عامل هوشمند راهکار حل معماهای امنیتی منطقه

ايران و عربستان پيش از انقلاب در بسياري از موارد از جمله بر سر رهبري در منطقه با يکديگر اختلاف نظر داشتند. اما آنچه که تعيين کننده اختلاف ميان دو کشور بود آمريکايي‌ها بودند. بعد از انقلاب نيز به دلايل مختلف اختلافات تهران-رياض ادامه يافت. با ظهور پديده داعش عمق اختلافات ميان ايران و عربستان بيشتر و به دخالت آمريکايي‌ها در منطقه منجر شد. آمريکايي‌ها تسليحات زيادي وارد خليج فارس کردند از سوي ديگر جرد کوشنر داماد ترامپ، روابط عربستان و آمريکا را گسترش داد. همچنين روابط عربستان و رژيم صهيونيستي گسترش يافت. بر اساس آمار برخي از منابع حدود 162 تجارتخانه صهيونيستي با نام عربي در عربستان، امارات و بحرين شروع به فعاليت کردند. حتي سه رژيم در منطقه رژيم صهيونيستي، مصر و عربستان به منظور رژيم‌چنج در ايران، آمريکا را تحت فشار قرار دادند. اين تفکر ادامه يافت تا اينکه ايران را وادار به نمايش قدرت کرد. از سوي ديگر به دليل آنکه دونالد ترامپ در آستانه انتخابات بود نمي‌خواست وارد هيچ گونه جنگ تازه‌اي شود. وي به دليل آنکه پيش از اين اعلام داشته بود که ما ديگر وارد جنگ تازه‌اي در منطقه نخواهيم شد، رژيم‌چنج به‌طور کل از ذهن ترامپ خارج شد. همچنين نمايش‌هاي قدرتي که تهران به رخ واشنگتن کشيد از جمله اسقاط پهپاد آمريکايي، وضعيت ايران را براي کشورهاي عربي در چارچوب ديگري قرار داد. بعد از آن هم مسأله نفتکش انگليسي نشان داد آمريکا از چشم شيخ نشين‌هاي خليج فارس افتاده است. پس از آنکه آمريکا هيچ‌گونه واکنشي در برابر حوادث آرامکو از خود نشان نداد اين مسأله سبب شد تا کشورهاي عربي براي رفع مشکلاتشان، وابستگي به آمريکايي‌ها نداشته باشند مخصوصا براي برون رفت از مسأله يمن براي برنامه بلندپروازانه محمد بن سلمان خيلي اهميت داشت. در نتيجه عربستان تا حدودي از اهداف بلندپروازانه‌اش فاصله گرفت اين مساله سبب شد تا تصميم بگيرد با ايران وارد مذاکره شود. برخي از تحليلگران اروپايي بر اين نظر بودند عربستان بدون اجازه آمريکايي‌ها به ايران نزديک نخواهد شد. بعيد به نظر مي‌رسد محمد بن سلمان بدون حمايت‌هاي ناکافي آمريکايي‌ها به دنبال اجراي برنامه‌هاي عمراني و جذابيت‌هاي توريستي باشد. مگر آنکه عربستان از زير بار سنگين جنگ يمن خارج گردد. بنابراين متمايل است تا مشکلاتش را با ايران حل نمايد. اگر ايران نيز به نحوي بتواند مشکلاتش را با عربستان حل نمايد به نوعي تو دهني به صهيونيست‌ها خواهد بود. در حال حاضر شرايط هم براي ايران و هم عربستان براي حل اختلافات فراهم است. اما ممکن است اين فرايند حل اختلافات تا حدودي زمان‌بر باشد. در خصوص اين مسأله که آيا آمريکايي‌ها اين اجازه را به عربستان مي‌دهند که به ايران نزديک شود، مي‌توان گفت ترامپ اعلام کرد که ديگر ما خودمان را متعهد به حل مشکلات عربستان نمي‌دانيم و کشور‌هاي خاورميانه خودشان بايد مشکلاتشان را حل نمايند. به توجه به همه اينها مي‌توان فهميد که چرا عربستان دنبال حل اختلافاتش با ايران است.