باز کردن پای مزدور‌ها به یمن
روشن است که عربستان سعودی در شکل دهی به پیمان امنیتی مکه که بین این کشور و پاکستان و ترکیه شکل گرفت، نیم نگاهی به قابلیت‌های این دو کشور داشته و در تلاش بوده که از این قابلیت‌ها در کنترل انصارا... استفاده کند. هم پاکستانی‌ها و هم ترک‌ها نشان داده‌اند که فعلا حاضر به ورود به درگیری با یمن نیستند. در عین حال همچنان عربستان با تقویت نیرو‌های مخالف حوثی سعی دارد تحرک انصارا... در سواحل غربی یمن و مشرف به باب‌المندب را کم کند. با توجه به وضعیت تنگه هرمز، بدترین خبر امنیتی می‌تواند انسداد کامل باب‌المندب برای عبور نفتکش‌های بزرگ عربستان باشد. از این رو بعد از پیشروی برق‌آسای حوثی‌ها در نوار ساحلی و رسیدن به باب‌المندب، عربستان با تقویت نیرو‌های مخالف حوثی، تمام نیروی خود را بر این متمرکز کرده که جلو تثبیت تسلط انصارا... بر باب‌المندب را بگیرد. در سوی دیگر انصارا... با حمله به فرودگاه ریاض نشان داده‌اند که توان وارد کردن ضربات سنگین به عربستان را دارند. حمله اخیر که موجی از نگرانی را در مقامات عربستانی ایجاد کرده با تهدید انصارا... دامنه وسیع‌تری به خود گرفته است. جنبش انصارا... تهدید کرده که می‌تواند مرکز تصمیم‌گیری عربستان را مورد حمله قرار دهد.
ناامیدی از آمریکا
به نظر می‌رسد عربستان از اثرگذاری آمریکا در معادلات شبه‌جزیره ناامید شده باشد و از این رو سفر ناگهانی ابومحمد جولانی به عربستان توجه ناظران را به خود جلب کرده است. به عبارت دیگر این احتمال برجسته شده که عربستان سعودی برای تقویت جبهه مخالف حوثی از مزدور‌های جولانی استفاده کند. حتی اگر چنین باشد، بعید است نیرو‌های مزدور جولانی در مقابل حوثی‌ها بتوانند کار خاصی از پیش ببرند. درست است که سوری‌ها از سال‌ها قبل درگیر جنگ بوده‌اند، اما انصارا... از این برتری برخوردارند که در سرزمین خود مبارزه می‌کنند و از نظر شناخت میدان نبرد، دست بالاتر را دارند. در موضوع سفر جولانی به عربستان منابع رسمی سوریه گزارش دادند که جولانی به همراه اسعد الشیبانی وزیر امور خارجهاش وارد پایتخت عربستان شده و مورد استقبال فیصل بن‌بندر امیر منطقه قرار گرفته‌اند. در سوی دیگر رسانه‌های سعودی گزارش دادند که علاوه بر فیصل، خالد بن‌سلمان وزیر دفاع و فیصل بن‌عبدالعزیز شهردار هم الجولانی را هنگام خروج از فرودگاه ملک خالد، همراهی کرده‌اند. در عین حال باید بین سه وضعیت تفاوت گذاشت. حضور نیرو‌های سوری در خاک عربستان برای کمک دفاعی، اعزام آنها به یمن برای جنگ زمینی با حوثی‌ها و مشارکت محدود مستشاری یا اطلاعاتی. این سه گزینه از نظر هزینه نظامی و پیامد‌های سیاسی یکسان نیستند. در موضوع فرستادن نیرو‌های جولانی به عربستان برخی در گمانه‌زنی‌های خود این موضوع را مهم تلقی کرده‌اند. پیش‌تر اکسیوس گزارش داده بود که عربستان سعودی و سوریه در حال مذاکره درباره احتمال اعزام نیرو‌های سوری به یمن برای تقویت عملیات تهاجمی علیه انصارا... هستند. بر اساس گزارش اکسیوس این اعزام ممکن است شامل ۱۰ تا ۲۰ هزار نظامی سوری باشد که احتمالاً از لشکر۹۰ در نزدیکی دمشق و لشکر۸۴ در جنوب سوریه تأمین می‌شوند؛ یگان‌هایی که شامل هزاران جنگجوی خارجی هستند که پیش‌تر در جریان جنگ علیه اسد، تحت پرچم هیات تحریرالشام می‌جنگیدند. در سوی دیگر رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی و یک مقام نظامی سوری گزارش داده که گزینه‌های مورد بررسی، از کمک دفاعی به عربستان در برابر حملات موشکی و پهپادی حوثی‌ها تا اعزام نیرو برای پشتیبانی از نیرو‌های یمنیِ مورد حمایت ریاض را دربر می‌گیرد. در مقابل، مشاور رسانه‌ای رئیس‌جمهور سوریه گزارش اعزام نیرو به عربستان یا یمن را بی‌اساس خوانده است. پس از آنکه اکسیوس، طرح ریاض و دمشق برای اعزام هزاران نظامی سوری به یمن را فاش کرد، مشاور رسانه‌ای ابومحمد الجولانی با رد این ادعا گفت که سوریه در کنار عربستان می‌ایستد، اما خبر اعزام نیرو‌های سوری به یمن صحت ندارد. احمد موفق زیدان مشاور رسانه‌ای رئیس شورشیان حاکم بر دمشق، گزارش‌های حاکی از اعزام نیرو‌های سوری به یمن در حمایت از عربستان سعودی را رسما تکذیب کرد. وی نوشت: ادعا‌های مطرح‌شده توسط برخی رسانه‌ها مبنی بر درخواست پادشاهی [عربستان]برای اعزام نیرو‌های سوری به عربستان سعودی یا یمن، دروغ و بی‌اساس است. وی افزود: «امنیت پادشاهی عربستان سعودی و منطقه خلیج [فارس]از امنیت سوریه جدا نیست. ما در دمشق در کنار برادران خود در سرزمین حرمین شریفین، محکم و قاطعانه ایستاده‌ایم؛ با این حال، ادعا‌های مطرح‌شده توسط برخی رسانه‌ها درباره درخواست پادشاهی برای اعزام نیرو‌های سوری به عربستان سعودی یا یمن، نادرست و بی‌اساس است. خداوند پادشاهی را از شر بدخواهان حفظ کند».
قدرت انصارا...
حتی اگر فرستادن نیرو‌های مزدور جولانی به عربستان جدی باشد، درباره قابلیت اثرگذاری این نیرو‌ها در میدان نبرد تردید جدی وجود دارد. سوال این است که آیا حضور نیرو‌های سوری می‌تواند معادلات جنگ یمن را تغییر دهد؟ ممکن است بر موازنه میدانی اثر بگذارد، اما به‌تنهایی تضمینی برای شکست انصارا... نیست. این درحالی است که حتی اگر فرض کنیم تعداد مزدور‌ها آنقدر باشد که در یک نقطه خاص از میدان اثرگذار باشد، باید تاکید کرد که این مهم به تنهایی کافی نیست. فرماندهی یکپارچه، تدارکات، اطلاعات، هماهنگی با نیرو‌های محلی و شناخت جغرافیای یمن اهمیت زیادی دارد و در میدان نبرد از تعیین کنندگی بیشتری برخوردار است. درگیری کنونی صرفاً تقابل دو ارتش منظم نیست. نیرو‌های مخالف حوثی‌ها از مجموعه‌ای از گروه‌های یمنی تشکیل شده‌اند که لزوماً اهداف و منافع یکسانی ندارند. در چنین شرایطی، ورود نیروی خارجی می‌تواند توان یک جبهه را افزایش دهد، اما اختلافات داخلی آن را حل نمی‌کند. گزارش آسوشیتدپرس از تحولات اخیر، از پیشروی نیرو‌های مورد حمایت عربستان در مناطقی نزدیک تنگه باب‌المندب و در عین حال تداوم توان حوثی‌ها برای عملیات موشکی و پهپادی خبر می‌دهد. این وضعیت نشان می‌دهد که جنگ هم‌زمان در چند محور جریان دارد و تغییر کنترل چند منطقه لزوماً به معنای تغییر نهایی موازنه نیست. نکته مهم دیگری که اهمیت دارد، پیامد‌های سیاسی و منطقه‌ای چنین اتفاقی است. اعزام نیرو‌های سوری ممکن است در داخل یمن به‌عنوان دخالت خارجی تازه‌ای تلقی شود و امکان دارد انصارا... جنگ را در قالب مقاومت در برابر مداخله خارجی دانسته با تمام وجود دست به مقابله بزند. از سوی دیگر، اگر حضور نیرو‌های سوری با هویت مذهبی آنها برجسته شود، احتمال تشدید ابعاد فرقه‌ای جنگ نیز وجود دارد؛ خطری که منابع آمریکایی در گزارش‌های مربوط به این طرح به آن اشاره کرده‌اند. با در نظر گرفتن مجموع این مسائل، به نظر می‌رسد جنگیدن مزدور‌های سوری در یمن، دشوارتر از چیزی باشد که عربستان تصور می‌کند.
