دانـسـتـنـی ها
راهکارهای پیشگیری از آلزایمر
عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر عنوان کرد: تاثیر نواختن و گوشدادن به موسیقیهای خوب در درمان بیماریهای پنهان چون آلزایمر و افسردگی اثبات شده است که خواندن همراه با موسیقی نیز تاثیر بسیار مثبتی در فعال نگهداشتن مدارهای مغزی دارد.دکتر اکرم فرهادی، متخصص سلامت سالمندان و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر در همایش «برای پیشگیری از بیماری آلزایمر چه باید کرد؟» اظهارکرد: بیمار مبتلا به آلزایمر روانی نیست، اما متاسفانه گاه در رسانهها و فیلمها نشانههای بیماری را به شکل بیمار روانی نشان میدهند، هرچند بارمنفی بیماری روانی نیز باید برداشته شود.وی با اشاره به تظاهرات بیماری آلزایمر گفت: فرد آلزایمری یک سوال را چندین بار میپرسد، در کارها استقلال کافی ندارد، و نمیتواند مدیریت کارهای همزمان را انجام دهد و در پیداکردن نشانیها مشکل دارد.متخصص سلامت سالمندان افزود: در موارد پیشرفت بیماری، فرد حتی نام فرزندانش را فراموش میکند و در عملکرد روزانه زندگی خود نیز دچار مشکل میشود. بیمار به مرور زمان دچار مشکلاتی شده و در سکوت و انزوا فرو میرود و در موارد پیشرفتهتر حتی قادر به خوردن غذا هم نیست و در فاز انتهایی تنها احساسات فرد باقی میماند.عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر خاطرنشان کرد: عوامل خطر بیماری آلزایمر شامل افزایش سن، جنسیت (زنها زمینه بیشتری برای ابتلا دارند)، و ژنتیک هستند. البته عامل ژنتیک ۵ درصد اثرگذاری دارد و نکته مهم این است که قدرت اختیار و رفتار افراد حتی میتواند بر ژن نیز غلبه کند.فرهادی با بیان اینکه افسردگی یکی از بیماریهایی است که بهخاطر آن به دکتر مراجعه نمیکنیم، یادآور شد: در حالی که این بیماری به تدریج باعث خاموشی مدارهای مغزی میشود، ما کمتر به آن توجه میکنیم. به مرور زمان تعاملات اجتماعی بیمار مبتلا به افسردگی کم شده و از جامعه کنار میرود و حتی میتواند به سمت اعتیاد برود.وی با اشاره به اینکه علائم بیماریهای آلزایمر و افسردگی شبیه هم است، گفت: وقتی فرد تعلقات خود را از دست میدهد، به افسردگی مبتلا میشود. باید درباره افسردگی حرف بزنیم، و برای درمان اقدام کنیم.متخصص سلامت سالمندان اظهارکرد: یکی از راههای درمان این بیماریها پیادهروی ۳۰ دقیقهای روزانه است که سه نوبت پیادهروی ۱۰ دقیقهای نیز میتواند جایگزین خوبی برای این فعالیت باشد.عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر با اشاره به اهمیت خواب کافی ادامه داد: در افراد بالای ۶۰ سال خواب یک مساله بسیار جدی است. میدانیم که پس از یک شب بیخوابی فرآیند یادگیری و عملکرد مغز دچار اختلال میشود. همچنین داروهای خوابآور پس از ۳ ماه استفاده میتواند عملکرد معکوس داشته باشد.این کارشناس تصریح کرد: تعاملات اجتماعی حقیقی بسیار متفاوت از تعاملات مجازی است. زیرا در فضای مجازی فرصتی برای فعالیتهای لذتبخشی چون دید و بازدید و تعاملات مثبت وجود ندارد.وی تاکید کرد: حضور بیش از حد در فضای مجازی موجب مشکلات تمرکز و توجه و در نهایت مشکل حافظه میشود. وقتی تمرکز از دست برود و فرد مشکل توجه پیدا شود، درگیر مشکلات حافظه میشود. هنگامی که توجه ما به سمت گذشته و آنچه پیش میآید(آینده) باشد نمیتوانیم بر زمان حال تمرکز کنیم.اکرم فرهادی با ارائه برخی از راهکارها گفت: به خودتان حس خوب و القای مثبت درباره یک زندگی خوب و همراه با سلامتی داشته باشید و هیچوقت افزایش سن را مانعی برای کار و فعالیت خود ندانید. مغز خود را به جریان بیندازید، مسیرهای تکراری را عوض کنید و سعی کنید مغز خود را به چالش بکشید.این کارشناس بیان کرد: درمان دارویی قطعی برای بیماریهای افسردگی و آلزایمر وجود ندارد، اما دمنوش زعفران با عوارض کمتر نسبت به داروهای شیمیایی میتواند تاثیر خوبی در درمان این بیماری داشته باشد.عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر یادآور شد: یکی از عوامل بروز بیماریهای آلزایمر و افسردگی غم و غصه است. در طب سنتی غم دارای طبع سرد و شادی دارای طبع گرم است. دلیل توصیه دمنوش زعفران برای درمان بیماری آلزایمر نیز طبع گرم آن است.
تاثیر مدیریت استرس در بیماران مبتلا به MS
یافتههای یک پژوهش انجامشده توسط متخصصان نشان میدهد که آموزش مدیریت استرس با استفاده از روش شناختی رفتاری میتواند قدرت تحمل و تابآوری بیماران مبتلابه MS را بهطرز قابلتوجهی افزایش دهد. بیماری مالتیپـل اســکلروزیس یا بهاختصار MS، یکی از مهمترین بیماریهای سیستم عصبی مرکزی و از شایعترین بیماریهای نورولوژیک در انسان است که میتواند به بروز ناتوانی در افراد منجر شود. این بیماری، بیشتر در بزرگسالان بین ۱۵ تا ۵۰ سال بروز میکند و البته نسبت ابتلای زنان در مقایسه با مردان ۲ تا ۳ برابر بیشتر است. بنا بر آمار و اطلاعات موجود، حدود دو و نیم میلیون نفر در دنیا و پنجاههزار نفر در ایران به MS مبتلا هستند. سیر این بیماری در زنان شایعتر است.به اعتقاد متخصصان، ارتباطی قوی بین استرس و عود بیماری MS وجود دارد و اکثر بیماران، تشدید علائم بیماری در زمان استرس را گزارش میکنند. درواقع، در طول زمان استرس، انرژی بیشتری برای فکرکردن و حل مشکلات زندگی روزانه لازم است و این تحلیل انرژی، باعث خستگی و اختلال در عملکرد روزانه بیماران میشود.تشدید بیماری فوق غیرقابلپیشبینی است و در ۸۵ تا ۹۰ درصد موارد دورههای تشدید علائم بیماری دیده میشود. یکی از ابعاد مهم روانشناختی در بیماران MS که تحتتاثیر بیماری و استرسهای ناشی از ادراک بیماری است، میزان تابآوری این بیماران است.مطالعات نشان میدهند که تابآوری بیماران MS نهتنها از افراد سالم، بلکه از مبتلایان به دیگر بیماریهای مزمن نیز کمتر است.در رابطه با این موضوع، پژوهشگرانی از واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی تهران و دانشگاه خوارزمی مطالعهای را انجام دادهاند که در آن، اثربخشی آموزش مدیریت استرس به شیوه شناختی رفتاری بر افزایش تابآوری در زنان مبتلابه مولتیپل اسکلروزیس یا MS مورد بررسی واقع شده است.در این پژوهش نیمه تجربی، ۱۲۰ نفر از بیماران زن مبتلابه بیماری فوق که عضو انجمن MS شهر تهران بودند، مشارکت داشتهاند. این افراد در مرحله اول پژوهش، به سوالات یک پرسشنامه تخصصی پاسخ دادند و سپس، محققان براساس تجزیه و تحلیل پاسخها، ۳۰ نفر از بیمارانی را که در مقیاس تابآوری، نمره کمتر از ۵۰ داشتند، بهعنوان نمونه پژوهش انتخاب کردند. این افراد، در دو گروه، شامل یک گروه آزمایش و یک گروه کنترل قرار گرفتند و سپس برای گروه آزمایش، یک فرایند مداخله آموزشی مدیریت استرس به شیوه شناختی - رفتاری در ۸ جلسه یک ساعت و نیمه گروهی انجام شد. ولی بیماران گروه کنترل، هیچگونه مداخلهای دریافت نکردند.
