دانـسـتـنـی ها

توصيه‌هايي براي روزهاي آلوده

طي روزهاي اخير هواي تهران و چند کلانشهر ديگر کشور از جمله اصفهان، اراک، کرج و... به‌دليل افزايش غلظت ذرات معلق کمتر از 2.5 ميکرون در شرايط نامطلوب قرار دارد. آلودگي هوا اثرات کوتاه مدت و بلند مدت متعددي دارد که با رعايت برخي نکات ساده مي‌توان تاثير اين اثرات بر سيستم ايمني بدن را کاهش داد. کيفيت هواي تهران ديروز(8 آذر) براي هفتمين روز پياپي در شرايط نامطلوب قرار داشت و پيش‌بيني مي‌شود که آلودگي هوا در تهران تداوم داشته باشد. با رعايت نکات زير مي‌توانيم علاوه بر حفظ سلامت خود در روزهاي آلوده، به بهبود کيفيت هوا نيز کمک کنيم.

طي روزهايي که شاخص کيفيت هوا از عدد 100 عبور مي‌کند و در شرايط نامطلوب قرار مي‌گيرد بهتر است که گروه‌هاي حساس از جمله بيماران به‌ويژه بيماران قلبي و ريوي، کودکان، سالمندان و زنان باردار از فعاليت‌هاي طولاني و سنگين در خارج از منزل خودداري کنند.

عموم افراد از فعاليت‌هاي ورزشي در فضاي بيرون بپرهيزند و يا در فضاي بسته ورزش کنند.

افرادي که مجبورند طي روزهاي آلوده در بيرون از منزل فعاليت کنند از ماسک‌هاي مخصوص P2 يا N95 استفاده کنند.

براي مقابله با اثرات کوتاه مدت آلودگي هوا از جمله سردرد، سرفه و تنفس سخت، حساسيت پوستي و حساسيت‌هاي بيني، چشم‌ها و گلو مي‌توان مصرف شير و مايعات را در اولويت قرار داد همچنين مصرف سبزيجات داراي برگ سبز و پهن برگ‌ مانند کلم بروکلي، اسفناج و کاهو، طي روزهاي آلوده به بدن کمک مي‌کند.

سيب نيز از جمله ميوه‌هايي است که بيشترين تاثير را بر سلامت دستگاه تنفسي دارد.

کليه شهروندان هنگام سوختگيري در جايگاه‌ها دقت لازم را داشته باشند و از سرريزشدن بنزين و ساير سوخت‌ها جلوگيري کنند.

اقداماتي مانند روشن کردن آتش در معابر، سوزندان لاستيک، عمليات قيرکاري و عمراني سبب افزايش آلودگي هوا مي‌شود بنابراين توصيه مي‌شود تا بهبود کيفيت هوا از اين اقدامات خودداري شود.

استفاده از وسايل نقليه عمومي براي سفرهاي درون شهري نيز به کنترل آلودگي هوا طي اين روزها کمک خواهد کرد.

رعايت الگوي مصرف سوخت و دقت لازم در استفاده از وسايل حرارتي مانند آبگرمکن، بخاري و تاسيسات گرمايشي براي جلوگيري از افزايش بي‌رويه حرارت در فضاهاي مسکوني، تجاري و اداري از جمله ديگر راهکارهايي است که مي‌توان با رعايت آن از آلوده‌تر شدن هوا جلوگيري کرد.

نقش حبوبات در بهبود سلامت قلب

متخصصان تغذيه و سلامت در بررسي‌هاي اخير خود تاکيد کردند که مصرف حبوبات مي‌تواند به بهبود سلامت قلب کمک کند. تاثير اساسي تغذيه بر سلامت براي همگان آشکار است؛ از يک‌طرف دنبال کردن يک رژيم غذايي حاوي قند، نمک و چربي زياد، خطر بروز مشکلات سلامتي را افزايش مي‌دهد و از طرف ديگر پيروي از يک رژيم متعادل که سرشار از ميوه و سبزيجات تازه است به احتمال زياد خطر ابتلا به برخي از بيماري‌ها را کاهش مي‌دهد.با اين حال تعيين تاثير خوراکي‌هاي مختلف به‌طور خاص بر بيماري‌هاي گوناگون کار نسبتا دشواري است. محققاني در مطالعه اخير تاثير حبوبات مختلف از جمله لوبياها، نخودفرنگي و عدس را بر سلامت قلب بررسي کرده‌اند.در اين مطالعه به‌طور خاص تمرکز محققان بر تاثير اين خوراکي‌ها بر بيماري‌هاي قلبي‌وعروقي و مرگ و مير ناشي از آنها بوده است. بيماري‌هاي قلبي‌وعروقي نيز شامل بيماري عروق کرونر قلب، انفارکتوس ميوکارد و سکته مغزي است. آنها هم‌چنين تاثير مصرف حبوبات را در رابطه با ديابت، فشارخون بالا و چاقي بررسي کردند.حبوبات سرشار از فيبر، پروتئين و ريزمغذي‌ها بوده و حاوي چربي و قند بسيار کمي نيز هستند. از همين‌رو متخصصان الگوهاي رژيم غذايي را که تاکيد بر مصرف حبوبات دارند به منظور کاهش سطح ليپوپروتئين با چگالي کم(LDL يا کلسترول بد)، کاهش فشارخون و کاهش ديابت توصيه مي‌کنند.در مطالعه اخير محققان داده‌هايي را در مورد افرادي که کمترين و بيشترين ميزان مصرف حبوبات را دارند، مقايسه کردند. نتايج بررسي‌هاي جديد نشان داد مصرف حبوبات خطر ابتلا به بيماري‌هاي قلبي‌وعروقي، بيماري عروق کرونر قلب، فشار خون بالا و چاقي مفرط را به ترتيب 8، 10، 9 و 13 درصد کاهش مي‌دهد.هم‌چنين طي اين مطالعه محققان دريافتند که هيچ رابطه‌اي بين مصرف حبوبات و ابتلا به انفارکتوس ميوکارد، ديابت يا سکته مغزي و مرگ و مير ناشي از بيماري‌هاي قلبي‌وعروقي وجود ندارد. هر چند به طور کلي شواهد به‌دست آمده براي اين نتايج بسيار محدود است.با توجه به اينکه افرادي که حبوبات بيشتري مصرف مي‌کنند، به‌طور معمول سبزيجات بيشتري نيز در رژيم غذايي خود مصرف مي‌کنند، ممکن است نتايج به دست آمده از اين بررسي‌ها به سادگي ناشي از مصرف بالاي غذاهاي گياهي به‌طور کلي باشد. هم‌چنين افرادي که رژيم غذاي گياهي و سالم‌تري دارند، احتمال بيشتري براي ورزش کردن نيز در آنها وجود دارد و ممکن است اين نتايج به ورزش کردن آنها نيز مرتبط باشد. از همين رو براي دستيابي به نتايج دقيق‌تر به بررسي‌ها و تحقيقات بيشتري در اين زمينه نياز است.با اين حال متخصصان معتقدند که افزايش مصرف حبوبات مي‌تواند سلامت قلب افراد را به‌طور کلي بهبود بخشد.

دلايل فشارخون بالا

فشارخون يکي از مهمترين عوامل خطر تهديدکننده سلامت انسان و اصلي‌ترين عامل مرگ‌ومير در جهان و ايران محسوب مي‌شود؛ به‌طوري‌که طبق گفته کارشناسان با نگاهي به آمار مرگ‌ومير ناشي از آن مي‌توان اين بيماري را قاتل خاموش ناميد. بايد توجه کرد که شرايط تاريخي در دهه‌هاي اخير و بروز تغييرات گسترده در شيوه زندگي مردم مانند رشد شهرنشيني، آلودگي هوا، مصرف غذاهاي پرنمک به‌عنوان بزرگترين عامل ايجاد پرفشاري خون که در ايران دو تا سه برابر بيش از حداکثر ميزان مجاز مصرف مي‌شود، کم‌‌تحرکي و اضافه وزن، اختلالات خواب، استرس‌هاي فردي و اجتماعي و...از عوامل اصلي خطر بروز فشارخون بالا به شمار مي‌آيند. البته و خوشبختانه بايد توجه کرد که کليد اصلي مبارزه با فشارخون نيز در مديريت همين عوامل خطر نهفته است؛ به‌طور‌ي‌که رعايت صحيح و کنترل اين عوامل از سوي آحاد جامعه بيشترين کمک را در کاهش موارد ابتلا به اين بيماري مهلک فراهم مي‌کند.

فشار خون چيست؟

خون در بدن ساکن نيست و در گردش است. خون در گردش موجب رساندن مواد غذايي انرژي‌زا و اکسيژن به بافت‌هاي بدن و حمل مواد زايد به ارگان‌هاي دفعي مي‌شود. به‌طورکلي فعاليت سيستم دفاعي و بازسازي بافت‌ها نيز از اين طريق ميسر مي‌شود. بايد توجه کرد که مهمترين بخش دستگاه گردش خون در بدن، قلب است. رگ‌هايي که خون را به قلب وارد مي‌کنند، سياهرگ و رگ‌هايي که خون را از قلب خارج مي‌کنند، سرخرگ نام دارند.