آرمان ملی: بررسی آمار منتشرشده در گمرک بیانگر آن است که حجم صادرات ایران در هفتماهه نخست سال جاری به 24 میلیارد و 407 میلیون دلار رسیده است. موضوعی که حسین مدرسخیابانی، قائممقام وزیر صمت، نیز در نشست ملی میز خرما در بوشهر به آن اشاره کرد و گفت: در هفت ماه امسال ۸۰ میلیون تن صادرات غیرنفتی به ارزش ۲۴ میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلار انجام شد که در مقایسه با سال گذشته از لحاظ وزن رشد ۱۷ درصدی و از لحاظ ارزشی افت 11 درصدی داشته است که این آمار منطبق بر گزارشهای رسمی گمرک بود، اما صحبتهای مهدی میراشرفی، رئیس کل گمرک، در سیوچهارمین نشست شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی کردستان گرههایی را به وجود آورد و منجر به بروز ابهامات و اختلافات آماری شد. او در این نشست اعلام کرد که در هفت ماهه نخست امسال ۱۰۰ میلیون تن کالا به ارزش ۵۰ میلیارد دلار به کشورهای دیگر صادر شده است که از لحاظ وزنی 20 میلیون تن و از لحاظ ارزشی حدود 26 میلیارد دلار با آنچه مدرسخیابانی به آن اشاره کرده اختلاف دارد. حال انتظار میرود که سازمان گمرک کشور به ابهامزدایی در این رابطه بپردازد.
زمانی که کشور تحت تحریمهای نفتی قرار دارد، موضوع صادرات غیرنفتی بیش از پیش اهمیت پیدا میکند. در این مدت دولت تلاش کرده است که تا بهطور میانگین حجم تجارت خارجی را در هر ماه افزایش دهد. چنانکه طی ماههای مرداد و شهریور این رقم در محدوده شش میلیارد قرار داشت و در مهر ماه به بیش از هفت میلیارد دلار افزایش یافت. بر اساس این تلاشها در هفت ماه منتهی به مهر امسال، حجم تجارت خارجی ایران ۴۹ میلیارد و ۵۸۰ میلیون دلار ثبت شده است، اما نکته قابل تأمل فزونی واردات بر صادرات و ثبت تراز تجاری منفی بوده و طی آن از ابتدای خرداد تا پایان مهر، پنج ماه پیاپی تراز تجاری منفی در تجارت غیرنفتی ایران ثبت شده است. در هفتمین ماه سال نیز این شکاف بیشتر شده و تراز تجاری ایران به منفی 493 میلیون دلار رسیده است. حال با اینکه چنین شرایطی در بخش تجاری و بازرگانی ایران برقرار است، رئیس کل گمرک کشور از ارزش 50 میلیارد دلاری صادرات ایران سخن گفته است. رقمی که فاصله قابلتوجهی با آمارهای رسمی و صحبتهای قائممقام وزارت صمت دارد. البته ممکن است مهدی میراشرفی در صحبتهای خود حجم صادرات نفتی و فرآوردههای آن را هم لحاظ کرده باشد، اما به هر
حال این غریبترین احتمالی است که میتوان آن را مطرح ساخت. شاید هم صادراتی فرای آنچه در اخبار و گزارشهای رسمی منتشر میشود وجود دارد که صرفا مسئولانی نظیر رئیس گمرک کشور از آن اطلاع دارند و در صحبتهای خود به آن استناد میکنند. البته ممکن هم هست اشتباهاتی در سخن اتفاق افتاده باشد. به هر حال رئیس کل گمرک کشور گفت: در هفتماهه نخست امسال ۱۰۰ میلیون تن کالا به ارزش ۵۰ میلیارد دلار به کشورهای دیگر صادر شد. مهدی میراشرفی در سیوچهارمین نشست شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی کردستان با اشاره به این موضوع افزود: کشور عراق با بازاری پررونق یکی از پرپتانسیلترین کشورهای اطراف بوده که بهدلیل داشتن مشترکات فراوان با کشور ایران نباید تحویل سایر رقبا داده شود. او ادامه داد: ایران در سوریه هزینههای فروانی کرده و در حال حاضر که این کشور در حال بازسازی است، نباید از این بازار غافل بمانیم، زیرا یکی از نقاطی که از نظر فاصله میتواند به کشور سوریه کالا صادر کند، مرز باشماق است.
هدفگذاری برای کاهش واردات
به نظر میرسد دولت علاوه بر برنامهریزی برای صادرات، کاهش واردات را هم در برنامه خود دارد. معاون وزیر صمت در امور صنایع با اشاره به آغاز نهضت ساخت داخل و برگزاری میزهای تخصصی در زمینه صنایع تاثیرگذار در اقتصاد کشور گفت: تا پایان سال ۱۴۰۴ باید ۱۰ میلیارد دلار از کالاهای وارداتی در داخل تولید شود. مهدی صادقینیارکی افزود: این امر نیازمند دو بال درونزایی اقتصاد و باور به فکر ایرانی، خوداتکایی و بال دیگر آن برونگرایی اقتصاد است.