چرا توریستها ایران را دوست دارند
از آنجا که صنعت توريسم ايران سيستم آماري به روزي ندارد، نميتوان آمار دقيق و خاصي در رابطه با ورود و خروج تعداد گردشگراني که به کشورمان ميآيند ارائه کرد. همينطور ميزان دقيق ارزي كه از اين راه وارد كشور ميشود و دلارهايي كه توسط گردشگران در ايران خرج ميشود مشخص نيست، همانطور که رئيس سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري کشور گفته است: بنا بر گزارش بانک مرکزي در سال گذشته 11.8ميليارد درآمد ارزي از طريق گردشگري براي کشور ايجاد شده است.در اين رابطه دکتر سيد کاظم خلدي نسب، مشاور و مدير حوزه معاونت گردشگري به «آرمان ملي» ميگويد: مدتي است که سازمان گردشگري به فکر افتاده تا سيستمي آماري راهاندازي كند و ميزان درآمدزايي دقيقي را که گردشگران در ايران به وجود ميآورند بهصورت کاملا آماري و دقيق بررسي کند.
شهرهاي توريستي
وقتي صحبت از گردشگر و توريست ميشود، اولين شهري که به ذهن ميرسد تا به اين افراد معرفي کرد؛ اصفهان و شيراز است. دو شهري که انبوهي از آثار ديدني دارند و يد طولايي در صنعت توريسم و گردشگري؛ اما بايد گفت که شهرهاي ديگر نيز از اين شهرها عقب نماندهاند و کار جذب توريست را خيلي وقت است که آغاز کردهاند. علت هم برميگردد به سابقه تاريخي شهرهاي ايران و جاذبههاي بکر، مکانهاي ديدني و قديمي که هر کدام هويتي دست نيافتني دارند. دکتر خلدي نسب در اين رابطه ميگويد: قطبهاي گردشگري ما رويکرد متنوعي دارند و ما شاهديم که علاوه بر استان اصفهان و فارس، استانهاي جنوبي و شمالي نيز با استقبال زياد گردشگران مواجه هستند. اما علت اينکه بيشتر اين دو شهر مورد استقبال توريستها قرار ميگيرد اين است که بيشتر توريستهايي که وارد ايران ميشوند، اولين بار است که پايشان را به کشور ميگذارند و تنها درباره شهرهاي اصفهان و شيراز شنيدهاند، درنتيجه اولويتشان بازديد از اين دو شهر ميشود. به همين دليل با قطبهاي ديگر گردشگري ايران ناآشنا هستند و به سمت اين دو شهر ميروند. با اين وجود گردشگردان زماني که پا به ايران ميگذارند و اطلاعات كاملتري کسب ميکنند، علاقمند ميشوند به شهرهاي ديگر ايران نيز سفري داشته باشند و آثار تاريخي و صنايع دستي و مناطق بکر کشور را از نزديک ببينند.اگر بخواهيم جدولي را در نظر بگيريم و توريستها را دستهبندي کنيم، اين جدول به سه گروه تقسيم ميشود؛ توريستهاي زيارتي، سلامت (بهداشت و درمان) و تفريحي. گردشگراني که از آذربايجان و عراق راهي ايران ميشوند، بيشتر هدفشان سلامت و زيارت است و در دو گروه اول جاي ميگيرند. اما توريستهاي اروپايي بيشتر براي تفريح و بازديد از کشور و ديدن مناطق تاريخي، صنايع دستي و چيزهاي خاصي است که از آن ايرانيان است. دکتر خلدي نسب ميگويد: «توريستهاي اروپايي علاقه زيادي به بازديد از اماکن تاريخي و فرهنگي ايران و طبيعت گردي دارند. به همين دليل بيشترين آمار توريستهاي تفريحي از آن اين گروه است.»
ميانسالان، رکوددار سفر
همانطور که اهداف سفر گردشگران به ايران متفاوت است، سن و سالشان نيز فرق ميكند. سن بيشتر توريستهايي که به هر دليلي وارد ايران ميشوند 40 تا 60 سال است. علت نيز از نظر دکتر خلدي نسب داشتن اوقات فراغت در اين سن و سال است. او ميگويد: در اين رده سني، افراد از کار فارغ و وارد دوره بازنشستگي ميشوند. با بازنشستگي، افراد زمان کافي دارند و به همين دليل به فکر مسافرت ميافتند. از طرفي با گذشت سن و کسب درآمد، وضعيت زندگيشان ثابت شده و تمکن مالي براي مسافرت دارند. نكته ديگر هم اين است كه در اين سن به آنها حق بيمه عمر پرداخت ميشود كه پول كافي براي سفرهاي آنها را فراهم ميكند.
گردشگري و اشتغالزايي
صنعت گردشگري در اشتغالزايي و افزايش درآمد کمک زيادي به مردم شهر و روستايي ميکند که جاذبه گردشگري دارد. با توسعه اين صنعت ميتوان شغلهاي زيادي به وجود آورد و از مهاجرت جوانان به شهر نيز جلوگيري کرد. از طرف ديگر گردشگران اروپايي نيازي ندارند براي ديدن مظاهر جديد تمدني به شهرهاي ايران سفر کنند، آنها فرهنگهاي جديد را با خود به همراه ميآورند. از آنجا که جذب مشتري براي هر کاري يک مهارت محسوب ميشود، جذب توريست نيز مهارتي است که فعالان اين عرصه در ايران نيازمند يادگيري بيشتر آن هستند. اما چه راهحلهايي براي جذب توريست وجود دارد، خلدي نسب در پاسخ به اين سوال ميگويد: بهترين راه براي جذب توريسم، اصحاب رسانه و سفرنامهنويسان هستند. توريستها به اعتبار روزنامه نگاران سفرهايشان را آغاز ميکنند به همين دليل هر چه رسانهها بيشتر به اين موضوع بپردازند، بيشتر توريست جذب کشور ميشود. به همين دليل براي جذب توريست، بايد از روزنامه نگاران و سفرنامه نويسان دعوت کنيم که به ايران بيايند و با تهيه گزارش از ايران در رسانههاي خود، اين کشور را به ديگران بشناسانند. برنامههاي متنوعي در اين خصوص داريم که برگزاري نمايشگاهها و معرفي جاذبههاي گردشگري و شرکت در نمايشگاههاي بينالمللي چون آي تي بي، بيت ميلان، سي تور اسپانيا، نمايشگاه بينالمللي مسکو در دستور کارمان قرار دارد. آژانسهايي را نيز که علاقمند هستند در اين نمايشگاهها شرکت کنند تشويق ميکنيم تا با حضور در اين نمايشگاهها جاذبههاي ايران را نشان دهند. ورود هياتهاي تجاري و اقتصادي به ايران که اين اواخر شاهد ورود بسياري از هياتهاي تجاري و اقتصادي به کشور بوديم يكي ديگر از اين راههاست. همزمان با ورود اين هياتهاي تجاري داشتن تورهاي ايرانگردي ميتواند بسيار به اين صنعت کمک ميکند. روزنامهنگاران و اساتيدي که وارد ايران ميشوند، بيشک آنچه را که ديدهاند در سايتها و شبكههاي اجتماعي انتشار ميدهند و اين بهترين راه براي تبليغات است.
