اظهارات برخی مالکان ساختمان حاکی از این است که واگذاری کنتور گاز با تعلیق زمان واگذاری مواجه شده است که بنابه شرایط ملک و نحوه گازرسانی به منطقه متفاوت است. کارشناسان معتقدند این مشکل مسئلهای است که قطعاً روند ساخت و ساز را با چالش مواجه میسازد و از سوی دیگر امکان بهره برداری از یک واحد مسکونی یا ... را امکان پذیر نمیسازد و به این ترتیب سرمایه به کارگرفته شده دراین پروژهها بلاتکلیف و بدون سرانجام باقی میماند.
تعلیق گازرسانی
به گزارش «آرمان ملی»، محسن جعفری فشارکی عضو سابق نظام مهندسی ساختمان تهران در این باره گفت: محدودیت واگذاری کنتور در همه موارد منشأ یکسانی ندارد. در برخی مناطق، مشکل به محدودیت تولید و توزیع کنتور بازمیگردد و در مواردی دیگر، اساساً توسعه شبکه و امکان گازرسانی به دلیل محدودیت ظرفیت تأمین گاز به خصوص در سالجاری با توجه به شرایط جنگی و حملات به پالایشگاهها و ... متوقف یا به تعویق افتاده است. همین تفاوت، باعث شده زمان انتظار متقاضیان نیز یکسان نباشد. در حقیقت برای گروهی که شبکه گاز تا محل آنها رسیده، تأخیر واگذاری کنتور به دلیل کُند شدن روند تولید کنتور به خاطر مشکلات مالی ممکن است چند هفته باشد، اما برای واحدهایی که هنوز در انتظار توسعه شبکه هستند، زمان مشخصی برای پایان انتظار اعلام نشده و حتی احتمال ادامه این وضعیت تا حدود یک سال نیز مطرح شده است.
شرایط متفاوت واگذاری کنتور
او افزود: شرایط ایجادشده را نمیتوان صرفاً یک مشکل اداری یا تأخیر معمول در واگذاری انشعاب تلقی کرد، چراکه بخشی از پروژههای توسعهای شرکت ملی گاز تحت تأثیر شرایط خاص کشور و آسیبهای واردشده به برخی تأسیسات و پالایشگاهها با وقفه مواجه شده است. بر همین اساس، در مناطقی که علمک گاز به محدوده موردنظر رسیده و زیرساخت اصلی گازرسانی ایجاد شده باشد، امکان واگذاری کنتور وجود دارد؛ اما اگر شبکه هنوز به مرحله نصب علمک و تکمیل عملیات گازرسانی نرسیده باشد، موضوع فراتر از تحویل یک کنتور است و به ظرفیت شبکه و امکان تأمین گاز مربوط میشود. فشارکی اضافه کرد: این تفکیک از آن جهت اهمیت دارد که ممکن است مالک یک واحد مسکونی تصور کند با پایان ساخت ساختمان، تنها یک مرحله اداری برای دریافت کنتور باقی مانده است، در حالی که در برخی مناطق اساساً امکان اتصال واحد جدید به شبکه وجود ندارد. در چنین شرایطی، حتی تکمیل ساختمان و آمادگی مالک برای پرداخت هزینههای مربوط به انشعاب نیز الزاماً به معنای امکان استفاده فوری از گاز نیست.
وقتی مشکل فقط کنتور نیست
بر اساس این گزارش؛ او توضیح داد: البته برخی متقاضیان با وضعیتی متفاوت مواجه هستند. در این موارد شبکه گازرسانی در منطقه تکمیل شده، علمک نصب شده و حتی شرکت گاز استان نیز اعلام کرده که عملیات گازرسانی انجام شده است، اما مالک در مرحله دریافت کنتور متوقف میشود. او درباره دلیل این امر گفت: در این شرایط، مسئله دیگر به ظرفیت شبکه مربوط نیست و کمبود کنتور به عنوان عامل اصلی تأخیر مطرح میشود. چون تولید کنتور گاز در کشور در اختیار تعداد محدودی تولیدکننده است و مشکلات مالی این واحدها نیز بر روند تولید اثر گذاشته است و در نتیجه، کنتورهای تولیدشده به صورت محدود و سهمیهای در اختیار شرکتهای گاز استانی قرار میگیرد و طبیعی است که همه متقاضیان نتوانند همزمان کنتور دریافت کنند. او اضافه کرد: به این ترتیب، آنچه برای مالک یک ساختمان به ظاهر یک مرحله ساده و معمول در فرایند بهرهبرداری از ساختمان است، در عمل به زنجیرهای از مشکلات تولید، توزیع و ظرفیت شبکه وابسته شده است؛ زنجیرهای که هر حلقه آن میتواند زمان ورود یک واحد مسکونی به مرحله بهرهبرداری را به تأخیر بیندازد.
تفاوتهای تاخیر در واگذاری کنتور
عضو سابق نظام مهندسی ساختمان تهران یادآور شد: در واقع، آنچه در حال حاضر به عنوان «عدم واگذاری کنتور گاز» مطرح میشود، دو وضعیت متفاوت را دربرمیگیرد. در وضعیت نخست، شبکه گاز تا محل موردنظر توسعه یافته و تنها کنتور در اختیار متقاضی قرار نگرفته است. در چنین حالتی، تأخیر بیشتر ناشی از محدودیت تولید و سهمیهبندی کنتورهاست و برآورد مطرحشده برای رفع آن در حد چند هفته است. او ادامه داد:، اما وضعیت دوم پیچیدهتر است. اگر شرکت گاز استان به متقاضی اعلام کند که به دلیل کمبود گاز امکان گازرسانی و اتصال واحد وجود ندارد، دیگر نمیتوان مسئله را صرفاً کمبود کنتور دانست. در این حالت، حتی اگر کنتور نیز در دسترس باشد، تا زمانی که شبکه ظرفیت لازم برای تأمین گاز را نداشته باشد، امکان اتصال واحد جدید فراهم نمیشود. وی یادآور شد: این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا میکند که صنعت گاز با محدودیت ظرفیت تأمین مواجه است. آسیب به برخی تأسیسات و پالایشگاهها و پیامدهای ناشی از آن، ظرفیت تولید و تأمین گاز را تحت تأثیر قرار داده و در چنین شرایطی طبیعی است که اولویت نخست شبکه، تأمین نیاز مصرفکنندگان موجود باشد و توسعه انشعابات جدید در برخی مناطق با تأخیر انجام شود.
انتظار از چند ماه تا یک سال
فشارکی درباره بازه زمانی تعلیق واگذاری کنتورگاز گفت: بر اساس آنچه که اعلام شده است زمان دقیقی برای این امر متصور نیست، شاید شش ماه تا یکسال که قطعاً این مسئله با ثبات در وضعیت گاز خاتمه مییابد، اما خب در این بازه زمانی وضعیت گازرسانی به خانهها و دریافت کنتور مشخص نیست و بهره برداری از یک ساختمان بدون انرژی نیز دشوار و غیرممکن است.
چالش پیش روی سازندگان ومالکان
این کارشناس ارشد حوزه ساخت و ساز ادامه داد: در چنین وضعیتی، مالکانی که برای ساخت واحد مسکونی هزینه کردهاند، با هزینههای جدیدی نیز مواجه میشوند. ساختمانی که از نظر سازهای و ظاهری آماده سکونت است، بدون برخورداری از گاز عملاً امکان استفاده کامل ندارد. این مسئله بهخصوص برای واحدهایی که با هدف اجاره یا فروش ساخته شدهاند، میتواند زمان ورود ملک به بازار را نیز به تعویق بیندازد. او ادامه داد: موضوع کنتور گاز در ظاهر مسئلهای فنی و اجرایی است، اما در سطحی گستردهتر میتواند تصویری از وضعیت توسعه زیرساختهای انرژی ارائه دهد. ساخت واحدهای مسکونی بدون هماهنگی همزمان با ظرفیت شبکههای آب، برق و گاز، در نهایت میتواند فاصلهای میان «تکمیل ساختمان» و «قابل استفاده بودن ساختمان» ایجاد کند. قطعاً این فاصله برای مالک هزینه دارد و برای بازار مسکن نیز پیامدهایی به همراه خواهد داشت. واحدی که آماده تحویل است، اما امکان استفاده از خدمات زیربنایی آن فراهم نشده، عملاً یک واحد تکمیلشده، اما غیرقابل بهرهبرداری کامل محسوب میشود. وی تصریح کرد: از سوی دیگر، توقف یا کند شدن پروژههای توسعهای شبکه گاز میتواند برنامه ساختوساز در برخی مناطق را نیز تحت تأثیر قرار دهد. اگر سازنده یا مالک از ابتدا نداند که ظرفیت گازرسانی منطقه در چه وضعیتی قرار دارد، ممکن است پس از صرف بخش عمده هزینه ساخت، با مانعی مواجه شود که خارج از اختیار اوست. به گزارش «آرمان ملی»، بدیهی است، ماجرای کنتورهای گاز تنها به تأخیر در تحویل یک قطعه تجهیزات ختم نمیشود. برای بخشی از مالکان، مسئله از کمبود تولید کنتور آغاز میشود و با سهمیهبندی و تأخیر در توزیع ادامه پیدا میکند؛ برای گروهی دیگر، اما مشکل عمیقتر است و به محدودیت ظرفیت تأمین گاز و توقف یا کندی پروژههای توسعهای بازمیگردد؛ بنابراین تا زمانی که ظرفیت شبکه بهبود پیدا نکند، بخشی از واحدهای مسکونی تازهساز ممکن است همچنان در فاصله میان ساخت کامل و امکان سکونت باقی بمانند؛ فاصلهای که زمان پایان آن برای برخی مالکان هنوز مشخص نیست.