اوايل کار بهنظر نميآمد که قصههاي يک خانواده معمولي از خطه شمال آن هم در قالب يک سريال تلويزيوني در چارچوب سريال تلويزيوني بتواند مخاطبان بسياري را به خود جذب کند، اما زماني که فصل اول سريال «پايتخت» در فروردين سال 90 به روي آنتن رفت، همه اين تصورات از بين رفت. تا جايي که اولين سريال تلويزيوني بود که در سالهاي اخير به فصل 6 هم رسيد! سيروس مقدم که يکي از با سابقهترين کارگردانهاي تلويزيوني است بعد از ساخت نزديک به 30 سريال براي تلويزيون توانست سريالي بسازد که درصد بالايي از مخاطبان واقعي را براي خود رقم زد.تا جايي که حالا ديگر مخاطبان عادت کردهاند که نوروز خود را با قصههاي خانواده نقي معمولي بگذرانند.
تعويقي که در توليد و پخش افتاد
در اين هشت سالي که از شروع فصل اول سريال پايتخت ميگذرد، تا سال 93 همه ساله در نوروز شاهد اين سريال پرمخاطب تلويزيوني بوديم، اما در سال 94 پايتخت در قالب 30 قسمت و در ماه رمضان پخش شد. نکته ديگر در مورد پايتخت اين است که غير از فصل 5 و 6 ساير فصلهاي سريال بهطور هر ساله پخش شد. اما دو فصل پاياني هر کدام با دو سال وقفه توليد و پخش شد.
درگذشت ناگهاني نويسنده «پايتخت»
در شرايطي که قرار بود سال گذشته و براي نوروز 98 يک قسمت از پايتخت در قالب فيلم تلويزيوني ساخته شود درست چند روز مانده به آغاز تصويربرداري، خشايار الوند نويسنده اين سريال بر اثر ايست قلبي درگذشت. با فوت الوند عملا اين يک قسمت بلاتکليف ماند و هنوز مشخص نيست که اين يک قسمت از فيلمنامه ساخته ميشود يا نه.
نگارش قسمت 6 به پايان رسيد
«آرش عباسي» که اين روزها بههمراه محسن تنابنده نگارش اين سريال را به عهده دارد در گفتوگو با «فارس» تاکيد کرد که تاکنون نزديک به 6 قسمت را نوشته است و مابقي که حدود 15 قسمت است را بهطور روزانه مينويسد. به عقيده او شکل پايتخت بهگونهاي است که بايد ديد قصه در چند قسمت به پايان ميرسد.او گفت به اين دليل که سريال براي باکس نوروزي شبکه يک سيما تهيه و توليد ميشود بناست تا هرچه زودتر مراحل توليد را شروع کند. بر همين اساس قرار است نويسنده تا 8 قسمت را بنويسد و بعد تصويربرداري از شمال کشور آغاز شود.
عدم حضور گروه نويسندگان
با اينکه بهدليل شتابزدگي و شروع توليد نزديک به پخش و حين پخش، هميشه از حضور گروه نويسندگاني مثل مرحوم خشايار الوند، حسن وارسته، کوروش نريماني، امير حسين صادقي و... براي نگارش پايتخت بهره ميبردند، اما امسال در عدم حضور الوند، تنها نويسنده سريال «آرش عباسي» است و اين يکي از نگرانيهاي مخاطبان اين سريال است که در نبود نويسندگان ديگر در کنار عباسي آيا سريال سر و شکل گذشته را خواهد داشت؟
سختيهاي نگارش پايتخت
عباسي معتقد است: نگارش سريالي مثل پايتخت کار سادهاي نيست و قطعا در زمان پخش سختتر هم ميشود. الان همه تلاشمان را به کار بستيم تا قبل از اينکه تصويربرداري شروع شود از نظر متني بهجاي قابل قبولي برسيم که ديگر زمان توليد با شتابزدگي مواجه نشويم. از آنجايي هم که تنابنده بازي هم ميکند بعد از شروع توليد کار سختي پيشرويم هست.
نويسندگاني که از تئاتر آمدند
عباسي که در گذشته بيشتر به نگارش نمايشنامه مشغول بوده است، چند سريال هم براي مراکز استانها نوشته است، اما شاخصترين و جديترين کار وي سريال پايتخت است. او معتقد است نمايشنامهنويس تقريبا همه کارهاي سخت را انجام داده است و سختتر از نمايشنامهنويسي وجود ندارد و فيلمنامه و سريال نوشتن به نسبت نمايشنامهنويسي کار راحتتري است، آنهم بهدليل اينکه شما در سريال و فيلم با تنوع زمان و مکان روبهرو هستيد که در نمايشنامهنويسي خيلي کمتر است. ضمن اينکه تمامي نويسندگان اين سريال تاکنون از نويسندگان با سابقه در تئاتر هستند.
اشتباهات هم بهخوبي ديده ميشوند
قطعا هر مخاطب تلويزيون و حتي مخاطبي که ادعا ميکند تلويزيون تماشا نميکند، لااقل سريال پايتخت را ديده است. اين نويسنده ضمن بيان سختي نگارش اين سريال اعتقاد دارد که در پايتخت شما با يک سريال امتحان پس داده مواجهيد. اين سريال در 5 فصل ساخته شده و در هر فصل هم موفقيتهايي را براي خود کسب کرده است و تمامي کاراکترهايش شکل و شمايل خود را پيدا کردهاند و مخاطب آنها را دوست دارند. البته همين موضوع که کوچکترين اشتباه هم باعث ميشود مخاطب متوجه شود نيز کار را سخت ميکند.
حضور 3 بازيگر جديد
در هر فصل از اين سريال تعدادي بازيگران جديد اضافه و حذف ميشوند. از جمله آنها ميتوان به حذف باباپنجعلي بعد از 5 فصل اشاره کرد. اما عباسي ميگويد که کاراکترها به همان شکل و شمايل قبلي پيش خواهند رفت و شخصيتهاي قبلي همگي در اين فصل هم حضور دارند، اما 3 کاراکتر جديد به سريال اضافه خواهند شد که هنوز بازيگرانشان انتخاب نشده است. به اين دليل که قصه در شمال کشور ميگذرد طبيعتا اين سه کاراکتر جديد هم براي همان خطه هستند که در کنار اين افراد زندگي ميکنند. البته در تمامي اين فصلهاي پايتخت به همين شکل بوده است و در کنار کاراکترهاي اصلي کاراکترهاي ديگري هم حضور داشتند.
بازگشت بهبود و ايجاد يک ابهام
يکي از اتفاقهايي که قرار است در فصل جديد پايتخت رخ دهد، بازگشت شخصيت «بهبود» با بازي مهران احمدي است. مهران احمدي که همسر خواهر نقي را ايفا ميکرد در فصل سه و بهطور ناگهاني از اين سريال جدا شد. دليل سازندگان ايفاي نقش همزمان او در يک فيلم سينمايي بود و در خلال قصه سيروس مقدم گفت: در قسمت قبلي ما اعلام کرديم بهبود بيماري سارس گرفته و به آفريقا رفته است و حين آموزش و پرورش فيل فوت کرده و جسد او را آتش زدهاند، اما او برميگردد و چگونگي برگشتن او هم بامزه است. يکي از من پرسيد قرار است براي اين فصل به آفريقا برويم، اما من به او گفتم که آفريقا را به سريال ميآوريم و قصه جذابي دارد که خود بهبود هم در آن هست و روح نيست.در قسمت ابتدايي فصل چهار براي بهبود مجلس ترحيمي برگزار کردند. حال بعد از عدم حضور اين بازيگر در دو فصل، در نبود شخصيت باباپنجعلي اين نقطه ابهام وجود دارد که نويسنده در فصل جديد چطور ميخواهد از حضور او رونمايي کند که قطعا اين يکي از نکات ويژه و جذاب براي مخاطبان پايتخت در فصل 6 خواهد بود.عباسي در اينباره ميگويد: يادم است زمانيکه کاراکتر بهتاش به سريال اضافه شد مردم ارتباط خوبي با او برقرار کردند. در اين فصل ميتوانيم اين کاراکتر را در بهبود ببينيم، مطمئنا بازگشت بهبود بعد از گذشت دو فصل، شکل تازهاي به کار ميدهد.
دوري از فانتزي در سريال کمدي
تا به الان و در اين 5 فصل «پايتخت» گاهي فانتزيهايي از جمله کاريکاتورهايي که براي زندگي شخصي ارسطو و از دستدادن همسرش طراحي شده بود، وجود داشته است. اما اينبار نويسنده سريال با رد اين موضوع ميگويد: خيلي تلاش کرديم تا در اين فصل از فانتزي دوري کنيم و معتقدم در سريالي که مردم با آن بهخوبي ارتباط برقرار کردند ديگر فانتزي جواب نميدهد. حتي هيچکس جايگزين شخصيت پنجعلي نشده است و در خواب و رويا هم او را نميبينيم، اما ترفندهايي چيده شده که از نبودش هم به نحواحسن استفاده شود.
سفر به اروپا در «پايتخت6»
گروه توليد پايتخت تا بهحال سفرهاي مختلفي را تجربه کردهاند و غير از جنوب کشور و شهرستان قشم، به چين و ترکيه نيز رفتهاند، اما در فصل جديد طبق گفته نويسنده قرار است گروه توليد بههمراه چند بازيگر اصلي به اروپا سفر کنند و سکانسهاي کوتاهي را در يک کشور اروپايي مقابل دوربين ببرند. دليل انتخاب اروپا اين است که يکي از کاراکترهاي اصلي بنا به قصه مجبور است به اروپا برود و به همين دليل قصه هم درآنجا ضبط خواهد شد. در شرايطي که ممکن است هزينههاي بالاي توليدي به گروه تحميل شود، بايد گفت که از قبل برنامهاي براي سفر به اروپا نداشتيم، اما به اقتضاي نقش و قصه مجبور شديم، البته هنوز مشخص نيست که قرار است کدام بازيگران به اين سفر بروند.
قصهاي اجتماعي با نقد سياسي و اقتصادي
اغلب نقد سياسي و اجتماعي چاشني فصلهاي متعدد پايتخت بوده است و شايد همين هم يکي از دلايل موفقيت و پرمخاطب شدن اين سريال است. اما نويسنده فصل 6 پايتخت، اين سريال را کاري اجتماعي ميداند که تا به حال تجربه نگارش در اين ژانر را هم داشته است. حتي او اين شبها يک تئاتر با نام «پارتي» را نويسندگي و کارگرداني ميکند که موضوعي اجتماعي دارد. لازمه پايتخت وجود نگاه اجتماعي است به اين دليل که کاراکترهايش کاراکترهايي هستند که در دسترس هستند و با تمامي مشکلات امروزي جامعه فعلي دارند زندگي ميکنند. در نتيجه خندهدار ميشود اگر مثل آدمهاي امروزي گرفتاريهاي امروزي و از جنس آنها نداشته باشند و اقتصاد و سياست در نوع نگاهشان دخيل نباشد.
ساخت تله فيلم در نبود «الوند»
همانطور که ميدانيد قبل از فوت خشايار الوند قرار بود در شب نوروز سال 98 شاهد يک قسمت از سريال پايتخت باشيم، اما با از دستدادن اين نويسنده محقق نشد. در شرايطي که متنهاي اين تک قسمت موجود است، عباسي ميگويد که اين احتمال وجود دارد تا همان يک قسمت با اينکه پايانبندي مشخصي ندارد يک روز بالاخره ساخته شود. او ميگويد که در متنهايي که نوشته است از آن يک قسمت استفاده نکرده است، اما قطعا از ايدههاي خشايار الوند استفاده ميکند.
قصهاي با محوريت خانواده
اين سريال هميشه يا از شمال شروع شده و يا از شهرها و کشورهاي ديگري آغاز و بعد به شمال رسيده است و شهر شمال يکي از شهرهاي اصلي در اين سريال بهشمار ميرود. ساختار اين سريال با قصههاي تو در تو شکل گرفته است، اما نويسنده معتقد است پايتخت از بنيان و استحکام خانواده حرف ميزند و اين آدمها هستند که در کنار يکديگر مفهوم پيدا ميکنند و پايتخت دارد نقدي به زندگي امروزي ميزند و سعي دارد تا دوباره خانوادهها را دور هم جمع کند.