برجام و بازدمی جدید
تحرک هوشمندانه رئيسجمهوري، بازدمي جديد به ديپلماسي و يک عقلانيت بهموقع و خردمندانه با هدف بازيابي در بهرهوري تلاشها و فرصتهاست. قبل از سفر دکترروحاني به ايروان، خبر از طرحي نو از تحرک در چارچوب 1+5 در نشست هيات دولت روز چهارشنبه اعلام شد؛ اين اقدام هوشمندانه، همچون اکسيژني جديد، موجد تحولات متوالي و چندلايه شد. در اولين گام، زندهبودن ديپلماسي و آمادگي ايران براي حفظ عقلانيت در چارچوب دستاوردهاي منطقي آنچه از خلال تحرک ديپلماتيک در نيويورک ناتمام ماند مجددا بازتعريف و احيا کرد؛ همزمان دکتر ظريف، در موضع مکمل و هدفمند، دوگام معنادار را رونمايي کرد: اول اينکه نفي آنچه به نقل از اروپاييها از سوي گاردين به صورت بيپايه در فضاي رسانه پردازش شده بود - که چنانچه گام چهارم ايران برداشته شود «مکانيزم ماشه» برميگردد- را با ارائه منطق حقوقي و تکنيکي براساس بندهاي 36و37 برجام، جزء موضع مشروع خود دانست که اقدامات جبراني را بردارد و اروپاييها، براساس الزامات برجام نميتوانند متقابلا اقدامات عکسالعملي داشته باشند. دوم اينکه ايران اقدامات جبراني خود را در گام چهارم با قوت برخواهد داشت و در صورت عدم نتيجه مطلوب از محصول مذاکرات در نيويورک، شاهد گامهاي جديد کاهش تعهدات ايران در روزهاي آينده خواهيم بود. اين موضع محکم از زبان رئيس دستگاه ديپلماسي، همزمان با رهنمود مقام معظم رهبري مبتني بر تاکيد بر تحرک سازمان انرژي اتمي ايران در خصوص ضرورت برداشتن گامهاي قوي بعدي تا کسب نتيجه مطلوب، همگي بيانگر پويايي، تحرک جديد و القاي ديپلماسي چندوجهي، عمل، اراده توام با عقلانيت تا حصول تبلور نتايج لازم از اين پرونده است. در اين حال، در اردوگاه آمريکاييها، شوک استيضاح «اوکراينگيت» و موج سنگين دموکراتها براي بياعتبارسازي ترامپ با تکهاي واکنشي او، فضاي سنگيني ايجاد کرده است. همچنين پمپئو در دو محور؛ يکي جوسازي در زمينه تخليه نفتکش آدريان در سوريه و ديگري در ايتاليا بهدنبال ادامه نمايش خط تحريمها بود که اين امر با فشار خارجکردن ماهاناير، درصدد نشاندادن اراده کورکورانه آمريکا با نمايش صرف ادامه فشار حداکثري از طريق تحريمهاست. در همين حال خبر کنارهگيري مسئول پرونده تحريمهاي مالي، تا چند هفته ديگر بيرمقشدن کارآمدي اين نوع اقدامات تکراري را آشکار ميکند. با نزديکشدن 18 آبانماه که موعد اجراي گام چهارم است، گمانهزنيها که ماهيت نوع گام بعدي چه آثار شکنندهاي بر آمريکا ميتواند داشته باشد، موضوع محافل کارشناسي را به خود گامها که ميتواند شامل نظام بازرسيها يا فزونييافتن زنجيرههاي سانتريفيوژ R8 يا نوع کيفي درجه غنيسازي و غيره باشد، مشغول کرده است. در اين ميان فرانسويها براي حفظ موقعيت خود در ديپلماسي ميانجيگري در چارچوب اظهارات لودريان و سفير فرانسه در تهران با اعلام تاريخ نوامبر بهعنوان ادامه تلاشهاي خود را با سقف زماني بهعنوان فرصت باقيمانده ديپلماسي اعلام کرده تا همچنان نقش پاريس را روي صحنه فعال نشان دهند تا در چارچوب طرح چهار مادهاي خود زمينه عيني مذاکرات در سطوح کارشناسي يا وزراي 1+5 را تسهيل کنند. بر اين اساس، چشمانداز تحولات پروفايل برجام، در کنار موقعيتهاي ناشي از تحولات منطقهاي مثل يمن، سوريه، عراق، اسرائيل، فلسطين، لبنان و افغانستان... کاملا همديگر را متاثر و متألم ساخته است.
