11 ارديبهشت بود که آذري جهرمي در رشته توئيتهايي آورد: «1-دسترسي شهروندان به منابع اطلاعات، توقف ناپذير است؛ هر چند استفاده از يك نرمافزار متوقف شود. نرم افزارهاي بديل، شناسايي و جريان آزاد اطلاعات، مجدداً فعال و در گردش خواهد بود. اين خاصيت و لازمه دسترسي آزاد به اطلاعات در عصر ارتباطات است. 2- فناوري، به خودي خود، نه مجرم است نه مفسد و نه منحرف؛ اين بشر است كه با استفاده نادرست از آن، جرم يا فساد در فضاي زندگي مجازي را ترويج ميکند. 3- توسعه فناوري نيز پيوسته و توقفناپذير است، چرا که مكث در اين مسير پرجنب و جوشِ لايتناهي، آنهم در روزگار سرعت تكنولوژي، بس سخت و مستصعب است و خود تحريمي از دنياي نوين عقبماندگي را بهدنبال خواهد داشت. 4-سياستگذاري براي رسانههاي نوين و به رسميت شناختن آنها در جهت پاسداشت حقوق شهروندان، نيازمند اقدامي عاجل است كه تعارض کشور با شبکههاي اجتماعي را کاهش و باعث وحدت عمومي و مانع سلب اعتماد خواهد شد. 5- در اين ميان نبايد از عدم وجود استانداردي جهاني براي حفظ حاکميت کشورها در نرم افزارهاي فضاي مجازي گذشت.» رئيس سازمان پدافند غيرعامل هم معتقد است که آذري جهرمي، وزير ارتباطات و فناوري اطلاعات تلگرام را فيلتر نکرده است. به هر حال اکنون تلگرام فيلتر است و امکان دسترسي به آن آسان نيست.
مخالفت صريح با فيلتر اينستاگرام
اما برخي درصدد فيلتر شدن ساير شبکههاي اجتماعي هم هستند تا به نوعي نشان دهند داراي قدرت و تاثيرگذار هستند. اکنون نوبت فشار براي فيلتر شدن اينستاگرام است که البته در دي ماه سال گذشته هم از سوي دلواپسان دنبال ميشد که پس از مدتي آنها توجه خود را معطوف به فيلتر تلگرام کردند و حالا که خيالشان از تلگرام راحت شده، باز به سراغ اينستاگرام آمدهاند. بهمن سال گذشته بود که نماينده دلواپس مشهد گفت: آذري جهرمي به من گفت اينستاگرام را به زودي فيلتر ميکنيم. فيلتر اينستاگرام تصميم حاکميت است و وزير ارتباطات به خود من گفت به زودي انجامش ميدهم. جواد کريمي قدوسي درباره عملياتي نشدن فيلتر اينستاگرام گفت: «روحاني نميگذارد؛ زيرا رئيسجمهور و وزيرش در بحث فيلترينگ با هم اختلاف نظر دارند. هر روزي که در اجراي اين تصميمات نظام سهلانگاري شود، از سيئات است.» اين نماينده دلواپس در حالي مدعي قول آذريجهرمي براي فيلتر اينستاگرام شد که وزير ارتباطات يک روز بعد از ادعاي اين نماينده اظهار داشت: داستان فيلتر اينستاگرام مربوط به سالهاي 1391 و 1392 است؛ وزارت ارتباطات نظر تخصصي خود را دارد؛ ما بر تهديدآميز بودن به ويژه براي كودكان تاكيد داريم اما فيلترينگ موفقيتآميز نخواهد بود. وزير ارتباطات يک ماه قبل از آن هم يعني دي ماه در پاسخ به اين سوال که آيا اينستاگرام فيلتر ميشود، تصريح کرد: «چيزي که من متولي آن نيستم، چگونه جواب دهم که ميشود يا نه؟» و در همان زمان توضيح داده بود: «تجربه نشان داده که مباحث مربوط به حوزه سالمسازي شبکههاي اجتماعي با فيلترينگ حل نميشود. از بُعد مسائل امنيتي ممکن است بحث کلان دادهها مهم باشد اما واقعيت اين است که تجربه نشان داده فيلتر جواب نميدهد و بايد به عنوان يک مساله جدي و در همه ابعاد از جمله فرهنگسازي به آن نگاه کرد.»
بازي جديد دلواپسان
مخالفتهاي صريح وزير ارتباطات با فيلتر اينستاگرام سبب شده تا پروژه دلواپسان از ادعاي دروغ درباره نظر آذري جهرمي به تهديد و ايجاد رعب در کاربران تبديل شود مانند ديروز که جهان نيوز نوشت؛ «در ماجراي فيلتر تلگرام، دولت به در و ديوار زد و بودجه خرج کرد تا تلگرام را زنده نگه دارد. گويا باز هم پاشنه در به همان سوي قديم ميچرخد و اين بار هم نوبت اينستاگرام است تا دولت براي آن هزينه کند و مدتي هم از اين طريق افکار عمومي مشغول شوند. اخيرا سيدابوالحسن فيروزآبادي، دبير شوراي عالي و رئيس مرکز ملي فضاي مجازي، در خصوص مذاکرات با اينستاگرام گفته است: «مذاکرات در برنامه وجود دارد ولي از پيشرفت و جزئيات آن اطلاعي ندارم و اين موضوع توسط وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات دنبال و پيگيري ميشود.» يک سؤال در اينجا به ذهن ميآيد که مگر دولت در برجام و يا غير آن، تعهدي به غربيها داده که حاضر است تا اين اندازه براي زنده نگهداشتن چنين شبکههايي که به نوعي جاسوس افزارهاي دشمن هم هستند، دست و پا بزند؟ قضيه چيست که محتواي مذاکره با تلگرام هنوز هم مخفي مانده است؟ در حالي که هيچ عقل سليمي نميپذيرد در دنياي امروز، با دست خود برويم و مستعمره مجازي آمريکا شويم، به چه دليل دولت دوازدهم اصرار دارد که هر طور شده اين شبکههاي اجتماعي خارجي و کمک کننده به دشمن در کشور حضور داشته باشند؟ وزرات ارتباطات بارها نشان داده که درک صحيح و دقيقي از نقش فناوري اطلاعات و ارتباطات در دنياي امروز و به خصوص منافع کشور ندارد. بايد توجه شود که شبکه اجتماعي در دنياي امروز يعني، امنيت، فرهنگ، اقتصاد، تربيت نوجوان و جوان، تربيت افکار عمومي و... آيا راضي ميشويم که مديريت و جهتدهي اين موارد را دو دستي تقديم امثال اينستاگرام و تلگرام کنيم؟ قابل انکار نيست که اينستاگرام و تلگرام از سالها پيش و با حمايت دولت، پروژه تغيير سبک زندگي ايراني اسلامي را کليد زدهاند. آمار وحشتناک طلاق در سالهاي اخير، رشد آسيبهاي اجتماعي و سست شدن بنيان خانوادهها را نميتوان جداي از اين قضيه تحليل کرد. آيا ميتوان بر سر بودن يا نبودن خود هم با ديگران وارد مذاکره شد؟ آيا سربازان سايبري آمريکا قول شرف ميدهند که به ايران آسيبي نرسانند و از اطلاعات ما سوء استفاده نکنند؟»
افزايش فشارها بر آذريجهرمي
مشخص است که ميزان فشار براي فيلتر اينستاگرام در روزهاي آينده بيشتر خواهد شد و البته به رغم آگاهي برنامهريزان فشار براي فيلتر اينستاگرام به نقش نداشتن وزارت ارتباطات در تحقق خواست آنها اما از اين فرصت براي تخريب آذريجهرمي استفاده ميکنند، چرا که وزير ارتباطات نشان داده در مسير خواست اکثريت گام بر ميدارد و اگر مشکلي باشد به فکر حل آن است نه پاک کردن کل موضوع!