زیر پای فرودگاه مهرآباد خالی شد
آرمان ملی- منیره چگینی: در یک سال گذشته موضوع زلزله خاموش تهران و فرونشست زمین همواره از سوی کارشناسان محیط زیست و زلزله مطرح شده در حالی که آنها بر این باورند که فرونشست زمین در تهران از مرز هشدار گذشته و جان میلیونها نفر را تهدید میکند، در خرداد سال گذشته اخباری در رابطه با گسترش فرونشست زمین تا میدان انقلاب و فرودگاه مهرآباد و حتی کجشدن مقبره شاه عبدالعظیم منتشر شد که با تکذیب مسئولان همراه بود. حتی مسئول آستان مقدس حضرت عبدالعظیم(ع) در واکنش به خبری مبنی بر کج شدن مقبره حضرت عبدالعظیم(ع) اعلام کرد: علائمی از کج شدن این مقبره در ۶ سال اخیر دیده نشده است. اما عبدالرضا سعادت، مدیرکل ژئودزی و نقشهبرداری زمینی میگوید در بزرگراه آزادگان در عرض ۹ سال، ۱۲۰سانتیمتر از ارتفاع ایستگاهها کم شده که کاهشی بسیار قابل ملاحظه است، بزرگراه آزادگان تهران به فرودگاه بینالمللی امام خمینی منتهی میشود. از آنجایی که طبق آمار رسمی فرونشست زمین در تهران که از دشت ورامین آغاز شده، در دنیا رکورد زده باید منتظر یک اتفاق ناگوار بود تا بتوان از افزایش روزافزون فرونشست زمین جلوگیری کرد. طبق آمار فرونشست زمین دشت تهران به
۳۶ سانتیمتر رسیده و به این ترتیب، بالاترین رکورد فرونشست در جهان مربوط به تهران با روزی یک میلیمتر است.
طبق اعلام یک متخصص زلزله شناس، فرونشست تهران تا نزدیکی فرودگاه مهرآباد نیز رسیده است. دکتر علی بیتاللهی در نشست تخصصی کاهش خطرپذیری پدیده فرونشست ناشی از تغییرات آب زیرزمینی در شهر تهران که در سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران برگزار شد، گفت: امروز فرونشست تا نزدیکی و حاشیه فرودگاه مهرآباد رسیده است و مناطق 12، 17، 11، 18، 19، 20 و 10 را تهدید میکند. در این محدوده ما 25 کیلومتر خط مترو داریم. 2300 کیلومتر راه وجود دارد و 21 دهانه پل داریم. 44 پمپ بنزین و دو انبار بزرگ نفتی نیز در همین منطقه قرار دارد.وی با اشاره به شمار چاههای حفر شده در پایتخت اظهار کرد: بنابر گزارشها 50هزار حلقه چاه مجاز و تقریبا به همین تعداد نیز چاه غیرمجاز در تهران داریم که اینها در حال استفاده از منابع زیرزمینی ما هستند. علاوه بر آن از بسیاری از چاههای مجاز ما نیز برداشت غیرمجاز صورت میگیرد. از مرز شمالی منطقه 1 تا محدوده پالایشگاه حدود 800 متر اختلاف ارتفاع وجود دارد و در این ارتفاع و با این شیب جریان آبهای زیرزمینی و رگ آبها با سرعت بسیار زیادی حرکت میکند.
باید فرونشست زمین را جدی گرفت
عضو کمیسیون معماری و شهرسازی شورای شهر تهران نیز در این رابطه گفت: فرونشست مسألهای جدی است که کمتر به آن توجه شده است و آنقدر که ما برای حوادث و بلایایی نظیر زلزله و سیل برنامهریزی کرده و سازوکار داشتیم دغدغه جدی برای فرونشست نداریم در حالی که فرونشست پس از زلزله و سیل جدیترین خطری است که تهران را تهدید میکند. زهرا نژادبهرام، فرونشست را پدیده عارضی دانست و افزود: طی دو تا سه دهه است که با این پدیده روبهرو شدهایم و مواردی چون افزایش جمعیت، خشکسالی، استفاده از سفرههای آب زیرزمینی، توسعه ناپایدار و... از جمله دلایل آن است. متاسفانه موارد قانونی و حقوقی ما نیز در مورد فرونشست بسیار کمیاب و نادر است و فکر میکنم تنها دو مصوبه از سوی شورای عالی شهرسازی و یک اصل 150 قانون اساسی در این زمینه وجود دارد.
سیاست توسعه بر مبنای آب
محمد درویش، کارشناس محیط زیست نیز گفته است که سیاست توسعه آب محور، وابستگی معیشتی به منابع آب و خاک را افزایش داده و موجب فرونشست زمین شده است. او نشست زمین را بالاترین تهدید خواند و گفت با وجود فرونشست ۳۶ سانتیمتر زمین در جنوب تهران و فرونشست ۵۴ سانتیمتری زمین در دشت فسا و جهرم، کمترین واکنشی از مسئولان دیده نشد. این در حالی است که اتحادیه اروپا ۴ میلیمتر فرونشست زمین در سال را وضعیت بحران میخواند. وی همچنین افزود: در جنوب تهران در شهریار هم این رقم 36 سانتیمتر است، در منطقه معین آباد ورامین 25 سانتیمتر، در بخشهایی از دشت توس در جنوب مشهد مساله بسیار چشمگیر است و رقم به 18 تا 20 سانتیمتر میرسد؛ در بخشهایی از استان یزد در فاصله اردكان - میبد شكافهای بزرگی دیده میشود، در جنوب اصفهان در پارك ملی كلاه قاضی یك شكاف عظیم ایجاد شده كه نشاندهنده افت شدید سفرههای آب زیرزمینی است، طولانی ترین شكاف را در دشت نیشابور در بخش های شرقی - غربی و شمالی - جنوبی داریم كه نشاندهنده بهره برداری بیش از حد از سفرههای آب زیرزمینی است طول این شكاف ها حدود 30 كیلومتر است.
