عضو کميسيون مناطق حفاظتشده IUCN مطرح کرد
گردشگري در آشوراده اقتصادي نيست
يک استاد دانشگاه و عضو کميسيون مناطق حفاظتشده IUCN تاکيد کرد: اينکه برخي فکر ميکنند اگر پروژه آشوراده افتتاح شود، اينجا هاوايي ميشود، درست نيست و اين پروژه معيشت مردم را تامين نميکند.
مزدک دربيکي عضو کميسيون مناطق حفاظتشده IUCN در گفتوگو با «مهر» با اشاره به فشارهاي تازه احداث جاده به آشوراده، گفت: تفاهمنامهاي بين سازمان محيط زيست و سازمان ميراث فرهنگي گردشگري در بحث آشوراده بوده و با روي کار آمدن دولت آقاي روحاني در واقع بحث پروژه گردشگري از آشوراده بار ديگر جدي شده که با توجه به اينکه خانم ابتکار اين تفاهمنامه را در حضور آقاي جهانگيري معاون اول رئيسجمهور امضا کرده بود دولت اين تعهد را ايجاد کرد که بحث گردشگري باشد و اين اصلا از شعارهاي آقاي روحاني بود. دربيکي افزود: يک طرح گردشگري ارائه شد که استانداري گلستان به دنبال آن بود، کار را به سازمان همياري شهرداريهاي استان پاس داد تا آنها مجري طرح باشند و آنها طرحي را به محيط زيست ارسال کردند. محيط زيست با جلسات متعدد بسيار و بازديدهاي زماني زياد و کارهاي طراحي و محدودکردن کارها، ورود پيدا کردند. نهايتا کار به 22هکتار از همان محدودهاي که الان کاربري مسکوني دارد محدود شد و بخشي هم بهصورت طبيعتگردي و قرار شد به هيچعنوان سازهاي احداث نشود. اين مصوبه را سازمان محيط زيست براي اين طرح داد. استانداري با پيگيريهايي که کرد به بهانه ساخت سايت پشتيبان و مواردي از اين دست زمينهايي را اختصاص دادند و البته در طرح پيشنهادي مشاورهاي سازمان محيط زيست هم بود اما قرار بود که اين زيرساختها در طرف ديگر ساحل يعني در محدوده بندرترکمن يا بندر گز اجرا شود، ولي به بهانه اينکه ما ميخواهيم سايت پشتيبان داشته باشيم و اين مصالح بايد آورده شود و اسکلهاي نياز است، شروع به احداث جاده و اسکلهاي کردند که در دهانه خليج گرگان است و ساخت جاده با اين ويژگيها ميتواند روي وضعيت خليج گرگان تاثيرگذار باشد. وي توضيح داد: خليج گرگان با مساله پسروي آب دريا و کاهش شديد آب بالادست مواجه است. همچنين در تمام مناطق بالادست و اراضي شيبدار در استان مازندران و گلستان آبشويي انجام ميشود و در بالادست جنگلزدايي شده، کشاورزي در مناطق شيبدار انجام ميشود و يک بار عظيم رسوبي را وارد خليج گرگان ميکند که اين اتفاق از اواخر دهه آغاز 07 رخ ميدهد و رسوبات را به خليج وارد ميکند. طبيعي است که از اين طرف عمق بستر کم ميشود و از طرف ديگر پسروي آب درياي خزر و آلايندهها را داريم و عوامل مختلف براي خليج گرگان مشکلساز شدهاند.
پشتيباني حقوقي از يک پروژه غيرقانوني
اين استاد و عضو هيات علمي دانشگاه تاکيد کرد: دو بحث در اين موضوع وجود دارد؛ يکي از منظر بحثهاي محيط زيستي است که ميتواند در جريان آب و گردش آب تاثير سوء داشته باشد و روند خشکشدن خليج گرگان را تشديد کند و ديگري بحث حقوقي است. براي اين کار مجوزي صادر نشده و مجوزي که محيط زيست داده بحث طبيعتگردي در محدوده مشخص با نظارت مستقيم سازمان محيط زيست است که متولي آن محيط زيست استان گلستان است. در واقع چون محدوده آشوراده در بخش شرقي ميانکاله است و اين محدوده از نظر مديريت محيط زيست تحتنظر استان مازندران است، سازمان محيط زيست اين مساله را در دست خود گرفته تا بحث بيناستاني پيش نيايد. اما با اين وجود استانداري گلستان اين کار را کرده و جاده را پيگير بوده و خيلي فشار از سوي معاونت استانداري استان گلستان هست که جاده تمام شود و متاسفانه از لحاظ حقوقي اين کار غيرقانوني پشتيباني ميشود. دربيکي تاکيد کرد: درواقع فشار روي محيط زيست محدود به اين جاده نيست. اين نگاه هست که اگر محيط زيست با ما مخالفت کند، معاونت استانداري و استاندار ميتواند با بودجههاي ديگر محيط زيست را اذيت کند، نگه دارد و يا فرض کنيد اگر اداره کل برنامهاي براي ارتقاي مناطق داشته باشد و نياز به عاليترين سطح تصميمگيري داشته باشد بهراحتي استاندار ميتواند به بهانههاي مختلف امضا نکند و کسي هم کاري نميتواند کند. وي تصريح کرد: خوشبختانه استاندار جديد در جلساتي که داشتيم و صحبتهايي که شد، آن ديد سابق را ندارند و ديدي وسيعتر و منطقيتر نسبت به مسائل محيط زيست دارند. اما معاونت عمراني ايشان سابقه خوبي در مسائل محيط زيستي ندارند.
آشوراده بازدهي اقتصادي ندارد
دربيکي تصريح کرد: پروژه آشوراده پروژهاي است که همه فکر ميکنند به دلايل معيشتي بايد حتما اتفاق بيفتد اما من بهعنوان متخصص ميگويم آشوراده اصلا کاربري و بازدهي اقتصادي را که دوستان فکر ميکنند نخواهد داشت. وي با بيان اينکه مدافعان پروژه به مردم منطقه ميگويند معيشت شما وابستگي حياتي به اين پروژه دارد تاکيد کرد: شما عسلويه يا بندر اميرآباد را در نظر بگيريد. به بهانه توسعه عسلويه ساخته شد اما کدام مردم بومي جذب عسلويه ميشوند؟ در جلساتي که با نظارت سازمان محيط زيست در بحث آشوراده داشتيم تاکيد بر پروژههاي طبيعتگردي در آشوراده بود با تاکيد بر اينکه شرکتهاي تعاوني بومي و جواني محلي مثل شرکتهاي قايقراني در محل دخيل باشند. در اين صورت اين پروژه مستقيم با بحث معيشت بومي گره خورده است. اما فرض کنيد از نظر محيط زيستي، فني و اقتصادي همهچيز فراهم باشد که شما هتل 5ستاره بزنيد. آيا در کيش که اوج اين کارها پيش رفت و هتلها ساخته شد مردم بومي را جذب کرديم؟ نکرديم. اگر در آشوراده هتل 5ستاره بزنيد، آدم را از کجا ميآوريد؟ ميتواند يکدرصد کوچکي از جمعيت بومي را جذب کند و بقيه از استانهاي ديگر مثلا استان تهران ميآيند و اين اتفاق قبلا هم افتاده است.
آشوراده هاوايي نميشود
دربيکي تصريح کرد: اينکه در کل استانداري استان گلستان فکر ميکنند اگر پروژه آشوراده افتتاح شود، اينجا هاوايي ميشود درست نيست. زيرساختهاي لازم را در سراسر ايران براي اين موضوع نداريم و اگر اين اتفاق بيفتد صرفا در قالب طرح طبيعتگردي ميتواند به معيشت کوچک، خرد و پايدار کمک کند ولي در خصوص بحث گردشگري، اگر فکر ميکنند که با مخالفت ما با جاده اگر پروژه بخوابد مردم فردا در خيابان ميخوابند، دروغ است. اين بزرگنمايي است. بارها در جلسات تاکيد کردم که حتي اگر در آنجا هتل 5ستاره بزنيد و فکر کنيد توريستي به آنجا بيايد اشتباه است. آيا ممکن است حتي توريست داخلي براي آشوراده به هتل 5ستاره برود؟ اين توجيه براي کارهاي مختلف است. يادمان نرفته شرکتي که قرار بود يکسال در پارک ملي گلستان طرحي را اجرا کند 13سال آنجا ماندگار شد.