بازگشت 2255 بنگاه صنعتی به چرخه تولید
آرمان ملي- امير داداشي: تعطيلي و غيرفعالشدن 23 درصد از 44 هزار و 432 واحد توليدي و صنعتي که تاکنون به بهرهبرداري رسيدهاند بدين معناست که در طول اين سالها 10 هزار و 380 واحد غيرفعال شده و به جمع بنگاههاي اقتصادي مشکلدار افزوده شدهاند. کمبود سرمايه و نقدينگي، از بين رفتن بازارهاي هدف داخلي و خارجي، موانع تامين مواد اوليه، اختلاف شرکا و سرمايهگذاران و نقصان ماشينآلات ازجمله عواملي هستند که اين تعداد بنگاه را به تعطيلي کشاندهاند و 178 هزار و 628 نفر از شاغلان را خانهنشين کردهاند. اما نکته حائز اهميت اين است که در زمان تعطيلي اين بنگاهها هيچ نهادي مسئوليت آن را بر عهده نميگرفت و مسئولان بخشهاي مختلف سکوت را بر هر اقدام ديگري ترجيح ميدادند. حال بازگشت 2255 بنگاه به چرخه توليد از فروردين 97 تا پايان شهريور سال جاري باعث شده تا نهادهاي مختلف خود را باني اصلي اين اتفاق معرفي کنند و حتي مدعي شوند که از تعطيلي 500 واحد ديگر در مدت کوتاهي که سر کار آمدهاند جلوگيري به عمل آوردهاند. با اين حال مرور اتفاقات نشان ميدهد وزارت صمت بهعنوان نقش اول بازگشت اين واحدها به مدار توليد نقشآفريني کرده است. در اين زمينه روز گذشته وزير صمت هم تاکيد کرد: پيرو فرمايشات رهبري بايد با رصد دقيق مسائل واحدهاي مشکلدار و اقدام مقتضي، مانع تعطيلي آنها شويم. اوايل آبان بود که حسامالدين آشنا، رئيس مرکز بررسيهاي استراتژيک رياست جمهوري، در صفحه توئيتر خود نوشت: «چه بهتر که هر نهادي که ادعا ميکند شغل يا فرصت شغلي ايجاد کرده يا ميتواند ايجاد کند يا جلو ازدسترفتن فرصتهاي شغلي را گرفته است با شفافيت تمام اعلام کند کجا؟ در چه بخشي؟ چه مقدار شغل؟ با چه هزينهاي؟ با چه مقدار پايداري؟». مقام معظم رهبري نيز در يک سال اخير بارها به مشکلات موجود بر سر راه ايجاد واحدهاي توليدي انتقاد کرده و گفتهاند که گاهي براي فعاليت يک واحد توليدي بايد نه از هفتخوان بلکه از 70 خوان عبور کرد که مسئولان بايد اين مشکل جدي را حل کنند و مقررات زائد و موانع توليد را کنار بگذارند. ايشان همچنان بارها خواستار نگاه ويژه دولت به بنگاههاي متوسط و کوچک شدهاند و آن را محور اقتصاد مقاومتي معرفي کردهاند. بر همين اساس احياي بنگاههايي که با مشکلات متعددي دست و پنجه نرم ميکنند، اکنون به يکي از اولويتهاي اقتصادي دولت، بهويژه وزارت صمت تبديل شده است. طوريکه اين وزارتخانه تا پايان سال 97، 1726 واحد و تا پايان نيمه اول سال جاري 529 واحد صنعتي را به چرخه توليد بازگردانده است. البته طبق برنامه و مصوبات وزارت صمت در سال 98 بايد 1334 بنگاه تعطيلشده احيا شوند. بدين ترتيب اين وزارتخانه وظيفه دارد در نيمه دوم امسال 805 واحد ديگر را به مدار توليد بازگرداند. در اين زمينه انتظار ميرود نهادهايي که عنوان ميکنند مانع تعطيلي بسياري از بنگاهها شدهاند گزارش شفافي از چگونگي اين روند ارائه دهند.
کمبود نقدينگي؛ دستانداز احياي بنگاهها
استفاده از ظرفيت سازمان صنايع کوچک در تکتک استانهاي کشور اين امکان را براي وزارت صمت فراهم کرده تا به شکلي دقيق بنگاههاي کشور را شناسايي کند. آمار بهدستآمده حاکي از آن است که از مجموع 44 هزار و 432 بنگاهي که به بهرهبرداري رسيدهاند، 10 هزار و 380 واحد طي سالهاي گذشته توانايي ادامه توليد خود را از دست دادهاند. در اين ميان کمبود نقدينگي مهمترين عامل تعطيلي آنها شناخته ميشود. طوريکه 8012 بنگاه مشکلدار که 77 درصد واحدها را تشکيل ميدهد بهدنبال اين اتفاق کرکره خود را پايين کشيدهاند. 16 درصد بنگاههاي مشکلدار نيز بازار هدف خود را از دست دادهاند و سه درصد از آنها هم يا با اختلاف شرکا مواجه شدهاند و يا در تامين مواد اوليه ناکام ماندهاند. در اين بين يک درصد از بنگاهها با نقصان ماشينآلات مواجه شدهاند. حال بازگشت 2255 واحد به چرخه توليد نشان از همت مضاعف وزارت صمت در اين زمينه دارد، اما نبايد فراموش کرد که همچنان در اين زمينه مشکل تامين سرمايه وجود دارد که هرچه سريعتر بايد برطرف شود.
