آرمان ملي: در هياهوي تورم و افزايش قيمت محصولات، ميتوان مسکن را پرچمدار گرانيها دانست. چراکه اين کالا به دليل وزن بالاي محاسباتي همواره به شاخصه رشد قيمتها تبديل ميشود و بالاترين اعداد و ارقام را به ثبت ميرساند. گزارشهاي منتشرشده نيز نشان ميدهد که خانهاي در محله درختي سعادتآباد با 523 مترمربع متراژ، ارزشي بالغ بر 33 ميليارد و 200 تومان دارد تا نهتنها رکورددار قيمت مسکن، بلکه گرانترين کالاي (تکواحد) ايران باشد. در يک سال گذشته نيز مسکن بهقدري رشد قيمت را تجربه کرد که خريد آن بيش از پيش به يک رويا تبديل شود. در اين بين علاوه بر منحني عرضه و تقاضا و تورم عمومي، قيمت زمين را مهمترين عامل تغيير نرخ مسکن ميدانند. بر همين اساس مرکز آمار ايران اعلام کرد: قيمت فروش يک مترمربع زمين يا زمين ساختمان مسکوني کلنگي، افزايش 7/131 درصدي و قيمت فروش يک مترمربع زيربناي مسکوني افزايش 1/80 درصدي در تابستان 98 داشته است. در اين گزارش همچنين آمده است که متوسط نرخ اجارهبهاي ماهانه شهر تهران در تابستان امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته 2/31 درصد افزايش يافته است.
بررسي روند قيمتي مسکن از دي ماه سال 96 تا پايان مهر سال جاري نشان ميدهد که واحدهاي مسکوني در اين بازه زماني به طور ميانگين رشد حدود 200 درصدي قيمت را تجربه کردهاند. اتفاقي که اولا از عواملي تاثير ميگيرد، در ثاني ممکن است روي عوامل ديگري اثر بگذارد. از عوامل اثرگذار افزايش نرخ مسکن ميتوان به جهش تورم، فزوني تقاضا بر عرضه و مهمتر از همه افزايش لجامگسيخته قيمت زمين اشاره کرد. در اين زمينه مرکز آمار ايران در آخرين گزارش خود نوشته است که قيمت فروش يک مترمربع زمين يا زمين ساختمان مسکوني کلنگي، افزايش 7/131 درصدي و قيمت فروش يک مترمربع زيربناي مسکوني افزايش 1/80 درصدي در تابستان 98 داشته است. در عين حال، بنگاههاي معاملات ملکي کشور موظف هستند مشخصات کليه معاملات خريد و فروش و اجاره را در سامانه اطلاعات مديريت معاملات املاک و مستغلات کشور به ثبت برسانند. با توجه به اينکه کاهش يا افزايش حجم (تعداد) معاملات در مناطق شهر تهران باعث کاهش يا افزايش شديد متوسط (حسابي) قيمت در سطح کل شهر ميشود، از متوسط تعديلشده (وزني) که در آن، وزن با استفاده از سهم واحدهاي مسکوني داراي سکنه محاسبه ميشود، استفاده شده تا بتوان با حذف اثر حجم معاملات، تغييرات واقعي قيمت را مشخص کرد. بر اين اساس، در تابستان 98 نسبت به تابستان 97 در شهر تهران، شاهد افزايش 7/131 درصدي قيمت فروش يک مترمربع زمين يا زمين ساختمان مسکوني کلنگي، افزايش 1/80 درصدي قيمت فروش يک مترمربع زيربناي مسکوني بودهايم.
کاهش معاملات اجاره مسکن
برخي از تحليلگران اقتصادي همواره در صبحتها و نوشتههاي خود از مسکن بهعنوان لکوموتيو اقتصاد ايران ياد ميکنند. بررسي اين موضوع در اين مقال نميگنجد و نياز به بحث مفصلتري دارد، اما به فرض پذيرفتن اين سخن، بايد گفت که به هر حال رکود يا رونق مسکن ميتواند تاثير بسزايي در عملکرد ساير صنايع و رفتار اقتصادي شهروندان ميگذارد و ميتواند به معناي تغيير کارکردهاي اقتصادي باشد. اما اولين بخشي که از افزايش و کاهش قيمت مسکن تاثير ميپذيرد، بالطبع اجارهبهاي مسکن و تغيير تعداد معاملات است که در اين زمينه نيز در يک سال گذشته شاهد رشد نرخ اجارهبهاي مسکن بودهايم. در اين باره نيز مرکز آمار کشور اعلام کرد: متوسط نرخ اجارهبهاي ماهانه شهر تهران در تابستان امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته 2/31 درصد افزايش يافته است. بررسي نمودارهاي مرکز آمار نشان ميدهد، در تابستان امسال متوسط نرخ اجاره ماهانه به علاوه سه درصد وديعه پرداخت، بهازاي هر مترمربع در شهر تهران 43 هزار و 542 تومان با ميانگين 82 مترمربع و متوسط عمر بناي 14 سال است که نسبت به بهار 1/8 درصد رشد داشته است. تعداد معاملات در تابستان امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته 9/8 درصد کم شده است. در حالي که تعداد معاملات در تابستان امسال نسبت به بهار 4/40 درصد افزايش داشته است.