آرمان ملي - سرويس اجتماعي: طي پژوهشهاي به عمل آمده شاهد کاهش سن اعتياد هستيم که اين خود ميتواند زنگ خطري جدي براي سلامت جامعه به حساب آيد، چراکه در دسترسبودن مواد مخدر و همچنين کاهش قيمت آن خود نقش بسزايي در تمايل افراد به مصرف و يا حتي تست مواد مخدر دارد. استفاده بيرويه و بدون نظارت از شبکههاي مجازي و همچنين رواج قارچگونه سايتها و يا پيجهاي فروش مواد مخدر و آشنايي با انواع مختلف آن خود عاملي براي گرايش هرچه بيشتر نوجوانان به مصرف مواد مخدر شده است. هرچند نبود امکانات لازم براي اوقات فراغت سالم و همچنين کاهش کارکرد خانواده عامل موثري براي گرايش نوجوانان به مصرف يا آشنايي هرچه بيشتر با مواد مخدر ميشود.
تاثيرپذيري از گروه همسالان
بنا به گفته رفتارشناسان افراد در دوران نوجواني بيشتر از ساير دوران زندگي خود از گروه همسالان و دوستان پيروي و الگوبرداري ميکنند، از اينرو انتظار ميرود با انجام نظارت هرچه بيشتر از سوي خانواده در انتخاب دوستان اين مشکل تا حد زيادي مرتفع شود در غير اينصورت اعتياد و يا آشنايي با مصرف انواع مواد مخدر امري بديهي خواهد بود. بنابراين فراهمکردن اوقات فراغت سالم از سوي خانواده ميتواند راهکار موثري براي کاهش گرايش نوجوانان به مصرف مواد مخدر باشد؛ اتفاقي که امروزه بنا به مشکلات اقتصادي، افزايش مشغله والدين و همچنين مواردي از اين دست چندان به آن توجه نميشود که ثمره آن افزايش گرايش نوجوانان به مصرف مواد مخدر شده است.
معضل فضاي مجازي
يک روانشناس درباره دلايل افزايش گرايش نوجوانان به مصرف مواد مخدر ميگويد: متاسفانه امروزه برخي سايتهاي مجازي و اينترنت باعث شده که نوجوانان يا حتي جوانان به دليل نداشتن برنامه براي اوقات فراغت خود به اين سايتها مراجعه ميکنند.علياصغر کيهاننيا در گفتوگو با «آرمان ملي» اظهار داشت: موارد فوق باعث شده که نوجوانان و جوانان به برخي سايتها مراجعه کنند و متاسفانه در بسياري موارد گردانندگان اين سايتها افرادي هستند که بيشتر به دنبال پول و آسيبپذيرکردن جامعه هستند.
نظارت و حضور فيزيکي والدين
وي در ادامه افزود: در اينجا حضور فيزيکي والدين نقش تاثيرگذاري براي کاهش آثار مخرب برخي سايتها و يا پيجهاي اينستاگرامي مبتذل يا مرتبط با خريدوفروش مواد مخدر دارد، چراکه امروزه متاسفانه برخي والدين به دليل مشغلهکاري خود فرزندان را در فضاي مجازي بدون نظارت رها ميکنند که اين خود ميتواند نقش موثري در افزايش گرايش آنها به مصرف مخدر يا رويآوردن به برخي ناهنجاريهاي اجتماعي نيز شود. برخي سايتها و پيچهاي شبکههاي مجازي به دنبال طعمه هستند و هدف خود را بيشتر از ميان نوجوانان و جوانان که کمتجربه هستند انتخاب ميکنند.
تاثير تعامل ميان اعضاي خانواده
اين مشاور در ارتباط با نقش ارتباط موثر ميان والدين و فرزندان براي کاهش گرايش آنها به مصرف مواد مخدر ميگويد: روابط مناسب و يا دوستانه ميان والدين و نوجوانان و جوانان خود عامل ديگري براي کاهش گرايش آنها به مصرف مواد مخدر است، چراکه داشتن روابط دوستانه و همچنين داشتن برنامههاي دورهمي ميتواند باعث آشنايي هرچه بيشتر والدين از کموکيف شرايط فرزندان خود باشد. به عبارت سادهتر والدين نبايد فرزندان را به اميد خدا رها کنند. وي در ادامه تصريح کرد: سومين وظيفه والدين اين است که همسالان، همبازيها و يا حتي دوستان فرزندان خود را بشناسند و اجازه ندهند که فرزندانشان با افراد ناباب و يا آسيبپذير مراوده داشته باشند.
بحران هويت و مصرف مواد مخدر
کيهاننيا در خصوص نقش دوران بحران هويت و افزايش گرايش جوانان به مصرف مواد مخدر ميگويد: دوران بحران هويت که از سن 13 تا 17سالگي بوده طعمه خوبي براي افراد سودجو است. وي ادامه داد: حضور فيزيکي والدين در دوران بحران هويت به دليل اينکه فرزندان در شرايط نامناسبي قرار ميگيرند ميتواند بسيار راهگشا و تاثيرگذار باشد. اين روانشناس درخصوص راهکارهاي کاهش آمار اعتياد در ميان نوجوانان ميگويد: دولت ميتواند با تهيه برنامه و پخش آن از رسانههاي عمومي والدين، نوجوانان و يا حتي جوانان را با آسيبهاي ناشي از مصرف مواد مخدر و يا پيچهاي غيراخلاقي آشنا کند. کيهاننيا در پاسخ به اين موضوع که فروش مواد مخدر يا تهيه آن در مدارس متاسفانه افزايش يافته است، ميگويد: متاسفانه امروزه ظرف مدت 20 الي 30دقيقه مواد مخدري مانند گل، حشيش و يا گراس را بهراحتي ميتوان تهيه کرد که اين خود ميتواند انگيزه مصرف مواد را در ميان نوجوانان يا حتي جوانان افزايش دهد، چراکه در دسترسبودن خود ميتواند عاملي براي سرگرمي و دورهميهاي نوجوانان و جوانان شود. وي در ادامه بيان کرد: استفاده از مربيان تربيتي کارآزموده و آموزشديده نيز ميتواند راهکار موثر ديگري براي کاهش گرايش نوجوانان و جوانان به مصرف مواد مخدر باشد. در حال حاضر متاسفانه بسياري از مربيان تربيتي تنها نصيحت ميکنند که اين خود نهتنها کارساز نيست بلکه ميتواند نقش اين مربيان را نيز خنثي کند، چراکه نوجوانان متاسفانه گوششان از نصيحت پر است. کيهاننيا ميگويد: داشتن روابط صميمي و موثر ميان مربيان تربيتي و دانشآموزان ميتواند انگيزه مصرف و يا رويآوردن به مواد مخدر در نوجوانان شناسايي کند که اين مهم نقش بسزايي در کاهش گرايش آنها خواهد داشت. وي ادامه داد: در بسياري از موارد ممکن است منشأ گرايش نوجوانان به مصرف مواد مخدر، ميتواند برخي مشکلات خانوادگي نظير طلاق و يا مشاجرات والدين در خانواده باشد. از اينرو مربيان تربيتي با شناخت و شناسايي آنها ميتواند باعث کاهش تاثيرپذيري ديگر دانشآموزان از نوجوانان آسيبپذير باشد. کيهاننيا در پايان خاطرنشان کرد: شناسايي و ارائه مشاوره يا کمکهاي فکري روحي و رواني به دانشآموزان آسيبپذير در بسياري موارد ميتواند مانع از افزايش گرايش دانشآموزان به مصرف مواد مخدر باشد. هرچند بايد توجه داشت که اين شناسايي و ارائه کمکها بايد به صورت غيرمستقيم باشد، چراکه در غير اين صورت اثر سوء بر جاي ميگذارد.