‌فارس و درياي عمان را افزايش دهد و از ديگرسو فرانسه نيز به طور جداگانه در اين راستا گام برمي‌دارد. در چنين شرايطي است که با ابتکار ايران رزمايشي مشترک با همراهي کشورهاي شرقي برگزار مي‌شود.پيام دوم اين رزمايش را بايد اعلام رسمي افزايش حضور چين و روسيه در درياهاي بين‌المللي دانست. پيش از اين چين چندان تمايلي به حضور در آب‌هاي بين‌المللي نداشت و در اين حوزه ورود جدي پيدا نمي‌کرد. از طرفي تلاش‌هاي روسيه نيز براي حضور در منطقه خليج‌فارس پيشتر به شکست منتهي شده بود اما اين بار اين کشور با همکاري ايران توانست در اين منطقه حضور پيدا کند و اين اتفاق جديدي در معادلات سياسي منطقه است.اينکه سود برگزاري اين رزمايش براي ايران در چيست، هنوز روشن نيست و به گذر زمان براي روشن شدن اين مسأله نياز داريم؛ چرا که در عمل روسيه و چين با آمريکا در اجراي تحريم‌ها همکاري مي‌کنند و در مقابل چندان به تعهدات خود در برنامه جامع اقدام مشترک پايبند نيستند. البته مسلم است که قدرت نظامي هر دو کشور چين و روسيه تنها با ايالات متحده قابل مقايسه است و حضور ايران در اين مانور، يک همکاري جدي در راستاي باز کردن راه اين کشورها براي ورود به منطقه خليج فارس و درياي عمان است.اميدوارم اين اقدام مشترک در دور نگه داشتن نيروهاي خارجي ديگر از منطقه خليج‌فارس و درياي عمان مؤثر باشد و اهدافي فراتر را دنبال نکند. اين رزمايش تنها در شرايطي براي ايران منفعت خواهد داشت که با اهدافي صلح‌جويانه انجام شده باشد؛ چرا که در صورت وقوع برخورد نظامي در اين منطقه، کشورهاي همين منطقه دچار مشکل مي‌شوند و آسيبي نه به آمريکا نه به چين و نه به روسيه وارد نمي‌آيد. مشکل است که اين اقدام مشترک را تغيير معادله سياسي در منطقه بخوانيم؛ چرا که در نگاهي کلي در خواهيم يافت هم مسکو و هم پکن به تل آويو نزديک هستند. اين در حالي است که يکي از علل اصلي خصومت ايران و غرب، روابط خصمانه تهران و تل‌آويو است. همراستايي چين و روسيه با غرب در دوستي با اسرائيل مسأله‌اي است که باعث مي‌شود امکان شکل‌گيري يک ائتلاف نظامي در منطقه از سوي سه کشور روسيه، چين و ايران کمرنگ شود. در نتيجه بايد گفت امکان اطلاق لفظ ائتلاف نظامي به اين همکاري مشترک در موقعيت کنوني چندان دقيق نيست.