افزایش مسئولیت‌پذیری در سایه فرزندخواندگی

آرمان ملي: طي سال‌هاي گذشته شاهد اجراشدن قانون فرزندخواندگي توسط دختران مجرد بوده‌ايم که با واکنش‌هايي مواجه شده است، چراکه بنا به‌گفته منتقدان اين مهم خود مي‌تواند عاملي براي افزايش آمار تجرد قطعي در جامعه باشد؛ اتفاقي که به‌يقين مي‌تواند پيامدهاي منفي بسياري را نيز با خود به‌همراه داشته باشد.

گفتني است بالارفتن سن ازدواج و همچنين عدم تمايل برخي دختران به تشکيل زندگي خود مي‌تواند نقش بسزايي در افزايش تمايل آنها به قبول فرزندخواندگي داشته باشد هرچند اين مهم خود در کاهش آمار کودکان بي‌سرپرست و بدسرپرست بسيار موثر واقع خواهد شد و به‌يقين برکات بسياري براي اين کودکان به همراه خواهد داشت، اين در حالي است که دختران مجرد براي بزرگ‌کردن فرزندخوانده‌هاي خود به‌تنهايي با مشکلات عديده‌اي مواجه خواهند شد، چراکه هنوز در جامعه پذيرش زندگي مجردي و همچنين داشتن فرزندخوانده بدون ازدواج معنا و مفهومي ندارد و متاسفانه در بسياري از موارد اين افراد با ليبل‌زني از سوي برخي مواجه مي‌شوند که اين خود تاثير بسزايي در روحيه آنها بر جاي مي‌گذارد. به‌عنوان مثال دختران مجردي که اقدام به فرزندخواندگي مي‌کنند به هنگام اجاره واحد مسکوني در برخي از موارد با صاحب‌خانه به مشکل مي‌خورند که ادامه‌داشتن اين روند خود باعث بروز مشکلات عديده براي آنها خواهد شد.

قانون فرزندخواندگي به دختران

طي چندسال گذشته شاهد تصويب و اجرايي‌شدن قانون فرزندخواندگي به دختران بالاي 30سال هستيم؛ اتفاقي که با توجه به شرايط حاکم بر جامعه مي‌تواند پيامدهاي منفي بسياري به‌دنبال داشته باشد، چراکه بايد به خاطر داشت در حال حاضر با توجه به اينکه سن ازدواج در کشور به‌طرز معناداري افزايش يافته، احتمال ازدواج در ميان دختران بالاي 30سال نيز وجود دارد از اين‌رو دختراني که اقدام به قبول فرزندخواندگي کودکان بي‌سرپرست کرده‌اند پس از گذشت مدت زماني احتمال ازدواج آنها وجود دارد که اين خود مي‌تواند براي کودک بسيار آسيب‌زا شود، چراکه همسر اين زن شايد با فرزندخواندگي مشکل داشته باشد و از اين‌رو به اجبار کودک دوباره به بهزيستي بازگردانده مي‌شود که اين مهم بنا به‌گفته روانشناسان آثار روحي و رواني مخربي براي کودک به‌همراه خواهد داشت. بنابراين بازگرداندن آنها به بهزيستي خود مي‌تواند مشکلات عديده ديگري را براي کودکان رقم بزند. از سوي ديگر بايد خاطرنشان کرد که دختر بالاي 30سالي که اقدام به فرزندخواندگي کرده به‌يقين شانس ازدواج خود را نيز تا حد زيادي از دست خواهد داد، چراکه با توجه به فرهنگ و برخي باورهاي رايج در جامعه برخي جوانان تمايل چنداني به ازدواج با دختري که داراي فرزند است، ندارند که اين مساله به‌يقين براي فرد پيامدهاي منفي بسياري به‌دنبال خواهد داشت. بديهي است که طبق قوانين موجود در صورت ازدواج دختر بالاي 30سال که اقدام به فرزندخواندگي کرده است بايد صلاحيت همسر او نيز به تائيد سازمان بهزيستي برسد، چراکه در صورت عدم‌تائيد فرزند بايد به بهزيستي بازگردانده شود. حال اين سوال مطرح مي‌شود که چه تعداد از آقايان تمايل به قبول فرزندخواندگي دارند در صورتي که مي‌توانند فرزند خود را داشته باشند؟ بايد در نظر داشت که يکي ديگر از ايرادات وارده به قانون فرزندخواندگي به دختران بالاي 30سال را مي‌توان در اين مهم جست‌و‌جو کرد که هدف اصلي فرزندخواندگي کودکان بي‌سرپرست قرارگرفتن آنها در کانون گرم خانواده است؛ خانواده‌اي که متشکل از زن و مرد است، اين در حالي است که بايد پرسيد در سايه اجراي قانون جديد دختران مجردي که فرزندخوانده قبول مي‌کنند مي‌توانند شرايط لازم را براي فرزندخوانده خود به‌طور کامل محقق کنند؟ بايد به خاطر داشت که اين دسته از کودکان بيشتر از آنکه نياز مالي داشته باشند با کمبودهاي عاطفي مواجه هستند؛ کمبودهاي عاطفي‌اي که بيشتر آنها در سايه تشکيل خانواده به‌معني واقعي کلمه جبران خواهد شد. بنابراين محروم‌کردن فرزندان از کانون گرم خانواده را شايد بتوان يک نوع بي‌عدالتي دانست. هرچند در اين فرصت بايد متذکر شد که بنا به گفته علي‌اصغر کيهان‌نيا زندگي کودکان بي‌سرپرست و يا بدسرپرست با مادران مجرد و يا دختراني که ازدواج نکرده‌اند نيز به مراتب بهتر از زندگي در بهزيستي خواهد بود. در جامعه کنوني ما که دختران مجرد با مشکلات فرهنگي و در برخي موارد اقتصادي بسياري مواجه هستند چگونه مي‌توان انتظار داشت که آنها به‌تنهايي بتوانند سرپرست يک کودک شوند، چراکه در حال حاضر متاسفانه در جامعه زندگي مجردي دختران هنوز براي بسياري از افراد تبيين نشده است و در صورت مواجهه با آن براي فرد مشکلاتي را ايجاد مي‌کنند. از اين‌رو در شرايط موجود چگونه يک دختر مجرد به‌راحتي و در سلامت روحي و رواني کامل مي‌تواند سرپرستي يک کودک را برعهده بگيرد کودکي که خود با مشکلات و تنش‌هاي بسياري همراه است؟

دخترانه‌کردن فرزندخواندگي

يکي ديگر از پيامدهاي منفي فرزندخواندگي دختران مجرد بالاي 30سال را مي‌توان دخترانه‌کردن فرزندخواندگي عنوان کرد، چراکه طبق قوانين موجود دختران مجرد بالاي 30سال تنها مي‌توانند اقدام به قبول فرزندخواندگي کودکان دختر کنند که اين خود به مرور زمان مشکلاتي را به‌همراه خواهد آورد.

افزايش مسئوليت‌پذيري

بنا به اظهارنظر روانشناسان يکي از مهمترين آثار مثبت قبول فرزندخواندگي توسط دختران مجرد بالاي 30سال را مي‌توان افزايش مسئوليت‌پذيري عنوان کرد، چراکه امروزه متاسفانه بسياري از جوانان بنا به دلايل مختلف از مسئوليت‌پذيري طفره مي‌روند که اين خود نه‌تنها براي آنها بلکه براي جامعه نيز مي‌تواند تبعات منفي گسترده‌اي به‌دنبال داشته باشد. بنابراين انتظار مي‌رود در سايه قبول فرزندخواندگي دختران مجرد بالاي 30سال اين مشکل نيز تا حد زيادي در ميان برخي جوانان از بين برود و براي اين دختران نيز از نظر عاطفي آثار مثبتي را به دنبال داشته باشد. براي کاهش آثار منفي قانون فرزندخواندگي دختران مجرد بالاي 30سال نياز به انجام فرهنگ‌سازي‌هاي لازم است تا شايد از اين طريق بتوان شاهد کاهش آمار کودکان در بهزيستي بود؛ اتفاقي که در صورت تحقق صحيح آن به‌يقين مي‌تواند هم براي کودکان بي‌سرپرست و بدسرپرست و هم براي جامعه آثار مثبت بسياري به‌دنبال داشته باشد.