گردشگری روی میز غذا

آرمان ملي: «گردشگري غذا» مفهومي است كه در آن غذا انگيزه اصلي سفر به شمار مي‌رود؛ غذاهاي محلي و سنتي يكي از ظرفيت‌هاي ارزشمند ايران‌زمين است كه علاوه بر دارابودن ارزش غذايي بالا امروزه به‌عنوان «سفير فرهنگي» شناخته مي‌شوند. از گذشته تا به امروز غذا همواره مورد علاقه تمام افراد بوده است، از اين رو کارشناسان گردشگري معتقد هستند که گردشگري غذا خود مي‌تواند عاملي براي رونق صنعت گردشگري و در نهايت به حرکت درآمدن چرخ‌هاي اقتصادي شود. هرچند در اين مجال بايد يادآور شد که گردشگري غذا به مراتب آسان‌تر از ساير گردشگري‌ها مي‌باشد، چراکه مردم در سراسر دنيا براي امتحان‌کردن غذاهاي جديد و پرطرفدار حاضر هستند کيلومتر‌ها مسافت را طي کنند که اين خود مي‌تواند برگ برنده رونق گردشگري غذا محسوب شود. با توجه به اينکه ايران داراي اقوام مختلف مي‌باشد، بنابراين به‌راحتي مي‌توان اين ادعا را داشت که تنوع غذايي در ايران در مقايسه با ساير کشورهاي ديگر بسيار بالا است که اين مهم نيز تاثير بسزايي در جذب هرچه بيشتر گردشگران غذايي برجاي مي‌گذارد، به‌گونه‌اي که طبق تحقيقات به عمل آمده بسياري از افراد تنها براي خوردن برخي از غذاهاي مناطق خاص ايران به کشور سفر مي‌کنند و يا اينکه حتي بسياري از مردم کشور نيز به شهرها و يا مناطق مختلف تنها براي غذاخوردن سفر مي‌کنند.

غذا؛ انگيزه سوم گردشگران

به‌طور کلي بايد در نظر داشت که براساس آمار موجود غذا را مي‌توان سومين دليل سفر گردشگران عنوان کرد که البته در اين بين انگيزه‌هاي فرهنگي در رتبه اول و طبيعت نيز در رتبه دوم قرار دارد. بنابراين به‌راحتي مي‌توان اين ادعا را داشت که رونق گردشگري غذا خود مي‌تواند پيش‌زمينه‌اي مناسب براي رونق و توسعه ساير گردشگري‌ها نيز باشد.

آموزش آشپزي در سايه گردشگري غذا

آنچه مسلم است يکي ديگر از جنبه‌هاي گردشگري غذا را مي‌توان آموزش آشپزي دانست، چراکه بسياري از افراد تنها براي آموزش و گذراندن دوره‌هاي تکميلي آموزش انواع غذا و يا تهيه انواع دسر و پيش‌غذا به شهرها و يا حتي کشورهاي ديگر سفر مي‌کنند که اين خود مي‌تواند نقش بسزايي در افزايش آمار گردشگران غذا داشته باشد تا جايي که کارشناسان مي‌گويند اين نوع از گردشگري خود مي‌تواند به رونق بازارهاي محلي و همچنين هتلداري کمک کند. بنابراين توجه و تامين زيرساخت‌هاي لازم براي توسعه و رونق گردشگري غذا در برون‌رفت از شرايط نامناسب اقتصادي بسيار لازم و ضروري خواهد بود اما در مقابل دسته اول با گردشگران غذايي مواجه هستيم که تنها براي صرف انواع غذاهاي مختلف، جديد و يا نوستالژي اقدام به سفر به شهرهاي ديگر مي‌کنند، هرچند در اين ميان دسته ديگري از گردشگران غذا تنها به دليل آشنايي با ابعاد فرهنگي غذا مسافرت مي‌کنند؛ اين دسته را به‌يقين مي‌‌توان يکي از بهترين گردشگران غذا دانست.

غذاي ايراني؛ جاذبه‌اي مهم در گردشگري

گردشگري غذا يک صنعت نوپا محسوب مي‌شود، چراکه خوشبختانه در ايران به دليل تنوع بيش از اندازه غذا به‌راحتي مي‌توان شاهد گسترش اين نوع از گردشگري بود، چراکه طبق نظر کارشناسان امروزه به بيش از 2500 نوع غذا و 109 نوع نوشيدني و انواع نان و شيريني در کشور اشاره مي‌کنند که اين تعداد بيش از هر چيز به تنوع فرهنگي، قومي و جغرافيايي اين مرز و بوم برمي‌گردد. ضمن اينکه مکتب آشپزي ايراني سابقه و گذشته‌‌اي ديرينه و غني دارد که اين موارد همگي نشان‌دهنده عمق ظرفيت کشورمان براي جذب گردشگري خوراک و غذا و فعاليت حرفه‌اي در اين بخش است.

گردشگري غذا به‌تنهايي معني ندارد

گردشگري غذا به‌تنهايي معنا و مفهوم خاصي ندارد بلکه در زماني که در کنار گردشگري‌هاي ديگري مانند بوم‌گردي و يا فرهنگي قرار بگيرد اهميت دوچندان مي‌يابد. از اين‌رو زماني مي‌توان انتظار داشت که گردشگري غذا به مرحله رونق و توسعه نزديک شود که ساير حوزه‌هاي ديگر گردشگري نيز با تغييرات اساسي و رو به پيشرفت مواجه شود، در غير اين صورت گردشگري غذا به‌تنهايي نمي‌تواند باعث جذب هرچه بيشتر مسافران شود. به‌عنوان مثال افرادي که براي صرف غذا به يکي از مناطق کشور سفر مي‌کنند در صورت نداشتن امکانات لازم براي اقامت و يا جاذبه‌هاي ديگر گردشگري به‌يقين به مرور زمان ديگر به آنجا نخواهند رفت که اين مهم مي‌تواند عاملي براي کاهش آمار گردشگران غذايي شود. بنابراين کارشناسان بر اين باور هستند که تنها زماني مي‌توان شاهد رونق گردشگري غذا بود که در ساير حوزه‌هاي گردشگري به پيشرفت‌هاي قابل توجهي دست يابيم، در غير اين صورت افزايش حجم بيشتر تنوع در غذا نمي‌تواند انگيزه قوي براي افزايش روزافزون آمار گردشگران غذا شود.

برگزاري جشنواره غذا

کارشناسان حوزه گردشگري بر اين باور هستند که برگزاري جشنواره غذا با استفاده از نيروهاي متخصص و آموزش‌ديده تهيه غذا و همچنين مسائل فرهنگي خود مي‌تواند عاملي براي افزايش هرچه بيشتر آمار گردشگران غذا شود، چراکه طبق بررسي‌هاي صورت‌گرفته استفاده از دانش متخصصان و همچنين برگزاري مناسب جشنواره‌هاي غذا مي‌تواند هم عاملي براي ساماندهي و معرفي هرچه بيشتر تنوع غذايي بالاي کشور باشد و هم اينکه افراد بيشتري را جذب کند؛ اتفاقي که متاسفانه طي چندسال گذشته چندان محقق نشده است، چراکه هنوز تنوع غذايي در کشور به تمام افراد جامعه شناسانده نشده که اين خود مي‌تواند عاملي براي مهجورماندن گردشگري غذا شود. تربيت نيروهاي متخصص در اين حوزه خود مي‌تواند از عوامل رونق‌يافتن گردشگري غذا در کشور باشد، چراکه انتظار مي‌رود با توجه به تنوع بالاي غذايي در کشور شاهد استقبال هرچه بيشتر گردشگران داخلي و خارجي براي مصرف غذاهاي بسيار متنوع مناطق مختلف ايران باشيم؛ اتفاقي که امروزه متاسفانه بنا به دلايل مختلف چندان محقق نمي‌شود. در بسياري از رستوران‌هاي مناطق گردشگري تنها غذاهاي محدود که امروزه در کشورهاي ديگر نيز وجود دارد سرو مي‌شود، از اين‌رو انتظار مي‌رود رستوران‌هاي محلي که با گردشگران داخلي و خارجي مواجه هستند بيشتر از غذاهاي محلي استفاده کنند تا از اين طريق بتوان هم تنوع غذايي بالاي ايران را به ديگران شناخت و هم اينکه شاهد افزايش آمار گردشگران بود.