بازی در حال رسیدن به جاهای خطرناک است
رئيس سازمان انرژي اتمي در نشست خبري با اصحاب رسانه که در مجتمع راکتور تحقيقاتي آب سنگين خنداب اراک برگزار شد، اظهارداشت: امروز شاهد يک اتفاق بزرگ هستيم. راکتور خنداب فعاليتش از 20 سال قبل شروع شد. طرح آن قديمي بود که کارشناسان ما با همکاران روس خود آن را بازطراحي کردند و فعاليتها را آغاز کردند. علي اکبر صالحي گفت: در مذاکرات برجام، قرار شد طراحي راکتور خنداب بازنگري شود؛ از منظر طرف مقابل، اين راکتور 8 کيلو پلوتونيوم در سال توليد ميکرد که ميتواند براي ساخت بمب به کار رود. آنها ميخواستند خاطرجمع شوند که آن پلوتونيوم براي مقاصد نظامي به کار نرود. چاره، بازطراحي اوليه براي کاهش توليد پلوتونيوم بود که راهکار آن افزايش غناي سوخت بود که موجب ميشد ميزان توليد پلوتونيوم کاهش يابد. ما با بازطراحي نظر آنها را تامين کرديم هرچند براساس فتواي رهبري ساخت، انباشت و استفاده از سلاحهاي اتمي حرام است.
با راکتور جديد کبالت 60 توليد ميکنيم
وي يادآورشد: اکنون فرصت توليد کبالت 60 فراهم نيست و توليد آن هم مقرون به صرفه نيست ولي با راکتور جديد ميتوان کبالت 60 توليد کرد که منبع درآمد جديدي براي ماست. رئيس سازمان انرژي اتمي اظهارداشت: براي طراحي راکتور، بايد قلب راکتور مدلسازي ميشد که گفتيم ما اين کار را انجام ميدهيم اما با مشورت و تاييد طراحيهاي ما توسط گروه کاري که شامل ايران، چين و آمريکا، طراحيهاي پايه و تفصيلي و... انجام شد ولي آمريکا از اين کارگروه خارج و انگليس جايگزين آن شد. صالحي با تشريح اجزاي راکتور اراک گفت: راکتور خنداب دو قسمت عمده دارد؛ يکي جزيره اصلي که در داخل گنبد راکتور است. بخش دوم خارج گنبد است که بخش ثانويه است کهآن هم سيستمهايي دارد که بايد بازطراحي ميشد. رئيس سازمان انرژي اتمي اضافه کرد: از 52 سيستمي که بايد تکميل شود، 20 سيستم کامل شده که در بخش ثانويه راکتور بوده است. صالحي افزود: الان بخش ثانويه و اتاق کنترل آن تکميل شده است. بخش عمده اتاق کنترل بخش اوليه هم در حال انجام است و ظرف 6 ماه آينده، اتاق کنترل بخش اصلي هم تکميل ميشود. وي با بيان اينکه 14 سيستم ديگر طراحي شده که در حال تکميل است، گفت: حدود 18سيستم هم در حال طراحي است که به مرحله عقد قرارداد و ساخت نرسيده است. اگر اين سيستمها کامل شوند، ميشود تست سرد را آغاز کرد. معاون رئيسجمهوري در ادامه درخصوص رافائل گروسي مدير کل آرژانتيني سازمان بينالمللي انرژي اتمي هم گفت: من يک سال در آرژانتين مامور به خدمت بودم. وقتي تاسيسات آنها را ميديدم غبطه ميخوردم ولي الان از بسياري از کشورهاي پيشرفته هم جلوتر هستيم. صالحي با اشاره به سابقه آشنايي خود با مديرکل سازمان بينالمللي انرژي اتمي اظهارکرد: آقاي گروسي شخصيتي است که اشراف خوبي به مسائل آژانس دارد آنطور که ايشان گفته جانب انصاف را ميگيرد و تحت فشار و نفوذ کشورهاي صاحب نفوذ نميرود. او ميداند اگر به گونهاي ديگر عمل شود عکسالعمل ايران را ميداند.
مذاکرات روحاني و آبه
وي درباره مذاکرات روحاني و آبه بيان کرد: فرانسويها به دنبال پادرمياني بودند و پيشنهاد مرضيالطرفين داده بودند. طرف مقابل ميگويد ما ميخواهيم ايران به سمت سلاح هستهاي نرود. اين مساله را ترامپ چند بار مطرح کرده است در حالي که پمپئو 12 شرط را مطرح کرده بود. ايران ميگويد براساس برجام، تحريمها بايد برداشته شود. اگر اين دو شرط احراز شود، مابقي مسائل را ميتوان در 1+5 مطرح کرد. رئيس سازمان انرژي اتمي درباره گام پنجم کاهش تعهدات هستهاي عنوان کرد: ما در بحث فني، در برجام به گونهاي عمل کرديم که ماهيت فعاليتهاي هستهاي صدمه نبيند، يعني هيچ فعاليت ضروري، زمين نماند. اما محدوديت را پذيرفتيم. اين محدوديتها به گونهاي است که اتفاقي در صنعت هستهاي رخ نميدهد. مثلا يک محدوديت اين است که براي مدتي فلز اورانيوم نسازيم در حالي که ما قصد اين کار را هماکنون نداريم. معاون رئيسجمهوري افزود: در برجام به گونهاي مذاکره شد که توليد غنيسازي به 300 کيلو در سال رسيده باشد و به افق غنيسازي ما در هشت سال آتي به 200 هزار سو برسد. ما چيزي در برجام از دست نداديم. محدوديتها هم به ذات و ماهيت صنعت هستهاي ضربه نزد بلکه آهنگ صنعت هستهاي را متناسب با شرايط و فعاليتهاي اقتصادي کرد. الان ما دو نيروگاه در حال ساخت داريم که بعد از انقلاب سابقه نداشته است. ما در کاهش تعهدات هم بسياري محدوديتها را برداشتيم.
صحبت درباره گام پنجم زود است
صالحي با بيان اينکه صحبت کردن درباره گام پنجم زودهنگام است، اظهار داشت: اين مسئوليت با آقاي روحاني است که صحبت جدي از سوي ايشان نشده است. ما پيشنهاداتي داشتيم. ميتوان برخي اقدامات را شتاب داده و توليدات را افزايش دهيم. رئيسجمهور در زمان مقتضي تصميم لازم را گرفته و به ما ابلاغ ميکنند هرچند مشورتهايي هم ميشود. من الان چيزي درباره گام پنجم و حتي اصل آن نميتوانم بگويم. اين مساله به رصد تحولات بينالمللي بستگي دارد.
اگرمکانيسم ماشه فعال شود
وي درباره به کار بردن مکانيزم ماشه توسط اروپا تصريح کرد: اروپا ميخواهد برجام پابرجا بماند. برجام براي آنها اهميت امنيتي دارد ولي اينکه آن خواست با توانش چقدر متناسب است، يک بحث جداگانه است. توانايي اروپا به ايستادگي در برابر آمريکا بستگي دارد که متاسفانه نشان داد توان 28 کشور کمتر از ايستادگي و استقلال يک ايالت مانند کاليفرنيا است. رئيس سازمان انرژي اتمي با بيان اينکه اروپا اگر به دنبال مکانيزم ماشه برود، برخلاف خواسته و نيت آنهاست، خاطرنشان کرد: اگر مکانيزم ماشه فعال شود، از برجام چيزي باقي نميماند. اين تناقص در گفتمان اروپاييهاست. افکار عمومي هم فهميد ايران بازيگر منصف و پايبند به تعهداتش است. معاون رئيسجمهوري گفت: اميدواريم اين گفتمان اروپا اصلاح شود چراکه اين گفتمان موجب همرديف شدن اروپا با آمريکاي بدعهد ميشود. صالحي اضافه کرد: پرستيژ اروپا در افکارعمومي جهاني لطمه خورده، آنها به اين پرستيژ بيشتر لطمه نزنند. همگان بايد تلاش کنند برجام باقي بماند. وي درباره برگشتپذيري کاهش تعهدات برجامي ايران بيان کرد: بسياري از گامهاي ايران برگشتپذير است يعني اگر اروپا به تعهداتشان عمل کنند، بسياري از اقدامات قابل برگشت به سابق است.
بازي در حال رسيدن به جاهاي خطرناک
رئيس سازمان انرژي اتمي در پاسخ به اين سوال که با توجه به تحولات بينالمللي، سال ديگر سال گشايش است يا به سمت خروج از برجام هستيم؟ يادآور شد: معتقدم ايران با قوت و قدرت و با سربلندي و عزت از اين معرکه خارج ميشود. اين اعتقاد دروني من است. اما براساس آنچه در عالم واقع رخ ميدهد، بازي در حال رسيدن به جاهاي خطرناک است. ناظران بينالمللي معتقدند ايران تا به امروز در بازي شطرنج دست برتر را داشته است. از اين چالش بايد با درايت و تدبير عبور کرد. وي در پاسخ به اين سوال که آيا ايران قصد غنيسازي 20 درصدي را دارد؟ گفت: ما ديگر به محدوديت سطح غنيسازي پايبندي نداريم. افزايش سطح غنيسازي به تصميم مسئولان کشور بستگي دارد. اگر به ما بگويند 20 درصد غنيسازي کنيد ظرف سه، چهار روز انجام ميشود. ما محدوديت فني نداريم.
پرونده ايران به شوراي امنيت نميرود
معاون رئيسجمهوري درباره احتمال تغيير دکترين هستهاي در صورت ارجاع پرونده ايران به شوراي امنيت اظهار داشت: انشاا... پرونده ايران به شوراي امنيت نميرود، چرا که اين مساله به سود هيچکس نيست. عقلا در چنين وضعيتي صدايشان آنقدر رسا خواهد شد که کار به اين مرحله نرسد، زيرا مناسبات منطقه و جهان تغيير مييابد و عواقب آن هم غيرقابل پيشبيني است.
