موسیقی را در مدرسه تدریس کنیم

کيوان ساکت قرار است 22 و 23 آبان ماه به‌عنوان سوليست تار و سه‌تار همراه با ارکستر ملي، کنسرتي را با آهنگسازي خودش در تالار وحدت به روي صحنه ببرد.به همين بهانه ايسنا گفت‌وگويي با کيوان ساکت داشته است که در ادامه مي‌خوانيد.ساکت درباره کنسرت پيش‌رو مي‌گويد: اين کنسرت با آهنگسازي خود من برگزار خواهد شد؛ چراکه معمولا زماني که قرار باشد در جايي ساز بزنم قطعات خودم يا بزرگان موسيقي ايران و جهان را مي‌نوازم. به هر حال به دعوت بنياد رودکي تصميم گرفته شد يک کنسرت موسيقي بي‌کلام با محوريت تار و ارکستر ملي برگزار کنيم تا اتفاقي در ماه‌هاي پاياني سال 98 باشد.او ادامه مي‌دهد: موسيقي بي‌کلام يکي از مهم‌ترين بخش‌هاي موسيقي هر قوم و ملت است؛ به همين دليل آشنا کردن مردم با موسيقي بي‌کلام يک رسالت بزرگ است. کساني که مي‌توانند از موسيقي بي‌کلام لذت ببرند شايد از لحاظ انديشه و درک هنري، جايگاه ويژه‌اي داشته باشند. به‌نظر من موسيقي بي‌کلام يکي از مهم‌ترين بخش‌هاي هنري موسيقي دنيا است و بزرگترين آثار ماندگار موسيقي جهان که در 200 تا 300 سال گذشته توسط افرادي مانند باخ، موتسارت، بتهوون و... ساخته شده‌اند، بي‌کلام بوده‌اند.اين هنرمند مي‌گويد که موسيقي با کلام هرچند خيلي زيبا و عام‌پسند است، ولي واسطه‌اي است بين موسيقي که اجازه نمي‌دهد شنونده بدون ترجمه در درياي بي‌کران نت‌ها شناور شود.او تصريح مي‌کند: زماني که يک قطعه موسيقي بي‌کلام براي چند نفر پخش مي‌شود، هرکس به فراخور درک و استنباطش از موسيقي، احساسي که حين گوش دادن به اثر دارد و روحيه خود، برداشت خاصي خواهد داشت. ولي زماني که کلام روي موسيقي گذاشته مي‌شود، شنوندگان را به يک سمت مي‌برد؛ يعني اگر کلام حماسي باشد، همه حماسي فکر خواهند کرد و اگر عاشقانه باشد، عاشقانه فکر خواهند کرد.

موسيقي به ترجمه نياز ندارد

اين هنرمند موسيقي با بيان اينکه موسيقي جزو هنرهايي است که نبايد ترجمه شود، مي‌گويد: کلام به‌صورت غيرمستقيم موسيقي را ترجمه مي‌کند و اجازه نمي‌دهد هرکسي خودش وابسته به درکي که دارد از موسيقي لذت ببرد. درک و لذت بردن از موسيقي بي‌کلام به تربيت شنيداري نياز دارد و فرد بايد درک بالايي از موسيقي داشته باشد تا زماني که آن را مي‌شنود، بفهمد. در کشور ما چون اغلب مردم با موسيقي آشنا نيستند و بيشتر به شعر علاقه‌مند هستند، تنها به شعر فکر مي‌کنند، در صورتي که موسيقي بي‌کلام است که مي‌تواند بين مليت‌هاي مختلف ارتباط برقرار کند. به گونه‌اي که مي‌توان بدون دانستن زبان آلماني يا روسي از موسيقي بي‌کلام آنها لذت برد و کاملا با آن ارتباط برقرار کنيد.او در همين راستا گريزي هم به موسيقي پاپ که کلام در آن محوريت دارد، مي‌زند و مي‌گويد: در اين نوع موسيقي صداي خواننده، شعر و ريتم خيلي برجسته است. اصولا اين موسيقي پاپ از لحاظ بافت و هارموني خيلي ساده‌تر از انواع ديگر موسيقي است؛ به همين دليل ريتم در آن خيلي برجسته‌تر از انواع ديگر موسيقي است، البته دليل اين امر براي تأثير گذاشتن روي مخاطب جوان است.

موسيقي نياز به تربيت شنيداري دارد

او در بين صحبت‌هاي خود به اين امر اشاره کرد که اصلي‌ترين هدف از برگزاري اين کنسرت، رساندن موسيقي خوب به گوش مخاطب است. از او سوال مي‌کنيم که براي آشنايي مردم با موسيقي خوب چه برنامه بلندمدتي را مي‌توان در نظر گرفت؟، پاسخ مي‌دهد: صدا و سيما و آموزش پرورش بايد در اين راستا با حضور کارشناسان برنامه‌هاي بلندمدت را برنامه‌ريزي کنند، به گونه‌اي که صدا و سيما مدام موسيقي خوب را پخش کند و آموزش و پرورش نيز درس موسيقي و سرود را از اول ابتدايي در مدارس قرار دهد تا کساني هم که نمي‌خواهند موسيقيدان يا نوازنده شوند، با موسيقي آشنايي کافي داشته باشند. اين امر همانند زماني است که يک فردي مي‌خواهد مهندسي يا پزشکي بخواند و بايد در يک حدي زبان مادري خود را بلد باشد و يا يکسري کليات و اصول آشنا باشد.او ادامه مي‌دهد: از لحاظ علمي اثبات شده است که آموزش موسيقي از کودکي و پافشاري کمتر بر دروسي که در آينده خيلي به کار دانش‌آموزان نمي‌آيد، باعث خواهد شد تا جامعه آرام‌تر باشد و آمار جرم و بزه کاهش بيابد.اين موسيقيدان بيان مي‌کند که حضور در گروه‌هاي موسيقي باعث مي‌شود که فرد احترام گذاشتن به ديگران را ياد بگيرد؛ زيرا در يک گروه موسيقي گاهي بايد متوقف شوند تا ديگر نوازندگان نقش خود را ايفا کنند. در چنين حالتي اين فرد ياد خواهد گرفت تا در جامعه نيز به حقوق مادي و معنوي که برايش تعيين شده است، احترام بگذارد. ساکت بار ديگر تاکيد مي‌کند که موسيقي ناب نياز به تربيت شنيداري دارد و اضافه مي‌کند: اگر شما هر بليت اپرا را يک ميليون تومان بفروشيد و تالار وحدت پر شود، هزينه يک شب آن تامين نخواهد شد؛ چراکه عوامل زيادي از جمله ارکستر، خوانندگان، کارگردان و... براي ساخت برنامه يک شب از اپرا همکاري مي‌کنند. ولي در تمام کشورهاي دنيا مجاني اجرا مي‌کنند و دولت‌ها هزينه آن را پرداخت مي‌کنند؛ زيرا مي‌خواهند مردم تربيت شنيداري پيدا کنند، جامعه مهربان‌تر شود و موسيقي را بشنوند.