خودکفایی در تولید لاستیک سنگین تا 1400
واردات يا خودکفايي؟ اين پرسشي است که امروزه فعالان بسياري از صنايع کشور درگير پاسخدادن به آن هستند. شايد نتوان نسخهاي جامع براي پاسخ به اين پرسش پيچيد، اما زماني که کشور توان و ظرفيت ساخت محصول و کالايي را داشته باشد، واردات آن کالا معنايي جز وابستگي و بيبرنامگي در توليد ندارد. حال صنعت تاير و لاستيکهاي سنگين يکي از بخشهايي است که در ايران توان توليد آن وجود دارد و در اين زمينه نيروهاي متخصص و کارآزمودهاي در کشور حضور دارند که با ايدهها و فعاليتهاي خود ميتوانند تايرسازي را حتي به صنعتي ارزآور تبديل کنند و بخشي از بار صادراتي کشور را بر عهده بگيرند. اما با تمام اين شرايط 70 درصد نياز کشور به تاير از خارج تامين ميشد. با بروز تحريمها بود که بخشي از واردات با مشکل مواجه شد و تعدادي از متقاضيان لاستيکهاي سنگين نتوانستند به خواسته خود دست پيدا کنند. از اين رو تحريم به توفيقي اجباري تبديل شد تا سرانجام دولت و بهويژه وزارت صمت چارهاي براي خودکفايي در اين صنعت بينديشند. بدين ترتيب طرح خودکفايي در صنعت لاستيک سنگين به شکل جديتري دنبال شد. اين طرح که بر اساس سياستهاي اقتصادي و توسعه صنعتي و نيز اشتغال در مناطق کمتر توسعهيافته به امضا رسيده، وزارت صمت و سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران را مکلف ميکند نسبت به شناسايي و تعريف يک طرح براي اشتغال در مناطق محروم اهتمام داشته باشند. بر همين اساس وزير صمت در بازديدي که هفته گذشته از پروژه آريا تاير هامون در شهرک صنعتي رامشار سيستان و بلوچستان داشت، بيان کرد: با توجه به اينکه در لاستيک سنگين وابستگي به واردات خارجي داريم يک برنامه خودکفايي در اين حوزه تنظيم شده و پنج طرح را در کشور آغاز کرديم که از 10 تا 90 درصد پيشرفت کاري دارند و اين طرح نيز يکي از پروژههاي اولويتدار لاستيک کشور است. رضا رحماني با اعلام انجام مراحل تملک زمين و برخي کارهاي زيرساختي براي طرح آريا تاير هامون، تصريح کرد: اگر واحدهاي لاستيکي کشور در سه سال تکميل و بهرهبرداري شوند، کشور در حوزه تامين لاستيک سنگين به خودکفايي ميرسد. او تکميل واحدهاي لاستيکي را از اولويتها دانست و گفت: در ستاد اقتصاد مقاومتي اين موضوع مطرح است و هم نظام بانکي و هم صندوق توسعه ملي براي تامين اعتبارات لازم به ما قول همکاري دادهاند. رحماني با اعلام اينکه ايدرو مجري پيگيري طرحهاي لاستيک است، افزود: طرح لاستيک در سيستان و بلوچستان با جديت و تاکيدات رهبري بر خودکفايي، در برنامه زمانبنديشده، تکميل ميشود. اين مقام مسئول همچنين به بودجه مورد نياز خودکفايي در توليد تايرهاي سنگين اشاره و عنوان کرد: پروژه لاستيک سيستانوبلوچستان براي محروميتزدايي و جبران برخي کاستيهاست و بودجه 5/1 ميليارد توماني جابهجاشده اين پروژه که غيرقابل استفاده و به صورت اوراق و فقط براي زيرساختها بوده با اعتبارات قويتر سال 98 جبران خواهد شد. به گفته او بنابر امر رهبر معظم انقلاب براي خودکفايي لاستيک، پنج طرح در استانهاي محروم دنبال ميشود. اين طرحها در استانهاي سيستان و بلوچستان، خراسان جنوبي، کردستان و کرمانشاه قرار دارند و اين پروژهها در راستاي محروميتزدايي است. رحماني با اشاره به نامه نوبخت درباره جابهجايي بخشي از بودجه صنعتي پروژه لاستيک اين استان، تشريح کرد: پروژه لاستيک 2200 ميليارد تومان بودجه ميخواهد و 5/1 ميليارد تومان که جابهجايياش مورد بحث است در مقابل اين بودجه رقم کمي است. وزير صنعت، معدن و تجارت ادامه داد: اين 5/1 ميليارد تومان هم اوراق بوده و نميتوان تجهيزات و تاسيسات با آن خريد و البته بودجهاي که از اعتبارات 98 جايگزين آن شده بيشتر و قويتر است که اين موضوع بايد درست اطلاعرساني شود.
تايرسازي جايگزيني براي صنعت نفت
طبق گفتههاي رحماني اکنون خودکفايي در حوزه لاستيک و تاير امري شدني است و اگر بودجه طرح مورد اشاره تامين شود شايد بتوان جشن خودکفايي لاستيک را در سال 1400 برگزار کرد. زيرا هم وزارت صمت اين موضوع را با جديت دنبال ميکند و هم مقام معظم رهبري اين موضوع را مورد تاکيد قرار دادهاند. ضمن اينکه نبايد فراموش کرد تعدادي زيادي از مديران فعال اين صنعت در بيرون مرزها آموزش ديدهاند و با فناوريهاي روز دنيا آشنايي دارند. بايد توجه داشت امروز که صنعت نفت ايران تحت تحريم ظالمانهترين تحريمها قرار گرفته ميتوان صنعت تايرسازي را يکي از جايگزينهاي مناسب براي آن معرفي کرد. وزارت صمت نيز با آگاهي از اين موضوع، صنعت تاير و تيوب را همرده شش صنايع خودرو، فولاد، کاشي و سراميک، نساجي و پوشاک، لوازم خانگي و سيمان قرار داده و از آنها بهعنوان هفت صنعت استراتژيک ياد کرده که به دليل توان جايگزيني براي نفت بايد مورد حمايتهاي همهجانبه قرار بگيرند. البته اين سياستي است که دولت تدبير و اميد از ابتداي روي کارآمدن خود به آن تاکيد دارد. در اين زمينه بسياري از کارشناسان اعتقاد دارند اگر ارزي که صرف واردات لاستيک ميشد را بتوان به بخش توليد تزريق کرد، بسياري از مشکلات توليدکنندگان لاستيک برطرف ميشود و آنها ميتوانند به تمام نياز موجود در بازار پاسخ دهند. با اين حال بايد توجه داشت که امروز براي ورود به بازارهاي جهاني نياز است که دست از عرضه سنتي برداشت و به شيوهاي نوين به فروش محصولات پرداخت. در اين صورت است که پس از خودکفايي ميتوان عنان بازارهاي بينالمللي هم در دست گرفت.
